Strefa euro - Polski Serwis Naukowy

Strefa euro – strefa państw, których walutą jest euro. Waluta ta została 1 stycznia 1999 roku wprowadzona w formie transakcji bezgotówkowych a 1 stycznia 2002 roku w formie gotówkowej w następujących krajach członkowskich UE mających podane waluty:

Kraje strefy euro

Kraje używające euro, niebędące członkiem Unii Europejskiej

Unia Europejska (oficjalny skrót w Polsce: UE) – powstały . W określeniu europejskości Unii naczelną rolę odgrywają czynniki historyczne i kulturowe oraz wspólna tożsamość i identyfikacja z wartościami demokratycznymi.
Wprowadzenie euro w Polsce wynika ze zobowiązań płynących z traktatu ateńskiego przyjętego w referendum w 2003 roku. Polska posiada status państwa z derogacją. Zobowiązała się też do spełnienia kryteriów z Maastricht, co oznacza rezygnację z jednostronnej euroizacji. Polska nie jest członkiem Europejskiego Mechanizmu Kursów Walutowych, co stanowi jedną z zasadniczych przeszkód na drodze do przyjęcia euro w krótkim okresie. Ponadto istotny warunek z punktu widzenia prawnego stanowi konieczność nowelizacji Konstytucji.

Kraje Unii Europejskiej, nieużywające euro

Późniejsi członkowie strefy euro:

Grecja: 1 drachma = 100 lept (GRD) (1 stycznia 2001 r. bezgotówkowo, a 1 stycznia 2002 w gotówce) 1 € = 340,75 drachmy,

Słowenia: 1 tolar = 100 stotinów (SIT) (1 stycznia 2007) 1 € = 239,64 tolarów,

Cypr: 1 funt cypryjski = 100 centów (CYP) (1 stycznia 2008) 1 € = 0,585274 funta,

Malta: 1 lira maltańska = 100 centów (MTL) (1 stycznia 2008) 1 € = 0,4293 liry,

Słowacja: 1 korona słowacka = 100 halerzy (SKK) (1 stycznia 2009) 1 € = 30,126 koron,

Estonia: 1 korona estońska = 100 sentów (EEK) (1 stycznia 2011) 1 € = 15,6466 koron.

Ponadto, na mocy podpisanych umów, 1 stycznia 1999 r. wprowadzono euro w formie bezgotówkowej, a 1 stycznia 2002 r. w formie gotówkowej w 3 krajach, które nie są członkami UE:

Euroizacja - jednostronne przyjęcie euro przez dane państwo w miejsce waluty krajowej. Krok ten jest jednak niezgodny z koncepcją Unii Gospodarczej i Walutowej, a Europejski Bank Centralny stoi na stanowisku, że wejście do strefy euro powinno być zwieńczeniem procesu konwergencji. Jednostronna euroizacja oznacza de facto zgodę na rezygnację z wpływu na politykę monetarną, gdyż nie wiąże się z wprowadzeniem swych przedstawicieli do organów funkcjonujących w ramach Europejskiego Systemu Banków Centralnych.
Korona estońska (est. Eesti kroon) - jednostka monetarna Estonii (od 1928 roku, z przerwą w okresie ZSRR). 1 korona estońska = 100 senti. Kod walutowy według ISO 4217 EEK. Średni kurs NBP 1 EEK = 0,2615 PLN (według stanu na 18 lipca 2010).

Monako: 1 frank monakijski = 100 centymów (MCF) 1 € = 6,55957 franków,

San Marino: 1 lir sanmaryński = 100 centesimów (SML) 1 € = 1936,27 lira,

Watykan: 1 lir watykański = 100 centesimów (VAL) 1 € = 1936,27 lira.

Państwa kandydujące do strefy euro:

Bułgaria: 1 lew = 100 stotinek (BGN)

Czechy: 1 korona czeska = 100 halerzy (CZK)

Litwa: 1 lit = 100 centów (LTL)

Łotwa: 1 łat = 100 santimów (LVL)

Polska: 1 złoty = 100 groszy (PLN)

Rumunia: 1 lej = 100 bani (RON)

Węgry: 1 forint = 100 fillerów (HUF)

Trzy państwa również używają euro jako swojej waluty, jednakże nie są stowarzyszeni w Unii Gospodarczej i Walutowej (przeprowadziły tzw. jednostronną euroizację):

Iluzja euro - zjawisko obserwowane w krajach strefy euro polegające na odchyleniu postrzeganej inflacji od rzeczywistego wskaźnika. Zjawisko iluzji pieniądza nie jest nowe, jednak w przypadku euro przybrało wyjątkową skalę i rozpoczęło się już w styczniu 2002, czyli w momencie wprowadzenia nowej waluty do obiegu.
Cypr (Republika Cypryjska) – państwo położone we wschodniej części Morza Śródziemnego u wybrzeży Turcji, Syrii i Libanu. Od 1 maja 2004 roku jest członkiem Unii Europejskiej. Nazwa wyspy pochodzi od łacińskiej nazwy miedzi (cuprum), której Cypr był w starożytności głównym dostawcą[potrzebne źródło].

Andora (od 1 lipca 2013 Andora zostanie członkiem Unii Gospodarczej i Walutowej)

Czarnogóra

Kosowo

Do strefy euro nie przystąpiły 3 kraje z 15 będących w 2002 r. członkami Unii Europejskiej:

Szwecja – obowiązują ją przepisy Traktatu z Maastricht w sprawie wspólnej waluty, ale 4 grudnia 1997 parlament przyjął deklarację w sprawie nieuczestniczenia Szwecji w obszarze euro od 1 stycznia 1999, Szwecja nie weszła do ERM II, a w referendum konsultacyjnym z 14 września 2003 większość Szwedów zagłosowała przeciwko wprowadzeniu euro,

Dania – na skutek uzyskania w 1993 r. klauzuli "opt-out" do Traktatu z Maastricht oraz w wyniku negatywnego wyniku referendum z 28 września 2000,

Wielka Brytania – na skutek uzyskania w 1993 r. klauzuli "opt-out" do Traktatu z Maastricht.

Korona czeska (po czesku Koruna česká, skrót "Kč") to jednostka monetarna Czech, dzieląca się na 100 halerzy (po czesku haléř lub halíř). Od 1993 waluta niepodległych Czech. Skrót wg ISO 4217: "CZK". 1 CZK = 0,1609 PLN (stan na 18 lipca 2010).
Euro, ευρώ, евро (znak: €, kod ISO 4217: EUR) – europejska waluta wprowadzona w miejsce walut krajowych. Jest prawnym środkiem płatniczym w 16 państwach tworzących strefę euro w Unii Europejskiej - obejmującym ponad 322,5 mln Europejczyków. Waluta euro używana jest także w 11 krajach i terytoriach nienależących do UE (Watykanie, Monako, San Marino, Andorze, Kosowie, Czarnogórze) oraz we francuskich posiadłościach na Atlantyku i Oceanie Indyjskim oraz w brytyjskich bazach wojskowych na Cyprze.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)