Stefan Błachowski - Polski Serwis Naukowy

Stefan Błachowski (ur. 19 maja 1889 w Opawie, zm. 31 stycznia 1962 w Warszawie), psycholog polski, profesor Uniwersytetu Poznańskiego.

Był synem lekarza wojskowego Konstantego i Marii Niklas. Kształcił się w szkole ludowej i V gimnazjum we Lwowie, w 1907 rozpoczął studia z filozofii, psychologii i filologii na Uniwersytecie Lwowskim. W 1909 przeniósł się na krótko na uniwersytet w Wiedniu, następnie na uniwersytet w Getyndze (1909-1913, psychologia, fizyka, biologia). Uzupełniał studia z biologii ponownie w Wiedniu (1913). Na uniwersytecie w Getyndze obronił w 1913 doktorat. W latach 1914-1919 pracował na Uniwersytecie Lwowskim, był starszym asystentem i od 1917 docentem w Katedrze Filozofii, od 1918 bibliotekarzem Biblioteki uniwersyteckiej. Kilka z lat formalnego zatrudnienia na uczelni spędził na frontach I wojny światowej (1914-1916); brał również udział - jako ochotnik - w obronie Lwowa w latach 1918-1919.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

W 1919 przeniósł się na Uniwersytet Poznański, gdzie był profesorem nadzwyczajnym, następnie profesorem zwyczajnym (1921), kierownikiem Katedry Psychologii (1919-1960), dziekanem Wydziału Humanistycznego (1934-1937), prorektorem (1938/39 i 1945/1946) i rektorem (1946-1948). Jako kurator kierował Katedrami Pedagogiki (1947-1950) i Etnografii (1956-1959). Prowadził na uniwersytecie wykłady z psychologii eksperymentalnej i historii psychologii. Współpracował również z Centralną Wojskową Szkołą Gimnastyki i Sportów (1920-1929), gdzie prowadził zajęcia z psychologii ogólnej i psychologii sportu. Te same przedmioty wykładał po II wojnie światowej w Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego w Poznaniu (w Katedrze Teorii i Metodyki Wychowania Fizycznego). Wchodził w skład Rady Narodowej przy Ministerstwie Oświaty (1945-1947). W czasie II wojny światowej uczestniczył w tajnym nauczaniu w Warszawie.

Getynga (niem. Göttingen, dolnoniem. Chöttingen) – akademickie miasto powiatowe w Niemczech, nad rzeką Leine, na południowym krańcu kraju związkowego Dolna Saksonia, siedziba powiatu Getynga. W roku 2008 miasto liczyło 124 455 mieszkańców. Jeden z głównych ośrodków naukowych kraju (ponad 30 tys. studentów). Liczące się centrum turystyczne oraz kulturalne[potrzebne źródło].

Psychofizjologia — dział nauki z pogranicza psychologii i fizjologii, zajmujący się wzajemnym związkiem procesów psychicznych i fizjologicznych. Opisuje on wzajemną zależność emocji, zmian świadomości, sposobów zachowania z funkcjonowaniem mózgu, układu krążenia, oddychania, motoryki i układu hormonalnego.

W pracy naukowej zajmował się psychofizjologią, psychologią religii, psychologią pamięci. Jako pierwszy w Polsce prowadził doświadczalne badania nad omamami, halucynacjami i psychozami religijnymi. Był również pionierem polskich badań nad pamięcią i zdolnościami matematycznymi. Zajmował się rolą wyobraźni, pamięci, erudycji, podświadomości i pomysłów w twórczości naukowej. Zainicjował polskie badania nad psychologią sportu. Ogłosił ponad 100 prac naukowych, m.in.:

I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.

Poznań (, niem. Posen, jidysz פּױזן Pojzn, ros. - Познань) – jedno z najstarszych i największych polskich miast, położone nad rzekami Wartą i Cybiną, na Pojezierzu Wielkopolskim. Stolica Wielkopolski i województwa wielkopolskiego. W obrębie miasta znajduje się duży węzeł drogowy i kolejowy oraz międzynarodowy port lotniczy Ławica. Piąte pod względem liczby ludności miasto w Polsce i szóste pod względem powierzchni.

O wirtuozach liczb (1911)

Czem jest i czem będzie psychologia (1912)

Kilka uwag o psychologii typów matematycznych (1912)

Pamięć a świadomość (1913)

Zjawiska kontrastu optycznego u anormalnych trichromatów (1913)

O pamięci, jej istocie i kształceniu (1916)

Nastawienia i spostrzeżenia. Studium psychologiczne (1917)

O stanie i potrzebach organizacyjnych psychologii w Polsce (1918)

Problem myślenia bez słów (1918)

O wrażeniach położenia i ruchu (1919)

Chronometryczne badania nad przebiegiem startu (1924)

O szkole dla uzdolnionych (1924)

Struktura typów wyobrażeniowych (1925)

W sprawie analizy wybitnych zdolności rachunkowych (1925)

Kłamstwo (1932)

Wyniki psychologii pedagogicznej (1934)

O sztucznych ekstazach i widzeniach (1938)

W latach 30. przyczynił się do powstania Zakładu Psychologii Uniwersytetu Wileńskiego. Po wojnie jako prorektor i rektor Uniwersytetu Poznańskiego zajął się odbudową spalonego przez Niemców Zakładu Psychologii oraz innych gmachów (m.in. biblioteki) oraz domów mieszkalnych profesorów. Brał aktywny udział w życiu naukowym; w 1946 został członkiem korespondentem, a dwa lata później członkiem czynnym PAU. Był również członkiem Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk (od 1920), w 1925 należał do grona założycieli Polskiego Towarzystwa Antropologicznego, a w 1930 - Poznańskiego Towarzystwa Psychologicznego. Od 1948 (do końca życia) pełnił funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Psychologicznego, a 1959-1961 wiceprezesa Polskiego Towarzystwa Higieny Psychicznej. Polskie Towarzystwo Psychiatryczne oraz Czeskie Towarzystwo Psychotechniczne nadały mu członkostwo honorowe. Brał udział w Międzynarodowych Kongresach Psychologicznych w Berlinie, Kopenhadze, Moskwie, Paryżu, Pradze, Barcelonie i Wiedniu, utrzymywał kontakty z wieloma autorytetami światowej psychologii, m.in. Jeanem Piagetem.

Order Odrodzenia Polski, Polonia Restituta - drugie najwyższe polskie państwowe odznaczenie cywilne, nadawane za wybitne osiągnięcia na polu oświaty, nauki, sportu, kultury, sztuki, gospodarki, obronności kraju, działalności społecznej, służby państwowej oraz rozwijania dobrych stosunków z innymi krajami. Ustanowione ustawą z 4 lutego 1921.

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza (UAM) – państwowy uniwersytet z siedzibą w Poznaniu. Powstał w 1919 roku - początkowo jako Wszechnica Piastowska, w 1920 r. przemianowana na Uniwersytet Poznański. Podczas II wojny światowej, w latach 1940-1944 Uniwersytet Poznański działał w Warszawie jako tajny Uniwersytet Ziem Zachodnich. 24 grudnia 1955 roku Uniwersytet otrzymał patrona i nową nazwę: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza.

Był odznaczony Krzyżem Oficerskim i Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Medalem X-lecia Polski Ludowej.

Bibliografia

Psychologia i jej Ojcowie Założyciele - rozmowa Jolanty Lenartowicz z prof. Jerzym Brzezińskim, w: Życie Uniwersyteckie, nr 190/191/2009, Wydawnictwo UAM, Poznań, ss.10-12, ISSN 1231-8825
Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A-J, Wrocław 1983

Psychologia religii jest interdyscyplinarną nauką zajmującą się psychologiczną analizą fenomenów religijnych. Znajduje się na pograniczu psychologii i religioznawstwa i korzysta z dorobku obu dziedzin. Z psychologicznego punktu widzenia głównym zadaniem psychologii religii jest próba wyjaśniania zjawisk religijnych (takich jak doświadczenie religijne, konwersja, osobista religijność, duchowy rozwój człowieka, fundamentalizm religijny itd.) przy pomocy aparatu pojęciowego wytworzonego na polu psychologii bądź jej poddziedzin (np. psychologia kliniczna religii zajmuje się opisem relacji pomiędzy religijnością a zdrowiem psychicznym). Z punktu widzenia religioznawczego, psychologia religii traktowana jest jako subdyscyplina religioznawstwa, komplementarna w stosunku do socjologii religii. Tak traktowana psychologia religii stanowi młodą gałąź nauk religioznawczych. Psychologia religii zajmuje się zatem głównie przeżyciowo-przekonaniową stroną religii, próbując przy tym szukać zależności pomiędzy sposobem przeżywania religii, a kontekstem religijno-kulturowym jednostki.

Warszawa (miasto stołeczne Warszawa) (wymowa ?/i) – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Mazowszu nad Wisłą.