System zarządzania bazą danych - Polski Serwis Naukowy

System zarządzania bazą danych, SZBD (ang. Database Management System, DBMS) – oprogramowanie bądź system informatyczny służący do zarządzania bazą danych. System zarządzania bazą danych może być również serwerem bazy danych (SBD) lub też może udostępniać bazę danych lokalnie – na określonym komputerze.

Komputer (z ang. computer od łac. computare – obliczać, dawne nazwy używane w Polsce: mózg elektronowy, elektroniczna maszyna cyfrowa, maszyna matematyczna) – urządzenie elektroniczne służące do przetwarzania wszelkich informacji, które da się zapisać w formie ciągu cyfr albo sygnału ciągłego.

Integralność danych, także spójność (ang. data integrity) funkcja bezpieczeństwa polegająca na tym, że dane nie zostały zmienione, dodane lub usunięte w nieautoryzowany sposób.

Niezbędne mechanizmy

środki do administrowania zapisanymi na nośnikach zbiorami danych,

środki zapewniające integralność i bezpieczeństwo danych,

środki pozwalające na odtworzenie zawartości bazy danych po awarii,

narzędzia programistyczne wykorzystujące język programowania i API,

dostęp do danych poprzez język zapytań bazy danych np. SQL,

wielodostępność danych, np. poprzez transakcje,

środki pozwalające na autoryzację dostępu do danych,

środki do zarządzania metadanymi,

środki optymalizujące wykorzystanie pamięci operacyjnej,

środki optymalizujące czas dostępu do danych, np. indeksy,

środki do pracy w środowisku rozproszonej bazy danych.

Dodatkowe mechanizmy

zarządzanie wersjami i danymi nietrwałymi,

przechowywanie i udostępnianie danych multimedialnych,

graficzne środowiska do tworzenia aplikacji dla użytkownika,

pomosty do współpracy z innymi systemami baz danych, np. poprzez konwersję danych,

obsługa widoków, procedur składowanych i aktywnych reguł,

pakiety statystyczne

pakiety do analizowania danych,

pakiety do tworzenia hurtowni danych,

środki udostępniające bazę danych w sieci Internet.

SZBD działające w architekturze klient-serwer

Większość obecnie spotykanych systemów działa w trybie klient-serwer, gdzie baza danych jest udostępniana klientom przez SZBD będący serwerem. Serwer bazy danych może udostępniać dane klientom bezpośrednio lub przez inny serwer, np. poprzez serwer WWW lub serwer aplikacji.

Multimedia (z łac. Multum + Medium) to media, które wykorzystują różne formy informacji oraz różne formy ich przekazu (np. tekst, dźwięk, grafikę, animację, wideo) w celu dostarczania odbiorcom informacji lub rozrywki. Termin „multimedia” ma również zastosowanie w mediach elektronicznych służących do rejestrowania oraz odtwarzania treści multimedialnych. Multimedia posiadają cechy tradycyjnych technik mieszanych i sztuk pięknych, jednak mają szerszy zakres. Termin bogate media jest synonimem terminu multimedia interaktywne.

Język zapytań (ang. query language) – język stosowany do formułowania zapytań w odniesieniu do baz danych, w odpowiedzi na które uzyskuje się potrzebne zestawienia, zwane też raportami. Do najważniejszych należą standardy języka SQL oraz xBase.

Systemy bazy danych w architekturze klient-serwer to m.in.:

DB2

Informix Dynamic Server

SZBD bez podziału na klienta i serwer

Istnieją bazy danych, które nie muszą być współdzielone przez wielu użytkowników jednocześnie. W takim przypadku używa się SZBD nierozróżniających podziału na klienta i serwer, np.

Informix – rodzina produktów Systemów Zarządzania Bazami Danych (SZBD) firmy IBM. Informix jest oferowany jako flagowy serwer dla przetwarzania transakcyjnego (OLTP) jak i rozwiązań zintegrowanych. IBM nabył technologię Informix w 2001 od Informix Software.

PostgreSQL (/poːst ɡɹɛs kjuː ɛl/) to, obok MySQL i Firebird, jeden z trzech najpopularniejszych wolnodostępnych systemów zarządzania relacyjnymi bazami danych. Początkowo opracowywany na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley i opublikowany pod nazwą Ingres. W miarę rozwoju i zwiększania funkcjonalności, baza danych otrzymała nazwy Postgres95 i ostatecznie PostgreSQL, aby upamiętnić pierwowzór oraz zaznaczyć zgodność ze standardem SQL.

Microsoft Access – zgodny z SQL, korzystający Microsoft Jet

Kexi – zgodny z SQL, korzystający z SQLite

Zobacz też

relacyjna baza danych

obiektowa baza danych