Storczyk trójzębny - Polski Serwis Naukowy

Storczyk trójzębny (Orchis tridentata Scopoli, właśc. Neotinea tridentata (Scop.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase, Lindleyana 12: 122 (1997)) — gatunek byliny z rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Gatunek ten występuje w południowej i środkowej Europie. W Polsce prawdopodobnie wyginął. Znane stanowiska znajdowały się na Śląsku, Pomorzu i Wielkopolsce. Po odkryciu polifiletycznego charakteru rodzaju Orchis gatunek ten włączony został do rodzaju Neotinea. Tu opisany jest pod nazwą tradycyjną ze względu na utrzymanie jej stosowania w polskojęzycznych źródłach nomenklatorycznych.

Liść (łac. folium) – organ roślinny, element budowy części osiowej (pędowej) roślin telomowych. Wyrastające z węzłów końcowe elementy rozgałęzień pędu, wyodrębniające się ze względu na funkcję i budowę od łodygi (nie mają np. zdolności do nieprzerwanego wzrostu). Pełnią głównie funkcje odżywcze i z tego powodu mają zwykle dużą powierzchnię umożliwiającą ekspozycję na odpowiednią ilość promieniowania słonecznego. Poza tym liście biorą udział w transpiracji i gutacji oraz wymianie gazowej. Nierzadko liście pełnią także funkcje spichrzowe, czepne, ochronne, obronne i pułapkowe, w takich przypadkach ulegając daleko idącym przystosowaniom w zakresie funkcji i budowy.

Gatunek (łac. species) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:

Morfologia

Bulwy Od 1 do 3 cm długości. Łodyga Do 40 cm długości. Liście Sztuk 4–8, osiągające do 12 cm długości. Kwiaty Zebrane w kwiatostany długości do 10 cm. Przysadka długości 0,3 cm do 0,4 cm, zalążnia 0,8 – 1,1 cm. Kwiaty średniej wielkości. Warżka do 1 cm długości. Górny, zewnętrzny listek okwiatu osiąga 0,8 cm, boczny zewnętrzny ma 1 cm, a boczny wewnętrzny - 0,5 cm. Owoce Długości do 1,2 cm.

Zagrożenia i ochrona

Roślina objęta jest w Polsce ścisłą ochroną gatunkową.

Kwiatostan (ang. inflorescence, łac. inflorescentium) – skupienie rozgałęzień pędów, które nie rozwijają się wegetatywnie, a są zakończone kwiatami. W obrębie kwiatostanu zwykle występują liście przykwiatowe – podsadki o uproszczonej budowie, które podpierają kwiatostan. Kwiatostany mogą być ulistnione, jeśli występują liście asymilacyjne. Kwiatostany bezlistne (nagie) występują rzadko.

Bylina (łac. herba perennis) - roślina zielna żyjąca więcej niż dwa lata i zwykle wielokrotnie w tym czasie wydająca nasiona bądź zarodniki (wyjątkiem są zakwitające raz hapaksanty). Byliny wraz z krzewinkami, krzewami i drzewami określane są mianem roślin wieloletnich.

Kategorie zagrożenia gatunku:

Kategoria zagrożenia w Polsce wg Czerwonej listy roślin i grzybów Polski (2006): Ex (wymarły).

Kategoria zagrożenia w Polsce wg Polskiej Czerwonej Księgi Roślin: EX (wymarły).

Przypisy

Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-08-04].
Bateman, Richard M.; Hollingsworth, Peter M.; Preston, Jillian; Yi-Bo, Luo; Prodgeon, Alec M. & Chase, Mark W.. Molecular phylogenetics and evolution of Orchidinae and selected Habenariinae (Orchidaceae). „Bot. J. Linn. Soc.”. 142(1), s. 1–40, 2003. doi:10.1046/j.1095-8339.2003.00157.x.
Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.