Teatr Wielki im. Stanisława Moniuszki w Poznaniu

Teatr Wielki im. Stanisława Moniuszki w Poznaniu, zwany też Operą Poznańską – teatr w Poznaniu przy ul. Fredry 9 (Dzielnica Cesarska).

Historia i architektura

Powstał według projektu Maxa Littmanna z monachijskiej pracowni Heilmann und Littman w przeciągu 18 miesięcy jako nowa siedziba Teatru Miejskiego, który mieścił się dotychczas w przestarzałym budynku Arkadii. Pierwsze przedstawienie – "Czarodziejski flet" W. A. Mozarta – odbyło się w 1910. W 1919 przeszedł w ręce polskie. W okresie międzywojennym miały tu miejsce światowa prapremiera "Legendy Bałtyku" Feliksa Nowowiejskiego, "Margiera" Konstantego Gorskiego i polska premiera "Harnasi" – baletu Karola Szymanowskiego. Podczas walk w 1945 budynek uniknął większych zniszczeń, pomimo że stanowił niemiecki punkt oporu. W 1949 patronem poznańskiej opery został Stanisław Moniuszko.

Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.
Harnasie – balet-pantomima napisany przez Karola Szymanowskiego w latach 1923-1931 (op. 55). Utwór składa się z trzech obrazów i jest przeznaczony na głos tenorowy solo, chór mieszany i orkiestrę. Był komponowany do scenariusza pisarza Jerzego Mieczysława Rytarda. Jego libretto zaginęło przed ukończeniem kompozycji, toteż Szymanowski razem z Leonem Schillerem przygotowali nowe.

Fasadę budynku stanowi w rzeczywistości olbrzymi portyk wzniesiony zgodnie z regułami architektury klasycznej starożytnego Rzymu. Kilkadziesiąt monumentalnych stopni ograniczają po bokach rzeźby: po lewej kobiety na lwie, a po prawej mężczyzny z idącą przy nim panterą (w planach miała to być samica, lecz źle opłacony rzeźbiarz dorobił jej genitalia). Na ich szczycie stoi sześć olbrzymich jońskich kolumn, dźwigających trójkątny tympanon zwieńczony symbolem budynku – pegazem. Od wschodu znajduje się pawilon dawnej restauracji, a od zachodu osobne wejście dla cesarza. Wewnątrz wspaniale dekorowane halle, foyer i inne pomieszczenia. Na widowni mieszczącej około 1000 osób uwagę zwraca kryształowy żyrandol i bogate dekoracje ścian.

Wolfgang Amadeusz Mozart (ur. 27 stycznia 1756 w Salzburgu, zm. 5 grudnia 1791 w Wiedniu) – austriacki kompozytor i muzyk, razem z Haydnem i Beethovenem należący do grona klasyków wiedeńskich.
Scenografia - plastyczna oprawa filmu, sztuki teatralnej, widowiska operowego, baletowego lub telewizyjnego. Składa się z dekoracji, kostiumów, rekwizytów, charakteryzacji postaci i oświetlenia.

Od 2001 teatr wydaje periodyk "Operomania", którego naczelnym redaktorem był prof. Jarosław Mianowski. Dorocznie organizowany jest polsko-niemiecki Festiwal Hoffmanowski oraz Poznańska Wiosna Baletowa, odbywają się ponadto Poznańskie Warsztaty Operowe, o charakterze popularyzatorskim, skierowane do dzieci i młodzieży.

Artyści

Artyści związani dawniej i obecnie z Teatrem Wielkim, to m.in. Zdzisława Donat, Wojciech Drabowicz, Conrad Drzewiecki, Witold Gruca, Krystyna Jamroz, Ryszard Kaja (scenografia), Antonina Kawecka, Tomasz Mazur, Dominik Muśko, Olga Sawicka, Jaromir Trafankowski.

Kolumna – element architektoniczny pełniący rolę konstrukcyjną, dekoracyjną i symboliczną. Jej dolną część tworzy baza, środkową trzon, a wieńczy głowica. Wspiera się na niej belkowanie, a od czasów rzymskich także łuk.
Feliks Nowowiejski (ur. 7 lutego 1877 w Wartemborku - obecnie Barczewo na Warmii, zm. 18 stycznia 1946 w Poznaniu) – polski kompozytor, dyrygent, pedagog, organista-wirtuoz, organizator życia muzycznego, szambelan papieski.

Obecnie dyrektorem naczelnym teatru jest Michał Znaniecki.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Conrad Drzewiecki (ur. 14 października 1926, zm. 25 sierpnia 2007) - tancerz i choreograf, w latach 1951 - 1958 solista Opery w Poznaniu, a między 1958 i 1963 rokiem solista zespołów zagranicznych, głównie francuskich, od 1963 roku kierownik Poznańskiej Opery, twórca układów choreograficznych m.in. baletów Esik w Ostendzie G. Bacewicz (1964), Ognisty ptak I. Strawinskiego (1967), telewizyjnego filmu Gry G. Lasoty (1970), współpracował choreograficznie z zagranicznymi zespołami baletowymi.

Konstanty Antoni Gorski (ur. 13 czerwca 1859 w Lidzie, zm. 31 maja 1924 w Poznaniu) – polski kompozytor, skrzypek-wirtuoz, pedagog, dyrygent, działacz społeczny, autor pieśni, dwóch oper i wielu utworów instrumentalnych.

Iglaste, szpilkowe (Pinopsida Burnett, dawniej Coniferopsida) - klasa drzew lub krzewów należących do typu (gromady) nagonasiennych. Należy do niej ok. 600 gatunków.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Margier – opera dramatyczna w trzech aktach (w sześciu obrazach), skomponowana przez Konstantego Gorskiego. Libretto na podstawie poematu Władysława Syrokomli napisał W.W.G. (Walgier). Premiera odbyła się 13 stycznia 1927 roku w Teatrze Wielkim w Poznaniu. Wyciąg fortepianowy ukazał się drukiem w 1905 roku w Sankt Petersburgu.

Olga Sawicka (ur. 7 lutego 1932 roku w Poznaniu) – polska tancerka. Absolwentka studia baletowego przy Teatrze Wielkim w Poznaniu. Występowała w Operze Poznańskiej (1947-49), Operze Śląskiej w Bytomiu (1949-53) i Operze Warszawskiej (1953-62). W latach 1963-74 primabalerina Opery im. St. Moniuszki w Poznaniu. W latach 1974-75 była kierownikiem baletu w poznańskim Teatrze Muzycznym, rezygnując z tej funkcji, wycofała się z czynnego życia artystycznego. W 2009 roku ukazała się poświęcona jej książka Stefana Drajewskiego - wywiad rzeka "Życie z tańcem".

Klon jesionolistny (Acer negundo L.) - gatunek drzewa z rodziny mydleńcowatych (Sapindaceae). W obrębie rodzaju klasyfikowany do sekcji Negundo i serii Negundo. Występuje naturalnie w Ameryce Północnej i Środkowej (na południu sięga do Gwatemali i stanu Chiapas w Meksyku). Zawleczony, zdziczały i w pełni zadomowiony w wielu częściach świata, także w Polsce. Do Europy i Polski introdukowany został w XVIII-XIX wieku (kenofit). Występuje powszechnie niemal w całym kraju z wyjątkiem części Pomorza i Polski północno-wschodniej. Zaliczany jest do roślin inwazyjnych – niebezpiecznych dla rodzimej flory .