Stanisław Gorgolewski - Polski Serwis Naukowy

Stanisław Gorgolewski (ur. 19 października 1926 w Słonimiu na Nowogrodczyźnie, zm. 23 kwietnia 2011 w Toruniu) – polski fizyk i astronom, specjalizujący się w radioastronomii.

W czasie II wojny światowej trafił do Środy Wielkopolskiej. W latach 1941-1944 pracował jako robotnik przymusowy w okolicznych gospodarstwach rolnych, potem prowadził biuro firmy stolarskiej. W latach 1945-1948 pracował jako mechanik w radiowęźle. Po wojnie ukończył liceum ogólnokształcące w Środzie Wielkopolskiej.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

The University of Cambridge (nieformalnie: Cambridge University, po polsku Uniwersytet Cambridge lub po prostu Cambridge) - drugi po Oxfordzie najstarszy angielski uniwersytet, założony w roku 1209. Znajduje się w Cambridge w środkowej Anglii. Jest on uważany za jeden z najlepszych uniwersytetów w Europie i na świecie. Uniwersytety Oksfordzki i Cambridge określane są wspólną nazwą Oxbridge.

W 1952 ukończył fizykę na Uniwersytecie Poznańskim . Już wówczas rozpoczął pracę na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Zakładzie Fizyki Doświadczalnej, Zakładzie Astrofizyki i Zakładzie Radioastronomii. W latach 1958-1959 odbył studia doktoranckie na Uniwersytecie Cambridge w zespole Martina Ryle'a (późniejszego noblisty). Doktorat obronił w 1960 roku na UMK pod kierunkiem prof. Wilhelminy Iwanowskiej, tematem jego rozprawy doktorskiej było Badanie zewnętrznej atmosfery Słońca metodami interferometrii. Na tej samej uczelni w 1964 roku habilitował się na podstawie rozprawy Radiowe obserwacje superkorony Słońca w latach 1961, 1962 i 1963.

Środa Wielkopolska (do 1968 Środa) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie średzkim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Środa Wielkopolska. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego.

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza (UAM) – państwowy uniwersytet z siedzibą w Poznaniu. Powstał w 1919 roku - początkowo jako Wszechnica Piastowska, w 1920 r. przemianowana na Uniwersytet Poznański. Podczas II wojny światowej, w latach 1940-1944 Uniwersytet Poznański działał w Warszawie jako tajny Uniwersytet Ziem Zachodnich. 24 grudnia 1955 roku Uniwersytet otrzymał patrona i nową nazwę: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza.

Był jednym z inicjatorów budowy 32-metrowego radioteleskopu w Centrum Astronomicznym UMK w Piwnicach. W latach 1965-1991 kierował Zakładem Radioastronomii. Od 1970 sprawował stanowisko profesora. W latach 1976-1978 był dyrektorem Instytutu Astronomii UMK. W 1990 roku uzyskał tytuł naukowy profesora. Jego uczniem był Aleksander Wolszczan, odkrywca pierwszej planety poza Układem Słonecznym.

Układ Słoneczny – , pięć planet karłowatych i miliardy małych ciał Układu Słonecznego, do których zalicza się planetoidy, obiekty pasa Kuipera, komety, meteoroidy i pył okołoplanetarny.

Ośrodek Przetwarzania Informacji (OPI) - jednostka badawczo-rozwojowa nadzorowana przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (wcześniej przez Komitet Badań Naukowych). Jej zadaniem jest ułatwienie szybkiego dostępu do aktualnej i kompleksowej informacji o nauce polskiej.

Źródła

Sławomir Kalembka (red.): Pracownicy nauki i dydaktyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 1945-2004. Materiały do biografii. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2006, s. 232. ISBN 83-231-1988-0.

Stanisław Gorgolewski w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI)

Marcin Czyżniewski, rzecznik UMK: Zmarł nestor polskiej radioastronomii, w: Gazeta Toruń, 2011-04-26