Stanisław Gabryl - Polski Serwis Naukowy

Stanisław Gabryl (ur. 1916 w Kętach, zm. 20 października 1979 w Warszawie) – polski nauczyciel, poseł na Sejm PRL I i II kadencji (1952–1961).

Życiorys

Przed wojną ukończył Gimnazjum Humanistyczne w Bielsku oraz Wyższą Szkołę Dziennikarską w Warszawie. Studiował również filologię polską na Uniwersytecie Warszawskim. W latach 30. pracował jako dziennikarz, działał politycznie w Związku Polskiej Młodzieży Demokratycznej. We wrześniu 1939 walczył w Robotniczych Batalionach Obrony Warszawy. W czasie II wojny światowej przebywał na Podlasiu, nauczał w gimnazjach Żółkiewskiego i Prusa w Siedlcach. Zatrudnił się również jako pomocnik ślusarza i urzędnik Zarządu Miejskiego. Walczył w Armii Krajowej.

Siedlce (ros. Седлец, jid. שעדליץ Shedlits) – miasto we wschodniej Polsce położone pomiędzy rzekami Muchawką i Helenką. Pod względem liczby mieszkańców 48. miejsce w Polsce i 4. w województwie mazowieckim. Siedziba kurii diecezji siedleckiej. Miasto stanowi lokalne i ponadlokalne centrum gospodarcze (rozwinięte handel, usługi i przemysł), edukacyjne (2 szkoły wyższe, seminarium duchowne i 10 szkół średnich, szkoła muzyczna I i II stopnia), militarne (1 Siedlecki Batalion Rozpoznawczy, wojskowa komenda uzupełnień), kulturalne (2 domy kultury, 4 biblioteki, 3 muzea).

Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL) - oficjalna nazwa państwa polskiego w latach 1952-1989. Uprzednio w latach 1945-1952 ten sam organizm państwowy funkcjonował jako podmiot prawa międzynarodowego pod nazwą Rzeczpospolita Polska. Zwana propagandowo Polską Ludową - był to kolokwialny eufemizm na okres monopartyjnych rządów PPR, a od 1948 PZPR w Polsce.

Po zakończeniu działań wojennych na Lubelszczyźnie zasiadał w zarządzie miejskim jako ławnik (1944–1946), kontynuował również pracę nauczyciela. W 1946 został radnym Powiatowej Rady Narodowej. W tym samym roku znalazł się w Radzie Naczelnej Stronnictwa Demokratycznego (rok później zasiadł w Centralnym Komitecie). Od 1946 do 1948 posłował do Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie (członek Prezydium). Po przeniesieniu się na Pomorze zasiadał w WRN w Gdańsku (1952–1955). Działał w spółdzielczości. Był członkiem Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej oraz Towarzystwa Krzewienia Kultury Świeckiej.

Posłowie II kadencji (od 20 lutego 1957 do 20 lutego 1961) - posłowie na Sejm PRL, wybrani 20 stycznia 1957 oraz w wyborach ponownych i uzupełniających.

Rada narodowa - terenowy organ władzy państwowej w PRL. Zgodnie z Konstytucją z 1952 roku były wybieralnymi na 3 lata organami w gminach, miastach, dzielnicach większych miast, powiatach i województwach. Rady narodowe poszczególnych szczebli wybierały swoje prezydia i były zależne od rad wyższego szczebla.

W 1952 uzyskał mandat posła na Sejm PRL I kadencji z okręgu Gdynia. Zasiadał w Komisji Obrotu Towarowego. W 1957 wszedł w skład Sejmu II kadencji w okręgu Jasło. Był wiceprzewodniczącym Komisji Handlu Wewnętrznego. Był zastępcą przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości (1958–1968). Stał na czele redakcji "Zeszytów Historyczno-Politycznych SD". Udzielał się na niwie partyjnej: sprawował funkcję sekretarza Wojewódzkich Komitetów SD w Lublinie, Gdańsku i Rzeszowie. Był wiceprzewodniczącym Stołecznego Komitetu SD w warszawie (1959–1968) oraz przewodniczącym Wojewódzkiego Komitetu tamże (1969–1972). Kierował Wydziałem Społeczno-Zawodowym Centralnego Komitetu SD. Zasiadał w Centralnej Komisji Rewizyjnej.

Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta - drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne, nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione ustawą z 4 lutego 1921.

Krzyż Zasługi – polskie cywilne odznaczenie państwowe, nadawane za zasługi dla Państwa lub obywateli, ustanowione na mocy ustawy z dnia 23 czerwca 1923 roku i nadawane do chwili obecnej.

Żonaty, miał córkę i syna. Zmarł w 1979. Został pochowany na Cmentarzu Komunalnym Północnym w Warszawie.

Odznaczenia

Odznaczony m.in. Orderem Sztandaru Pracy II klasy, Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 oraz 30-lecia Polski Ludowej. Zasłużony członek SD.

Bibliografia

Henryk Wosiński, Stronnictwo Demokratyczne w Polsce Ludowej. Cz. 3: Udział Stronnictwa w pracach parlamentu PRL w latach 1944–1968 (red. Wiktoria Beczek), Warszawa 1969, str.

Janusz Wrona, Zależni czy suwerenni?: Stronnictwo Demokratyczne w województwie lubelskim 1944–1975, Lublin 1998, str. 304–305 (nota biograficzna; tu podana błędna data śmierci: 1981)

"Kurier Polski", nr 226 z 22 października 1979, str. 2 (nekrologi)

Stanisław Gabryl, "Kurier Polski", nr 228 z 24 października 1979, str. 2 (wspomnienie)

Strona sejmowa posła II kadencji