Stanisław Gawlik - historyk - Polski Serwis Naukowy

Stanisław Gawlik (ur. 10 listopada 1928 w Brzezinach, zm. 23 listopada 2010 w Brzegu) – polski pedagog, specjalizujący się w historii wychowania;nauczyciel akademicki związany z uczeniami w Opolu, Legnicy i Mysłowicach.

Życiorys

W czasie II wojny światowej uczestniczył w tajnych kompletach, gdzie zdobył wykształcenie oraz był członkiem Armii Krajowej. Po jej zakończeniu w 1947 uzyskał świadectwo maturalne i pracował jako nauczyciel w Kamienicy Górnej. Jednocześnie należał do podziemnej organizacji Wolność i Niepodległość. Kilka lat później po odkryciu śladów tej organizacji przez Urząd Bezpieczeństwa schronił się na Dolnym Śląsku w Borku Strzelińskim, pracując w szkole podstawowej jako nauczyciel. W latach 1952-1956 przebywał w więzieniu we Wrocławiu, Rzeszowie i Piechcinie koło Bydgoszczy.

Zrzeszenie Wolność i Niezawisłość (pełna nazwa: Ruch Oporu bez Wojny i Dywersji "Wolność i Niezawisłość") - polska cywilno-wojskowa organizacja antykomunistyczna założona 2 września 1945 w Warszawie. Jej trzon stanowiły pozostałości rozwiązanej w 1945 roku Delegatury Sił Zbrojnych na Kraj. WiN przejęła jej strukturę organizacyjną, kadry, majątek a także częściowo oddziały leśne. Dowódcy obszarów DSZ zostali prezesami obszarów WiN.

Habilitacja (z łac. habilitas – "zdatność, zręczność") – postępowanie, którego celem jest uzyskanie przez uprawnioną osobę stopnia naukowego doktora habilitowanego. Praca habilitacyjna i przewód habilitacyjny stanowią etap na drodze do uzyskania stanowiska profesora na uczelni a następnie profesora tytularnego.

W 1956 r. został uwolniony i podjął studia historyczne na Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie oraz pedagogiczne na Wyższej Szkole Pedagogicznej w Opolu. Równocześnie pracował ponownie jako nauczyciel w Lewinie Brzeskim, Skorogoszczy i Czeskiej Wsi.

W 1966 uzyskał stopień doktora nauk humanistycznych oraz awansował na stanowisko dyrektora Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w Brzegu, kierując także jego filiami w Grodkowie, Lewinie Brzeskim i Namysłowie. W 1981 r. został adiunktem na opolskiej WSP. Rok później uzyskał tytuł doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki na krakowskiej WSP na podstawie pracy: Dzieje kształcenia nauczycieli na Śląsku Opolskim. W 1993 r uzyskał stopień profesora.

Dziekan – , jako kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni. W uczelni publicznej dziekan wydziału i prodziekani pochodzą z wyboru, którego tryb określa statut uczelni. Ich kadencja trwa cztery lata i nie mogą być wybrani na więcej niż dwie następujące po sobie kadencje.

Piechcin (niem. Hansdorf bei Pakosch) – duża wieś w Polsce o położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Barcin, na północno-wschodnim skraju Pojezierza Gnieźnieńskiego, 44 km od Bydgoszczy, 16 km od Inowrocławia, 9 km od Barcina i 4 km od Pakości (droga wojewódzka nr 251) , w obrębie regionu historyczno-etnograficznego zwanego Pałukami. Wieś jest siedzibą sołectwa Piechcin w którego skład wchodzi również Aleksandrowo. Przez Piechcin przebiega trasa linii kolejowej (Inowrocław-Pakość-Barcin-Żnin).

W latach 1989-1996 był prodziekanem Wydziału Filologiczno-Historycznego WSP w Opolu oraz kierownikiem Instytutu Pedagogiki Wczesnoszkolnej. Następnie w latach 1996-1999 pełnił funkcję dziekana Wydziału Historyczno-Pedagogicznego Uniwersytetu Opolskiego. Wykładał także na Wyższej Szkole Menadżerskiej w Legnicy oraz Górnośląskiej Wyższej Szkole Pedagogicznej im. Kardynała Augusta Hlonda w Mysłowicach.

Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Wybrane publikacje

Dziedzictwo pedagogiczne Klementyny z Tańskich Hoffmanowej, wyd. UO, Opole 1995.

Oświata i nauka na Śląsku Opolskim, wyd. UO, Opole 1995.

Raport o stanie kultury wsi w województwie opolskim, wyd. Opolskie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe, Opole 1997.

Problemy szkoły wiejskiej, wyd. UO, Opole 2000.

Grzegorz Piramowicz - idee, słowa, czyny, wyd. UO, Opole 2006.

Przypisy

S. Nicieja, Alma Mater Opoliensis. Ludzie, fakty, wydarzenia, Opole 2004, s. 243.
Nauka Polska

Żródła

Stanisław Gawlik w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI)

S. Niecieja, Alma Mater Opoliensis. Ludzie, fakty, wydarzenia, wyd. UO, Opole 2004.

Rzeszów (łac. Resovia, czes. Řešov, jid. רײַשע, ros. Жешув, ukr. Ряшiв, niem. Reichshof) – miasto w południowo-wschodniej Polsce, stolica województwa podkarpackiego oraz diecezji rzeszowskiej. Rzeszów stanowi powiat grodzki, a także jest siedzibą ziemskiego powiatu rzeszowskiego.

Stanisław Sławomir Nicieja (ur. 4 października 1948 w Strzegomiu) – polski historyk i historyk sztuki XIX i XX wieku, były rektor Uniwersytetu Opolskiego, senator V kadencji.