Szlak czarny - Polski Serwis Naukowy

Mapa Polski pd.-wsch. wykonana przez Beauplana z zaznaczonym Czarnym szlakiem

Szlak czarny (tat: Dżorna islach) – jeden z trzech głównych szlaków, którymi Tatarzy najeżdżali ziemie Rzeczypospolitej. Nazwa szlaku wzięła się od czarnych śladów jakie Tatarzy zostawiali na ukraińskich czarnoziemach lub od Czarnego Lasu skąd Tatarzy wyruszali.

Korsuń Szewczenkowski, do 1944 Korsuń, ukr. Корсунь-Шевченківський – miasto na Ukrainie, stolica rejonu w obwodzie czerkaskim, dawna polska rezydencja magnacka. Leży nad rzeką Roś. Liczy 18,6 tys. mieszkańców (2005).

I Rzeczpospolita – współczesna nazwa państwa zwanego dawniej Rzecząpospolitą, obejmującego Koronę Królestwa Polskiego i Wielkie Księstwo Litewskie, a więc tereny dzisiejszej środkowo-wschodniej Polski, około 3/4 terenu dzisiejszej Ukrainy, cały obszar Białorusi, Litwy, Łotwy oraz częściowo Estonii, Rosji i Słowacji, stosowana dla okresu od połowy XV w., czyli od ukształtowania się ustroju tzw. demokracji szlacheckiej do III rozbioru w 1795.

Swój początek szlak brał na uroczyskach rzeki Inguł, w tzw. Czarnym Lesie, gdzie Tatarzy gromadzili się przed wyruszeniem na wyprawę łupieżczą lub u ujścia rzeki Siniucha. Dalej szedł przez wyspę Tawań na Dnieprze, kierował się na północ przez Wyżynę Naddnieprzańską, a na wysokości Korsunia rozgałęział się na Kijów (północny zachód) i Zbaraż (południowy zachód).

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich – monumentalny słownik encyklopedyczny wydany w latach 1880–1902 w Warszawie przez Filipa Sulimierskiego i Władysława Walewskiego; rejestrował toponimy z obszaru Rzeczpospolitej Obojga Narodów oraz niektórych terenów ościennych (np. Śląska); wielokrotnie wznawiany, stanowi cenne źródło wiadomości geograficznych, historycznych, gospodarczych, demograficznych i biograficznych.

Dniepr (ukr. Дніпро – Dnipro, ros. Днепр – Dniepr, białorus. Дняпро – Dniapro) – rzeka w Rosji, na Białorusi i na Ukrainie, w przeszłości częściowo na terytorium państwa polskiego; należy do zlewiska Morza Czarnego; dł. 2285 km – jedna z kilku najdłuższych w Europie.

Linki zewnętrzne

Czarny szlak w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom I (Aa – Dereneczna) z 1880 r.