Teobald - Polski Serwis Naukowy

Teobald – imię męskie pochodzenia germańskiego, zapisywane w Polsce od średniowiecza. Pierwszy człon to germ. þeudo, stsas. thioda, stwniem. diot – „lud”; drugi to bald – „odważny, śmiały”. Można je tłumaczyć jako „sławny wśród ludzi”. Pierwszy człon tego imienia notował liczne odmiany, w tym w dawnej Polsce zapisano wariant tego imienia Tybald (tę formę imienia przyjęto w tłumaczeniu dla jednej z postaci „Romea i Julii” Szekspira), Dypołt, Dziepołt. Forma z początkowym Teo- < germ. Theudo- jest zhellenizowana z odniesieniem do gr. θεος (theos) – "bóg"; notowana w Polsce od 1265 roku (natomiast forma Dziepołt – Depoldus – od 1218 roku).

Thibaut de Chepoy (Cepoy) – francuski rycerz i dyplomata na usługach Karola de Valois i papieża Klemensa V, formalny przywódca Kompanii Katalońskiej z ramienia Karola w latach 1307-1309.

Kompania Katalońska – armia zaciężna utworzona przez Rogera de Flor po zakończeniu wojny nieszporowej o Sycylię w 1302 r., od 1303 roku na służbie cesarza bizantyńskiego Andronika II Paleologa. Po zdradzieckim zamordowaniu wodza przez Alanów i Turkopulów na dworze młodszego basileusa Michała IX dokonała odwetowego spustoszenia Tracji, Macedonii i Tesalii (tzw. wendetta katalońska, 1305-1309). Wynajęta przez księcia Aten Waltera z Brienne, przejęła kontrolę nad księstwem w wyniku bitwy pod Almirem i położyła fundamenty pod katalońskie państewko w Grecji centralnej, obejmujące także Neopatrię z Tebami (1311–1388).

Staropolskie zdrobnienie imienia: Tyba (też od Tyburczy); ponadto niektóre możliwe inne staropolskie zdrobnienia: Depa, Dyp, Tyc(z), Tyc(z)a, Tyc(z)an, Tyc(z)e, Tyc(z)ek, Tyc(z)ko, Tyc(z)o, Tyl, Tyla, Tylasz, Tyle, tylek, Tylik, Tyliszak, Tylko, Tylo, Tylusz, Tyluszek, Tyluszko.

Teobald, Tybald, Dypołt i w pozost. wariantach imieniny obchodzą:

Język grecki albo greka — język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi.

Tybald V z Szampanii (ur. 1238, zm. 4 grudnia 1270 w Trapani), był hrabią Szampanii oraz, jako Tybald II, królem Nawarry. Był najstarszym synem Tybalda I Pogrobowca i jego trzeciej żony Małgorzaty de Burbon. Odziedziczył tytuły ojca po jego śmierci w 1253 r. Jego matka rządziła jako regentka między 1253 a 1256 r., dopóki Tybald nie osiągnął pełnoletności.

21 maja, w dzień wspomnienia św. Teobalda z Vienne

1 czerwca, w dzień wspomnienia św. Teobalda Roggeri

30 czerwca, w dzień wspomnienia św. Teobalda z Provins

8 lipca, w dzień wspomnienia św. Teobalda z Vaux-de-Cernay

6 listopada, w dzień wspomnienia św. Teobalda z Dorat

Żeński odpowiednik: Teobalda

Karol de Valois (ur. 13 marca 1270, zm. 16 grudnia 1325 w Nogent-le-Roi), hrabia Valois, Andegawenii, Maine, Alençon i Chartres, tytularny król Aragonii i cesarz Konstantynopola. Młodszy syn króla Francji Filipa III Śmiałego i jego pierwszej żony Izabeli, córki króla Aragonii Jakuba I Zdobywcy, brat Filipa IV Pięknego.

Tybald IV z Szampanii (ur. 30 maja 1201 w Troyes, zm. 8 lipca 1253 w Pampelunie) zwany Trubadurem i Pogrobowcem – hrabia Szampanii od 1201 r. oraz król Nawarry od 1234 r. Syn Tybalda III, hrabiego Szampanii, oraz Blanki z Nawarry, córki króla Sancha VI.

Odpowiedniki w innych językach

łacina – Theobaldus

język angielski – Theobald

język francuski – Thibaud, Thibault

język niemiecki – Theobald

język włoski – Tebaldo, Teobaldo

Znane osoby noszące to imię w różnych wariantach

Dypold I – syn księcia czeskiego Władysława I i Rychezy z Bergu

Dypold II – syn Dypolda I

Dypold III Borzywoj – syn Dypolda II

Tybald I Oszust (ok. 910–975) – pierwszy hrabia Blois, Chartres, Châteaudun i Tours

Tybald II (ok. 985–1004) – hrabia Blois, Châteaudun, Chartres i Reims

Tybald III (hrabia Blois) (1012–1089) – hrabia Blois, Troyes i Meaux

Tybald V Dobry – hrabia Blois

Tybald VI (zm. 1218) – hrabia Blois, Chartres, Châteaudun i Clermont-en-Beauvaisis

Tybald II – hrabia Szampanii i Troyes

Tybald III – hrabia Szampanii

Tybald IV – hrabia Szampanii

Tybald V – hrabia Szampanii

Tybald I Lotaryński (ok. 1191–1220) – książę Lotaryngii od 1213 roku

Tybald II Lotaryński (1263–1312) – książę Lotaryngii od 1302

Tybald – hrabia Baru

papież elekt Celestyn II, właśc. Teobald Buccapeccus (zm. ok. 1126/27)

Thibaut de Chepoy – francuski rycerz i dyplomata na usługach Karola de Valois i papieża Klemensa V, formalny przywódca Kompanii Katalońskiej w latach 1307-1309

Thibaud Gaudin (prawdop. 1229–1293) – dwudziesty drugi wielki mistrz zakonu templariuszy

Thibaud de Vermandois (zm. 1188) – francuski benedyktyn i kardynał

Zobacz też

Saint-Thibaud-de-Couz

Saint-Thibault (Aube)

Saint-Thibault (Côte-d'Or)

Saint-Thibault (Oise)

Saint-Thibault-des-Vignes

Saint-Thibaut

Saint-Thiébaud

Saint-Thiébault

Przypisy

↑ Z. Klimek (opr.), Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych, t. 5, Kraków 1997, ISBN 83-85579-14-1.
↑ H. Fros, F. Sowa, Księga imion i świętych, t. 5, Kraków 2000, ISBN 83-7318-376-0.
W. Taszycki (red.), Słownik staropolskich nazw osobowych, t. 5 z. 3 (Śmigaj-Uznanic(s)ki), Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980.
W. Taszycki (red.), Słownik staropolskich nazw osobowych. T. 1 z. 3 (Ciemek-Dźwiżeń). Wrocław•Warszawa•Kraków•Gdańsk 1967.
M. Malec (red.), Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych t. 2, Kraków 1995, ISBN 83-85579-68-0.