Stanisław Tęczyński - Polski Serwis Naukowy

Stanisław Tęczyński herbu Topór (ur. 1484, zm. 1549) – hrabia (tytuł Świętego Imperium Rzymskiego od 1527 r.), podkomorzy sandomierski (1517-1549) i starosta trembowelski, dworzanin królewski

Rodzina

Matką jego była Anna Konińska z Konińskiej Woli, h. Rawicz, (zm. po 25 grudnia 1534 r.), córka Jana Konińskiego. Ojcem jego był Gabriel Tęczyński (ur. ok. 1430, zm. 1497). Miał braci; Jana Tęczyńskiego i Andrzeja Tęczyńskiego(zm. 1561) (ur. ok. 1480) i cztery siostry.

Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: łac. Studium Generale, Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski) (łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.

Sandomierz to miasto i gmina miejska w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, położona nad rzeką Wisłą (268,5 km od jej źródła i 673,7 km od jej ujścia do Morza Bałtyckiego), na siedmiu wzgórzach (stąd miasto nazywane jest czasem "małym Rzymem"), na granicy Wyżyny Sandomierskiej. Przemysłowa część miasta, zwana Nadbrzeziem leży na prawym brzegu Wisły, w Kotlinie Sandomierskiej, graniczy z Tarnobrzegiem, z którym tworzy konurbację. Nazwa miasta pochodzi od imienia Sędomir, rozpowszechnionego w całej Słowiańszczyźnie (por. czes., rus. i serbsko-chor. Sudomir).

Działalność

W młodości studiował na Akademii Krakowskiej. W 1527 roku wraz z innymi z rodziny został wyniesiony do godności Hrabiego Cesarstwa przez cesarza Karola V-go. W l. 1533 - 1535, wraz z orszakiem Andrzeja Tęczyńskiego odbył pielgrzymkę do Ziemi Świętej, po której otrzymał od papieża Pawła III tytuł Rycerza Jerozolimskiego. Był podkomorzym sandomierskim (1517-1549) i starostą trembowelski (1530-1549). Zmarł bezpotomnie w 1549 r. w wieku 66 lat.

Paweł III, (właściwie Alessandro Farnese), (ur. 29 lutego 1468 w Rzymie lub w Canino, zm. 10 listopada 1549 w Rzymie) - papież w okresie od 13 października 1534 do 10 listopada 1549.

Jan Tęczyński (zm. 1553), Gabriel, h. Topór (ur. 1484, zm. 21 maja 1553) – hrabia (tytuł Świętego Cesarstwa Rzymskiego) od 1527 r., podkomorzy (1515) i wojewoda sandomierski (1543), kasztelan (1518) i starosta lubelski, lelowski, bełski, trembowelski, marszałek nadworny koronny (1522), kasztelan wojnicki (1535).

W Kraśniku zachował się jego renesansowy nagrobek ufundowany przez brata Jana Tęczyńskiego. Na płycie nagrobnej znajduje się herb hrabiowski Tęczyńskich wraz z dwoma Toporami i dwoma orłami dwugłowymi.

Źródła

Janusz Kurtyka, Tęczyńscy. Studium z dziejów polskiej elity możnowładczej w średniowieczu Wydawnictwo Secesja, 1997