Stroczek domowy - Polski Serwis Naukowy

Stroczek domowy atakujący drewno

Stroczek domowy (Serpula lacrymans (Wulfen) J. Schröt.), grzyb domowy właściwy – gatunek grzybów z rodziny stroczkowatych (Serpulaceae).

Morfologia

Grzybnia ma postać puszystej, białej narośli, na której z czasem powstają jasnożółte lub czerwone plamy. Grzybnia przekształca się w błonkowatą narośl przylegającą do podłoża o kolorze różowym lub fioletowym. W tym czasie formują się sznury (ryzomorfy) w kolorze białym lub szarym o płaskim przekroju szerokości 5 – 10 mm.

Stroczkowate (Serpulaceae Jarosch & Bresinsky) – rodzina grzybów znajdująca się według "Catalogue of Life: 2009 Annual Checklist w rzędzie borowikowców (Boletales).

Drewno – surowiec drzewny otrzymywany ze ściętych drzew i formowany przez obróbkę w różnego rodzaju sortymenty. Zajmuje przestrzeń pomiędzy rdzeniem, a warstwą łyka i kory. Pod względem technicznym drewno jest naturalnym materiałem kompozytowym o osnowie polimerowej wzmacniany ciągłymi włóknami polimerowymi, którymi są podłużne komórki zorientowane jednoosiowo.

Owocniki grzyba wykształcają się w miejscach nieco suchszych niż sam grzyb. Mają kształt mięsistej, pofałdowanej narośli w kolorze czerwonobrązowym.

Znaczenie

Atakuje drewno sosny i buka, rzadziej świerka i jodły. Rozwija się wilgotnych, słabo wentylowanych pomieszczeniach drewnianych.

Owocniki i grzybnię można łatwo usunąć mechanicznie. Sznury jednak zachowują żywotność i w sprzyjających warunkach grzyb rozwija się ponownie.

Sosna (Pinus L. 1753) – rodzaj roślin z rodziny sosnowatych (Pinaceae Lindl.) obejmujący niemal 115 gatunków drzew i krzewów. Występują przeważnie w strefie klimatu umiarkowanego półkuli północnej, choć niektóre gatunki rosną również w strefach cieplejszych (tu jednak zwykle w górach). W Ameryce Środkowej najdalej na południe sięgają do Gwatemali, Salwadoru i Nikaragui, zaś w Azji do Archipelagu Malajskiego. Jedyne naturalne stanowisko na półkuli południowej znajduje się na Sumatrze (P. merkusii).

Gatunek (łac. species) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:

Zgnilizna drewna zaatakowanego stroczkiem domowym w pierwszym stadium ma barwę jasnożółtą (kanarkową), później brunatnieje. W drewnie powstają spękania w kształcie pryzmatu.

Ze względu na szkodliwość dla budownictwa należy do typu I (klasyfikacja wg Jerzego Ważnego). Grzyby typu I najsilniej i najszybciej rozkładają drewno, materiały drewnopochodne na dużej powierzchni, a także ceramiczne i beton.

Gatunki podobne

Do typu I grzybów należą również:

Ryzomorfy – twory grzybni o sznurowatym lub korzeniastym pokroju mające charakter przetrwalników. Wytwarzane są m.in. przez opieńkę miodowę (Armillaria mellea).

Świerk (Picea A. Dietr.) – rodzaj wiecznie zielonych drzew z rodziny sosnowatych (Pinaceae), który obejmuje około 35 gatunków. Występuje na obszarach chłodnych i umiarkowanych półkuli północnej. Gatunkiem typowym jest Picea rubra A. Dietrich.

grzyb piwniczny (Coniophora cerebella syn. Conophora puteana)

porzyca inspektowa (Poria vaporaria syn. Fibroporia vaillantii)

grzyb kopalniany (Paxis acheruntius syn. Paxillus panoides)

Przypisy

Bisby FA, Roskov YR, Orrell TM, Nicolson D, Paglinawan LE, Bailly N, Kirk PM, Bourgoin T, Baillargeon G., eds (2009). Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2009 Annual Checklist. Digital resource at http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2009/ Species 2000: Reading, UK.
CABI Bioscience Databases. [dostęp 2011-10-15].