Torfowiec nastroszony - Polski Serwis Naukowy

Torfowiec nastroszony (Sphagnum squarrosum Crome) – gatunek mchu należący do rodziny torfowcowatych. Rozpowszechniony na półkuli północnej, występuje dość pospolicie na terenie Polski.

Morfologia

Zielony mech o łodyżkach dorastających do 20 cm, tworzący zbite darnie. Liście łodyżkowe języczkowate, długości ok. 2 mm i szerokości 1,4 mm, z obrzeżeniem, na szczycie postrzępione. Liście gałązkowe z okrągławą nasadą obejmującą łodyżkę, wyżej nagle zwężające się w odgięty ku tyłowi kończyk przez co silnie odstające od gałązki. Puszki brązowe, długości ok. 2 mm. Zarodniki jasnożółte.

Zarodnik, spora – w botanice jest to haploidalna komórka służąca do bezpłciowego rozmnażania protistów, roślin (mszaki, paprotniki) i grzybów. Zarodniki są zazwyczaj wytwarzane w zarodniach, gdzie dojrzewają do momentu wysypu (ew. wylania) – zazwyczaj przez pęknięcie ich ścian. Następnie są zwykle rozprzestrzeniane w środowisku lądowym przez wiatr bądź w środowisku wodnym przez wodę. Mogą też powstawać zewnętrznie (np. u niektórych grzybów konidia).

Ochrona gatunkowa roślin – prawny sposób zabezpieczenia rzadko występujących gatunków dziko rosnących roślin zagrożonych wyginięciem. Gatunków chronionych nie wolno niszczyć, zrywać, zbierać, niszczyć ich siedlisk, sprzedawać, nabywać, przewozić przez granicę państwa itp. Dla gatunków ściśle chronionych na odstępstwo od takiego zakazu może wyjątkowo wyrazić zgodę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, dla gatunków częściowo chronionych - Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska. Gatunki częściowo chronionych gatunków roślin mogą być dopuszczone do limitowanego (za zezwoleniem wojewody) zbioru na potrzeby ziołolecznictwa.

Ekologia i biologia

Występuje głównie na torfowiskach niskich, zwłaszcza w olsach oraz borach bagiennych, także na torfowiskach przejściowych.

W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla klasy lasów bagiennych Alnetea glutinose oraz zespołu olsu torfowcowego Sphagno squarrosi-Alnetum.

Zarodnikowanie w warunkach Polski odbywa się w lipcu i sierpniu.

Zagrożenia i ochrona

Gatunek objęty jest w Polsce częściową ochroną gatunkową na podstawie Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin.

Gatunek charakterystyczny – gatunek (lub niższy rangą takson), który występuje głównie w określonym syntaksonie, czyli na pewnym terytorium ma "punkt ciężkości" występowania w danym syntaksonie. Oznacza to że:

Przypisy

Goffinet B.: Goffinet Lab: Moss classification (ang.). 2012. [dostęp 2012-10-12].
Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin (Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 81)

Bibliografia

Stanisław Kłosowski, Grzogorz Kłosowski: Rośliny wodne i bagienne. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2006. ISBN 978-83-7073-248-6.
Hanna Wójciak: Porosty, mszaki, paprotniki. Wyd. 2. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2007. ISBN 978-83-7073-552-4.