Traktat reasekuracyjny - Polski Serwis Naukowy

Traktat reasekuracyjny – podpisany 18 czerwca 1887 roku, był kontynuacją formowania się sojuszu pomiędzy Niemcami a Rosją, po tym jak Sojusz Trzech Cesarzy (1873) dobiegł końca w roku 1886.

Historia

Otto von Bismarck kontynuował swoją politykę izolacjonizmu Francji na arenie międzynarodowej, co według jego zdania gwarantowało Niemcom bezpieczeństwo. Sojusz z Rosją miał także na celu potencjalne odciągnięcie Rosji od możliwego nawiązania dobrych relacji z Francją.

Sojusz Trzech Cesarzy – porozumienie monarchów Rosji, Niemiec i Austro-Węgier sformalizowane 22 października 1873, na mocy którego zobowiązywali się oni do wzajemnych konsultacji w razie rozbieżnych interesów, zachowania pokoju w Europie oraz szukania wspólnego rozwiązania w razie agresji państw trzecich.

II Rzesza Niemiecka, niem. Deutsches Reich – oficjalne określenie niemieckiego państwa narodowego założonego w 1871 roku przez polityka Ottona von Bismarcka. Było ono także określane jako Deutsches Kaiserreich (Cesarstwo Niemieckie), a po jego upadku jako Druga Rzesza (Zweites Reich).

Traktat dzielił się na dwie części, którymi były:

Część 1. Zarówno Rosja jak i Niemcy gwarantowały pozostać neutralne w potencjalnym konflikcie, jeżeli jeden z krajów rozpocznie wojnę z państwem trzecim. Neutralność nie obowiązuje Rosji w chwili ataku Niemiec na Francję, a także Niemiec w sytuacji kiedy Rosja znajdzie się w stanie wojny z Austro-Węgrami.

Część 2. Tajny protokół, zawarty między oboma krajami, gwarantował neutralność Rosji wobec Niemiec nawet w przypadku wystąpienia konfliktu i interwencji Niemiec w okolicach Bosforu oraz Dardaneli.

Dobre relacje z Rosją, a także podpisanie wszystkich traktatów z tym krajem jest w dużej mierze zawdzięczane Bismarckowi oraz jego pozycji i autorytetowi. W chwili dymisji Bismarcka ze stanowiska kanclerza Niemiec (20 marca 1890), ministerstwo zagraniczne Niemiec nie było w stanie kontynuować dotychczasowej polityki, co doprowadziło do zakończenia sukcesywnej polityki Niemiec wobec Rosji.

Porozumienie rosyjsko-angielskie – układ podpisany 31 sierpnia 1907 roku przez rosyjskiego ministra spraw zagranicznych Aleksandra Izowolskiego oraz angielskiego ambasadora w Rosji, Arthura Nicolsona.

I wojna światowa – pomiędzy od czasu wojen napoleońskich na kontynencie europejskim zakończony klęską Państw Centralnych, likwidacją mocarstw Świętego Przymierza i powstaniem w Europie Środkowej i południowej licznych państw narodowych. Mimo ogromu strat i wstrząsu nimi wywołanego wojna ta nie rozwiązała większości konfliktów, co doprowadziło do wybuchu II wojny światowej 21 lat po jej zakończeniu.

W 1890 roku Rosja chciała renegocjować traktat, jednakże cesarz Niemiec, Wilhelm II nie wyraził chęci, ani zgody na ponowne podpisanie traktatu. Doprowadziło to w konsekwencji do zbliżenia się kontaktów Rosji z Francją, co w konsekwencji doprowadziło do podpisania sojuszu francusko-rosyjskiego w 1892, a także zakończenia izolacji Francji na arenie międzynarodowej (Entente cordiale, 1904). Niechęć podpisania nowego traktatu z Rosją doprowadziło także do rozpoczęcia izolacji politycznej Niemiec, po tym jak Wielka Brytania rozpoczęła rozszerzać swoje stosunki dyplomatyczne z Rosją (Porozumienie rosyjsko-angielskie, 1907).

Otto Eduard Leopold von Bismarck-Schönhausen (ur. 1 kwietnia 1815 w Schönhausen (Elbe), zm. 30 lipca 1898 w Friedrichsruh) – książę von Bismarck-Schönhausen, książę von Lauenburg; niemiecki polityk, premier Prus, kanclerz Rzeszy zwany Żelaznym Kanclerzem. Przyczynił się do zjednoczenia Niemiec. W polityce wewnętrznej zwolennik ewolucyjnego konserwatyzmu.

Sojusz francusko-rosyjski zwany dwuporozumieniem – sojusz militarny pomiędzy Francja a Rosją, który został ustanowiony w 1892 roku i przetrwał aż do roku 1917. Sojusz pomiędzy obydwoma krajami miał osłabić pozycję Niemiec, które stanowiły największe zagrożenie dla obu krajów ze względu na chęć dominacji i supremacji w Europie.

W 1896 roku niemiecka gazeta Hamburger Nachrichten opublikowała treść traktatu, co wywołało fale oburzenia w Niemczech oraz Austro-Węgrzech.

Brak zgody na podpisanie ponownego traktatu przez Niemcy wzmogły animozje i wrogość pomiędzy wszystkimi państwami Europy, co w konsekwencji doprowadziło do izolacji Niemiec, powstania wielu sojuszów wojskowych (często wrogich pomiędzy sobą), a ostatecznie doprowadziło do wybuchu I wojny światowej.

Imperium Rosyjskie (ros: Российская империя) – oficjalna nazwa Rosji w latach 1721-1917. Imperium rosyjskie było jednym z najrozleglejszych imperiów w historii ludzkości. Stolicą imperium był Sankt Petersburg.

Entente cordiale (fr. serdeczne porozumienie) – nazwa układu pomiędzy Francją i Wielką Brytanią, zawartego 8 kwietnia 1904. Poprzez zawarcie tego porozumienia rządy obydwu krajów doprowadziły do załagodzenia dotychczas istniejących sporów i umożliwiły sformowanie sojuszu przeciwko Niemcom. Traktat ten nie miał nic wspólnego z podobną umową francusko-rosyjską z 1892.