Stanisław Nowak - duchowny - Polski Serwis Naukowy

Stanisław Nowak (ur. 11 lipca 1935 w Jeziorzanach) – polski biskup rzymskokatolicki, biskup diecezjalny częstochowski w latach 1984–2011 (od 1992 arcybiskup metropolita częstochowski), od 2011 arcybiskup senior archidiecezji częstochowskiej.

Życiorys

Kształcił się w II Liceum Ogólnokształcącym im. Jana III Sobieskiego w Krakowie, następnie studiował w Wyższym Seminarium Duchownym Archidiecezji Krakowskiej i na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. 22 czerwca 1958 w katedrze na Wawelu przyjął święcenia kapłańskie z rąk arcybiskupa krakowskiego Eugeniusza Baziaka.

Podhale – kraina historyczno-etnograficzna w południowej Polsce u północnego podnóża Tatr, w dorzeczu górnego Dunajca z wyłączeniem obszarów leżących na prawym brzegu Białki i prawym brzegu Dunajca, poniżej ujścia Białki. Podhale zajmuje środkową część Kotliny Podhala, na południu wkracza w Tatry. W krajobrazie Podhala występują rozległe torfowiska i stożki napływowe. Najważniejsze miejscowości: Nowy Targ (historyczna stolica Podhala), Ludźmierz, Zakopane, Biały Dunajec, Szaflary, Białka Tatrzańska, Bukowina Tatrzańska, Poronin, Podczerwone, Chochołów, Witów, Koniówka i inne. Południową część Podhala nazywa się czasem "Skalnym Podhalem" – obejmuje ono obszar od Brzegów i Bukowiny po Zakopane, Kościelisko i Witów.

Rogoźnik – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Nowy Targ. W latach 1975-1998 miejscowość położona była w województwie nowosądeckim. Położona jest w regionie geograficznym Kotlina Nowotarska.

Pracował jako wikariusz w Choczni koło Wadowic (1958–1961), w Ludźmierzu (1961–1963) i Rogoźniku na Podhalu (1963). W latach 1963–1979 był ojcem duchownym seminarium w Krakowie, z przerwą na studia doktoranckie w Instytucie Katolickim w Paryżu (1967–1971). Od 1971 wykładał teologię życia wewnętrznego na Papieskim Wydziale Teologicznym w Krakowie (od 1981 na Wydziale Teologicznym Papieskiej Akademii Teologicznej). Od 1979 był rektorem Wyższego Seminarium Duchownego Archidiecezji Krakowskiej. Ogłosił szereg publikacji z dziedziny teologii życia wewnętrznego.

Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: łac. Studium Generale, Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski) (łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.

Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.

8 września 1984 został mianowany biskupem ordynariuszem częstochowskim. 25 listopada 1984 przyjął sakrę biskupią w bazylice katedralnej św. Rodziny w Częstochowie. Głównym konsekratorem był prymas Polski kardynał Józef Glemp, a współkonsekratorami kardynał Franciszek Macharski i biskup Tadeusz Szwagrzyk. Następnego dnia biskup Nowak objął rządy kanoniczne w diecezji. Ingres do bazyliki katedralnej odbył 8 grudnia 1984. 25 marca 1992 wraz z utworzeniem metropolii częstochowskiej został jej pierwszym arcybiskupem metropolitą. Paliusz arcybiskupi otrzymał z rąk papieża Jana Pawła II w Rzymie 29 czerwca 1992. W lipcu 2010, po ukończeniu 75 lat złożył rezygnację z urzędu. Papież rozpatrzył ją formułą nunc pro tunc, prosząc metropolitę o kontynuowanie posługi do końca 2011. 29 grudnia 2011 papież Benedykt XVI zwolnił go z funkcji arcybiskupa metropolity częstochowskiego i mianował na ten urząd biskupa Wacława Depo.

Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika, potocznie paulini (łac. Ordo Sancti Pauli Primi Eremitae. Stosowany skrót: OSPPE) – zakon założony w XIII w. na Węgrzech przez bł. Euzebiusza z Ostrzyhomia. Nazwa zakonu wywodzi się od św. Pawła z Teb, pierwszego uznanego przez Kościół katolicki pustelnika. Za rok powstania zakonu przyjmuje się 1308, kiedy to 13 grudnia kardynał Gentilis, legat papieża Klemensa V nadał zakonowi w imieniu Stolicy Apostolskiej regułę św. Augustyna, a rok później zatwierdził pierwsze zakonne konstytucje.

Niedziela. Tygodnik katolicki – czasopismo wydawane z przerwami od 1926 roku w Częstochowie początkowo jako pismo diecezjalne, a po II wojnie światowej jako tygodnik ogólnopolski.

Współpracuje z Radiem Jasna Góra, katolicką rozgłośnią archidiecezji częstochowskiej, należącą do zakonu paulinów, publikuje w „Niedzieli”, katolickim tygodniku ogólnopolskim wydawanym w Częstochowie (jego teksty zamieszczane są w dodatku archidiecezji częstochowskiej). Czasami uczestniczy także w audycjach Radia Maryja, zwłaszcza katechezach.

Istnieją spory co do liczby papieży i antypapieży w historii. Wymienia się od 36 do 43 antypapieży. W roku 1942 kardynał Giovanni Mercati, prefekt Archiwów Watykanu, stworzył listę papieży, która od tamtej pory została oficjalnie uznana przez Kościół katolicki. Zamieszczona poniżej lista jest zgodna z listą Mercatiego.

Józef Glemp (ur. 18 grudnia 1929 w Inowrocławiu) – polski biskup rzymskokatolicki, biskup diecezjalny warmiński w latach 1979–1981, arcybiskup metropolita warszawski w latach 1981–2006, arcybiskup metropolita gnieźnieński w latach 1981–1992, prymas Polski w latach 1981–2009, przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski w latach 1981–2004, kardynał prezbiter od 1983, od 2006 arcybiskup senior archidiecezji warszawskiej, od 2009 prymas senior Polski. Kawaler Orderu Orła Białego.

Przypisy

Komunikat: Nowy metropolita częstochowski. episkopat.pl, 2011-12-29. [dostęp 2011-12-29].
Kazania i konferencje abpa Stanisława Nowaka w mp3. radiojasnagora.pl. [dostęp 2010-10-21].
Ks. abp Stanisław Nowak: Edycja częstochowska. niedziela.pl. [dostęp 2010-10-21].
Stanisław Nowak w Radiu Maryja. radiomaryja.pl. [dostęp 2010-10-21].

Linki zewnętrzne

Nota biograficzna Stanisława Nowaka na stronie archidiecezji częstochowskiej [dostęp 2012-01-04]

Stanisław Nowak w bazie catholic-hierarchy.org (ang.) [dostęp 2010-10-21]