Stare Miasto w Poznaniu - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy Starego Miasta w Poznaniu. Zapoznaj się również z: Stare Miasto – dzielnica Poznania.

Na mapach: 52°24′30″N 16°56′02″E / 52.40833, 16.93389

Stare Miasto w Poznaniu – obszar miasta lokacyjnego o średniowiecznym rozplanowaniu z centralnie usytuowanym Starym Rynkiem. Obszar Starego Miasta wyznaczała linia murów miejskich; teren ten zajmuje powierzchnię 21 ha. Od lokacji miasta Poznania w 1253 do początku budowy przez władze pruskie nowego centrum na zachód od Starego Rynku na początku XIX wieku granice miasta były praktycznie niezmienne i pokrywały się z granicami obecnego Starego Miasta.

Prawo magdeburskie (prawo niemieckie; łac. Ius municipale magdeburgense, niem. Magdeburger Recht) – prawo miejskie wzorowane na prawie miasta Magdeburga.
Odwach w Poznaniu – budynek odwachu na Starym Rynku w Poznaniu powstał w XVIII w. Pierwszy drewniany budynek zastąpiono nowym, zbudowanym w latach 1783-1787 wg projektu warszawskiego architekta Jana Chrystiana Kamsetzera, w stylu klasycystycznym. Budowę sfinansował starosta generalny Wielkopolski – Kazimierz Raczyński. Poważnie uszkodzony podczas walk w 1945 r., został odbudowany w latach 1949-1951. Stał się wtedy siedzibą Muzeum Ruchu Robotniczego im. Marcina Kasprzaka. Obecnie mieści się w nim Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918-1919 będące oddziałem Wielkopolskiego Muzeum Walk Niepodległościowych.

Granice

Granice dawnego Poznania a obecnego Starego Miasta biegły od Zamku Królewskiego ulicą Ludgardy, przecinając późniejszy Bazar, przez teren obecnego Szpitala Strusia, ulicą Jaskółczą do Wrocławskiej, obejmując teren kolegium jezuickiego, dalej południową pierzeją placu Kolegiackiego i przecinając obecną zabudowę pomiędzy ulicami Ślusarską i Garbary do kościoła i klasztoru Dominikanów, następnie ulicami Stawną i Masztalarską do Zamku Królewskiego.

Kościół Najświętszej Krwi Pana Jezusa w Poznaniu – znajdujący się w dawnej kamienicy, na rogu ulic Żydowskiej i Kramarskiej. Świątynia jest kościołem rektorskim parafii farnej, posiada również status sanktuarium Pańskiego.
II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Bolesław Pobożny (ur. między 1224 a 1227, zm. 13 lub 14 kwietnia 1279) – książę wielkopolski w latach 1239–1247 (według niektórych historyków tylko książę na Ujściu w latach 1239–1241), książę kaliski w latach 1247–1249, książę gnieźnieński w latach 1249–1250, w latach 1250–1253 usunięty, książę gnieźnieńsko-kaliski w latach 1253–1257, w całej Wielkopolsce w latach 1257–1273, od 1261 roku w Lądzie, książę regent na Mazowszu w latach 1262–1264, w Bydgoszczy w latach 1268–1273, w Inowrocławiu w latach 1271–1273, od 1273 roku książę gnieźnieńsko-kaliski.

Sukiennice w Poznaniu zostały wybudowane w roku 1386 na podstawie przywileju Władysław II Jagiełły. Na początku XVI w. gmach popadł w ruinę. W 1535 r. Zygmunt I Stary wydał przywilej na postawienie nowego gmachu według jednolitego projektu budowlanego. W roku 1563 budynek został przebudowany w stylu renesansowym przez architekta miejskiego Jana Baptystę Quadro. Sukiennice były trzynastoprzęsłową halą nakrytą sklepieniem klasztornym z 26 kramami sukiennymi. Przez sukiennice prowadziło przejście poprzeczne. W 1569 r. przy południowej ścianie dobudowano schody prowadzące na piętro gdzie znajdowały się magazyny i warsztaty. Wzdłuż wschodniej i zachodniej ściany biegły podcienie wsparte na kolumnach. Gmach nakryty był dachówką, a podcienie gontem. W XIX w. sukiennice zostały przebudowane na kamienice czynszowe, które uległy zniszczeniu podczas II wojny światowej. Podczas odgruzowywania odkryto wiele pozostałości sukiennic: kolumny, jedno przęsło sklepienia, tropy. Mimo przygotowywania przez głównego architekta odbudowy Starego Miasta inż. Zbigniewa Zielińskiego projektu rekonstrukcji obiektu, usunięto jego pozostałości nie przeprowadzając żadnych badań archeologiczno-architektonicznych. Zachowane kolumienki są przechowywane w Muzeum Historii Miasta Poznania w Ratuszu. W latach 1959 - 62 wzniesiono w tym miejscu już wówczas wzbudzający kontrowersje gmach Muzeum Wojskowego. Co jakiś czas pojawiają się propozycje jego przebudowy lub rozbiórki. Pod budynkiem znajdują się prawdopodobnie zachowane piwnice sukiennic.

Stare miasto (także: starówka) – historyczne centrum, najstarsza dzielnica europejskich miast, często charakteryzująca się zwartą zabudową, a w przeszłości otoczona murami obronnymi. Typowymi budynkami w obrębie starego miasta są kamienice.

Ostrów Tumski w Poznaniu - jedyna pozostała z licznych niegdyś wysp na Warcie na terenie Poznania. Otaczają ją dwa ramiona rzeki: szersze, zachodnie, które obecnie stanowi główny nurt Warty, oraz węższe, wschodnie, nazywane Cybiną, podobnie jak rzeczka, przepływająca przez Jezioro Maltańskie i do tego ramienia uchodząca, pełniąca też rolę wschodniego kanału ulgi. Z lądem Ostrów Tumski łączą mosty: Bolesława Chrobrego (z lewym brzegiem) i Mieszka I (z prawym brzegiem). 7 grudnia 2007 roku został otwarty most biskupa Jordana, który przywrócił historyczne połączenie wyspy ze Śródką.

Kościół Najświętszego Serca Jezusowego i Matki Boskiej Pocieszenia przy ul. Szewskiej 18 w Poznaniu – najstarszy, do dziś istniejący, kościół lewobrzeżnego miasta.

Kolegiata św. Marii Magdaleny w Poznaniu – nieistniejący już dziś, jeden z największych gotyckich kościołów w Polsce, którego wieża przez wiele stuleci stanowiła jeden z symboli miasta. W jego miejscu znajduje się obecnie Plac Kolegiacki, zaś funkcję i patronkę świątyni przejął stojący w bezpośrednim sąsiedztwie kościół pojezuicki.

Lista zabytków w Poznaniu, która obejmuje rejestr zabytków KOBiDZ. Obiekty te są chronione prawem i według ustawy mają status zabytków nieruchomych. Lista nie obejmuje obiektów w rejestrach miejskich, posiadających własne wewnętrzne regulacje.