Tlenki azotu - Polski Serwis Naukowy

Tlenki azotu – grupa nieorganicznych związków chemicznych zbudowanych z tlenu i azotu.

tlenek azotu(I) (N2O), podtlenek azotu, tlenek diazotu, gaz rozweselający

tlenek azotu(III) (N2O3), w którym jeden atom azotu jest na formalnym stopniu utlenienia +4 a drugi +2.

tlenek azotu(IV) (NO2), ditlenek azotu (tworzy on również dimer - tetratlenek diazotu N2O4)

tlenek azotu(V) (N2O5), pentatlenek diazotu

tlenek azotu(VI) (NO3), rodnik azotanowy o silnych właściwościach utleniających

heksatlenek diazotu (N2O6), nietrwały związek z wiązaniem nadtlenkowym, O2N-O-O-NO2

Tlenek azotu(IV) (dwutlenek azotu), NO2 – nieorganiczny związek chemiczny z grupy tlenków azotu, w którym atom azot występuje na +4 stopniu utlenienia. W temperaturze pokojowej jest to brunatny, silnie toksyczny gaz o ostrym zapachu przypominającym zapach gazowego chloru.

Podtlenek azotu (poprawnie: tlenek diazotu), N2O – nieorganiczny związek chemiczny, tlenek i azotek azotu na V stopniu utlenienia. Związek ten jest stosowany do znieczulania anestezjologicznego jako tzw. gaz rozweselający. Jeden z kilku głównych gazów cieplarnianych.

Wybrane tlenki azotu

I
N2O

II
NO

III
N2O3

IV
NO2

IV
N2O4

V
N2O5

Określenie tlenek azotu, które zgodnie z nomenklaturą chemiczną dotyczy tlenku azotu(II), może oznaczać także dowolny z tlenków azotu lub ich mieszaninę. Mieszaniny tlenków azotu są bardzo często wytwarzane w reakcjach, w których tworzy się któryś z tlenków azotu, przy czym proporcje poszczególnych tlenków w mieszaninie zależą od reakcji i warunków w jakich jest przeprowadzana. Przy definiowaniu emisji tlenków azotu do środowiska, symbol NOX oznacza mieszaninę tlenków azotu o niezdefiniowanym składzie.

Nadtlenki – grupa związków chemicznych posiadających w swojej budowie tzw. układ nadtlenkowy —O—O—. Mogą być to zarówno związki nieorganiczne (np. nadtlenek wodoru, nadtlenek sodu), jak i organiczne (np. nadtlenek benzoilu).

Wydawnictwo Naukowe PWN SA – polskie wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Jednostka dominująca grupy kapitałowej, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.

Bibliografia

Adam Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, cz. 2, str. 655-665, PWN, Warszawa 1994, ISBN 83-01-06542-7

Lech Pajdowski, Chemia ogólna, str. 386-389, PWN, Warszawa 1981, ISBN 83-01-00555-6

Linus Pauling, Peter Pauling, Chemia, str. 227-231, PWN, Warszawa 1998, ISBN 83-01-12267-6

Philip John Durrant, Bryl Durrant, Zarys współczesnej chemii nieorganicznej, str. 750-768, PWN, Warszawa 1965

Przypisy

Philip John Durrant, Bryl Durrant: Zarys współczesnej chemii nieorganicznej. Warszawa: PWN, 1965, s. 768.