Sveinn Björnsson - Polski Serwis Naukowy

To jest biografia osoby noszącej nazwisko patronimiczne. Warto zobaczyć: islandzkie nazwiska.

Sveinn Björnsson (wym. [ˈsveitn̪ ˈpjœsːɔn]; ur. 27 stycznia 1881 w Kopenhadze, zm. 25 stycznia 1952 w Reykjavíku) - islandzki polityk, prawnik i dyplomata, pierwszy prezydent Islandii po uzyskaniu przez nią pełnej niepodległości od Danii w 1944.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Althing (isl. Alþingi) – zgromadzenie ogólne Islandii, utworzone w 930 w Thingvellir (dosłownie Równina Zgromadzenia), położonym 45 km na wschód od Reykjavíku. Althing obradował w Thingvellir do 1799, kiedy to został zniesiony na kilkadziesiąt lat. Przywrócono go w 1844 i przeniesiono do stolicy, gdzie znajduje się do dziś. Obecny budynek parlamentu, Alþingishúsið, zbudowano w 1881. Za oficjalną siedzibę uznaje się jednak nadal dolinę Thingvellir, gdzie raz do roku obraduje Althing.

Sveinn Björnsson ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie w Kopenhadze w 1907 roku. Później powrócił na wyspę i w 1912 został radnym Reykjavíku. W latach 1914-1916 był członkiem Alþingi. Gdy w 1918 Islandia uzyskała niepodległość (jako królestwo z unią personalną z królem Danii), Björnsson został prezydentem stolicy. W 1920 ponownie uzyskał mandat parlamentarny, jednocześnie w tym samym roku objął urząd posła islandzkiego w Kopenhadze. Sprawował go w latach 1920-1924 i 1926-1940.

Nazwisko patronimiczne, patronimik (łac. patronymicum) – nazwisko utworzone na podstawie imienia ojca. Znacznie rzadszym zjawiskiem jest nazwisko matronimiczne, matronimik utworzony na podstawie imienia matki.

Uniwersytet Kopenhaski (duń. Københavns Universitet) – największy i najstarszy uniwersytet oraz placówka badawcza w Kopenhadze. Jedna z najlepszych uczelni w Europie, należy także do IARU.

Podczas II wojny światowej, po zajęciu Danii przez wojska niemieckie, Islandia nie uznała nowych władz w Kopenhadze. Sveinn Björnsson powrócił na Islandię i został wybrany przez Alþingi na regenta Islandii, który zastąpił i przejął formalnie uprawnienia króla Danii w latach 1941-1943.

Islandzkie nazwiska różnią się od większości nazwisk w kulturze europejskiej tym, że będąc patronimicznymi (czasem matronimicznymi) oznaczają jedynie ojca lub matkę, nie zaś cały ród.

Dania – Królestwo Danii (Kongeriget Danmark) – państwo położone w Europie Północnej (Skandynawia), najmniejsze z państw nordyckich. W jej skład wchodzą też Grenlandia oraz Wyspy Owcze. Graniczy od południa z Niemcami.

25 maja 1944 Islandczycy opowiedzieli się w referendum za pełną niepodległością i ustanowieniem republiki. 17 czerwca tego samego roku Althing wybrał Sveinna Björnssona na pierwszego prezydenta Islandii na okres jednego roku. Został później dwukrotnie wybrany na to stanowisko w wyborach bezpośrednich w 1945 i 1949. Zmarł w trakcie sprawowania swojej funkcji 25 stycznia 1952.

Republika (łac. res publica - dosł. rzecz pospolita, rzecz publiczna) – zgodnie ze współczesną definicją ustrój polityczny, w którym władza jest sprawowana przez organ wyłoniony w wyniku wyborów na określony czas.

Islandia (Ísland) (isl. Lýðveldið Ísland) – państwo położone w Europie Północnej, na wyspie Islandia i kilku mniejszych wyspach, m.in. archipelag Vestmannaeyjar w północnej części Oceanu Atlantyckiego. Nie należy do Unii Europejskiej. Islandia jest jednym z krajów nordyckich.

Linki zewnętrzne

Biogram (en)