Terasa zalewowa rzeki Biebrzy

Terasa zalewowa lub taras zalewowy – forma akumulacyjna stanowiąca najniższy poziom doliny rzecznej, przecięta korytem rzeki.

Terasa pokryta jest zwykle osadami rzecznymi (piaskami i madami), często porośnięta trawą, niekiedy zatorfiona i podmokła. Przy wysokich wodostanach zalewają ją wody powodziowe. Profil poprzeczny terasy zalewowej charakteryzuje się zwykle tym, że w pobliżu koryta rzeki jej powierzchnia wznosi się wyżej (jest to tzw. naspa), natomiast opada w miarę oddalania się od koryta. W obniżeniach, przeważnie u stóp krawędzi, występują podmokłości, oraz jeziora będące starorzeczami (nierzadko są to fragmenty dawnych meandrów). Terasa zalewowa występuje w Polsce w dnie każdej doliny rzecznej, a najlepiej rozwinięta jest w dolinach o małym spadku.

Specyficznym rodzajem terasy zalewowej jest zatorfiona dolina rzeczna, związana z zatamowaniem odpływu wód w czasie rozwoju doliny lub z nieprzepuszczalnością podłoża. Jej dno stanowi płaską równinę, zbudowaną z torfów o grubości kilku metrów, a niektóre jej partie są podmokłe. Koryto rzeki płynącej po takiej terasie jest zwykle kręte; obok niego spotyka się liczne starorzecza. Obszary zatorfione, częściowo już zmeliorowane i osuszone, występują w Polsce przede wszystkim w dolinach Łeby, Redy, Noteci i Warty, Biebrzy, Narwi i Baryczy. Przeważnie są to dna dawnych pradolin. Szerokość torfowisk dochodzi nad Biebrzą do kilkunastu kilometrów.

Przypisy