Tip O'Neill - Polski Serwis Naukowy

Thomas Phillip „Tip” O’Neill, Jr. (9 grudnia 1912 – 5 stycznia 1994) – amerykański polityk, wieloletni członek Izby Reprezentantów USA i działacz Partii Demokratycznej. W izbie niższej amerykańskiego kongresu zasiadał przez 34 lata i reprezentował pozycję liberalną (w USA: lewicową).

Partia Demokratyczna (ang. Democratic Party) – jedna z dwóch głównych sił politycznych w Stanach Zjednoczonych, obok Partii Republikańskiej. Jest to partia łącząca amerykańskie środowiska centrowe i centro-lewicowe. W wyborach prezydenckich popierają jej kandydatów małe ugrupowania lewicowe. Jest najstarszą partią amerykańską i drugą najstarszą na świecie.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Wczesne lata i kariera

O’Neill urodził się w Cambridge w stanie Massachusetts w rodzinie pochodzenia irlandzkiego, zaliczającej się do klasy średniej. W dzieciństwie przyjął przezwisko Tip. Edukował się w szkołach katolickich.

Jego pierwszy kontakt z polityką nastąpił podczas wyborów prezydenckich w USA roku 1928, kiedy, jako 15-letni chłopiec, pracował ochotniczo w kampanii wyborczej kandydata demokratów Ala Smitha przeciwko republikaninowi Herbertowi Hooverowi, który został wówczas prezydentem.

Cztery lata później pracował przy kampanii Franklina Delano Roosevelta.

Irlandia (irl. Éire [ˈeːɾʲə]; ang. Ireland) – państwo w Europie Zachodniej, od 1973 państwo członkowskie Wspólnoty Europejskiej. Zajmuje większość terytorium wyspy o tej samej nazwie.

Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jednej z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół rzymskokatolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.

Jego pierwszą kampanią wyborczą, kiedy sam ubiegał się o jakiś urząd, była rywalizacja do rady miejskiej Cambridge w roku 1936, kiedy wygrał większością zaledwie 150 głosów. Jednakże w tym samym roku wybrano go też do izby niższej stanowej legislatury, gdzie został pierwszym w dziejach stanu demokratycznym spikerem.

Franklin Delano Roosevelt ([ˈfræŋklɪn ˈdɛlənoʊ ˈroʊzəˌvɛlt], ur. 30 stycznia 1882 w Hyde Park, w stanie Nowy Jork, zm. 12 kwietnia 1945 w Warm Springs w stanie Georgia) – amerykański polityk, 32. prezydent Stanów Zjednoczonych. Czterokrotnie wybierany, z ramienia Partii Demokratycznej, w latach 1933-1945. Jedyny w historii prezydent USA pełniący urząd dłużej niż dwie kadencje, co doprowadziło do wejścia w życie w 1951 r. XXII Poprawki do Konstytucji, ograniczającej liczbę kadencji do dwóch (wcześniej był to tylko konwenans konstytucyjny oparty na decyzji pierwszego prezydenta USA George’a Washingtona, który zrezygnował z ubiegania się o trzecią kadencję, twierdząc że byłaby ona niedemokratyczna).

Jimmy Carter, właściwie James Earl Carter, junior (ur. 1 października 1924 w Plains) – amerykański polityk, działacz Partii Demokratycznej, 39. Prezydent USA w latach 1977 do 1981, a także międzynarodowy działacz humanitarny i na rzecz praw człowieka, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w 2002, baptysta, Człowiek Roku 1976 według magazynu Time oraz autor wielu książek.

Kongresmen O’Neill

W stanowej Izbie Reprezentantów służył do roku 1952, kiedy wybrano go kongresmenem federalnym. Na stanowisku tym zastąpił wybranego wówczas na senatora i późniejszego prezydenta Johna F. Kennedy’ego.

Jako kongresmen O’Neill należał do przywództwa frakcji demokratów oraz krytykował politykę prezydenta Lyndona B. Johnsona w Wietnamie. W moim sercu wierzę, że pańska polityka jest zła. – powiedział mu w czasie spotkania w Białym Domu.

Dzięki temu stanowisku stał się bardzo popularny i w roku 1971 został zastępcą przywódcy większości, a w dwa lata później (1973) jej liderem. Na tym stanowisku popierał m.in. postawienie w stan oskarżenia prezydenta Richarda Nixona.

Prawica - zwyczajowe określenie sił politycznych, które charakteryzuje szacunek dla tradycji, autorytetów, religii, istniejącej hierarchii społecznej oraz wstrzemięźliwość przy dokonywaniu zmian w systemie społeczno-gospodarczym i politycznym. Poglądy prawicowe są przeciwstawiane lewicowym.

Tutaj przedstawiane są wyniki wyborów prezydenckich w Stanach Zjednoczonych. Podani zostali tylko ci kandydaci, którzy uzyskali co najmniej 1 głos elektorski. Pogrubioną czcionką wyróżniono zwycięzców wyborów.

Spiker

Po rezygnacji spikera Carla Alberta w roku 1975 z ubiegania się o kolejną kadencję O’Neill został w roku 1977, czyli tym samym, w którym demokrata Jimmy Carter został prezydentem, jego następcą. Stanowisko to zajmował do roku 1987, kiedy to odszedł z Kongresu na emeryturę. W czasie swej kadencji zajmował niezmiennie stanowisko liberalne, za co był atakowany przez prawicowców spod znaku Reagana. O’Neill zresztą nie pozostawał im dłużny.

Wietnam (oficjalnie: Socjalistyczna Republika Wietnamu, wiet.: Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) − państwo w Azji Południowo-Wschodniej. Graniczy z Chinami, Laosem i Kambodżą. Z liczbą ludności ponad 86 mln, jest 13. co do wielkości populacji państwem świata.

Liberalizm (z łac. liberalis – wolnościowy, od łac. liber – wolny) – ideologia i kierunek polityczny według którego wolność jest nadrzędną wartością. Liberalizm odwołuje się do indywidualizmu, stawia wyżej prawa jednostki niż znaczenie wspólnoty, głosi nieskrępowaną (aczkolwiek w ramach prawa) działalność poszczególnych obywateli we wszystkich sferach życia zbiorowego.

Zobacz też

amerykański liberalizm

Linki zewnętrzne

Biografia w Biographical Directory of the United States Congress (ang.)