Stara Płanina - Polski Serwis Naukowy

Widok z Szipki

Szipka zimą

Stara Płanina (t. Bałkan, Bałkany) - pasmo górskie na Półwyspie Bałkańskim, znajdujące się głównie na terenie Bułgarii. Zasadnicza część podsystemu Bałkanu w łańcuchu alpejsko-himalajskim. Na zachodzie graniczy z Górami Wschodnioserbskimi.

Łańcuch alpejsko-himalajski – wielki system górski w północnej Afryce, południowej Europie i południowej Azji. Należą do niego subsystemy górskie powstałe w orogenezie alpejskiej wskutek zderzenia napierających z południa płyt afrykańskiej, arabskiej i indoaustralijskiej z płytą eurazjatycką. Łańcuch alpejsko-himalajski wciąż podlega wypiętrzaniu, wskutek czego jako całość jest drugim co do intensywności wstrząsów obszarem sejsmicznym na świecie (po pacyficznym pierścieniu ognia).

Bałkan (t. Bałkany, Bałkanidy) - system gór fałdowych na Półwyspie Bałkańskim. Część północnego pasma alpidów zawarta między przełomem Dunaju w Żelaznej Bramie a wybrzeżem Morza Czarnego. Przedłużenie Karpat na północy i Gór Pontyjskich na wschodzie.

Starą Płaninę dzieli się na:

część zachodnią - między Bramą Zajeczarską a przełęczą Złatiszki Prochod,

część środkową - między Złatiszkim Prochodem a przełęczą Wratnik,

część wschodnią - od przełęczy Wratnik do przylądka Emine na wybrzeżu Morza Czarnego.

W Starej Płaninie występują liczne przełęcze - np. Szipka - 1324 m n.p.m. ważna dla komunikacji jest także przełomowa dolina Iskyru. Na południe od pasma rozciąga się pas Kotlin Zabałkańskich, oddzielających go od niższego pasma Srednej Gory (Antybałkanu).

Bułgaria, Republika Bułgarii (България, Република България) – państwo położone w południowo-wschodniej Europie, na Bałkanach. Graniczy z Serbią oraz Macedonią od zachodu, Grecją i Turcją od południa, Morzem Czarnym od wschodu i Rumunią od północy.

Szipka (bułg. Шипка) - nazwa szczytu górskiego o wysokości 1523 m n.p.m. i przełęczy o wysokości ok. 1150 m n.p.m. w środkowej Starej Płaninie. Szipka znajduje się na terenie Parku Narodowego noszącego tę samą nazwę. Przez przełęcz prowadzi ważna droga łącząca miasta Gabrowo i Kazanłyk.

Na terenie Starej Płaniny rozwija się rolnictwo (sadownictwo i warzywnictwo), a także turystyka. Przemysł głównie wydobywczy - rudy metali.

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Stara Płanina