Troć wędrowna - Polski Serwis Naukowy

Troć wędrowna (Salmo trutta m. trutta) – anadromiczna ryba wędrowna, należąca do gatunku Salmo trutta, ekologiczna odmiana troci atlantyckiej (S. t. trutta).

Występowanie

Występuje w wodach przybrzeżnych Atlantyku, Morza Północnego i Bałtyku, od ujścia rzeki Duero w Hiszpanii do dalekiej północy.

Opis

Osiąga długość ponad 1 m, masę 30 kg. W porównaniu z łososiem ma bardziej krępe ciało i większą głowę. Grzbiet jest szarawy lub brązowawy, boki jaśniejsze a brzuch srebrzysty. Głowa, boki i grzbiet są pokryte licznymi czarnymi plamkami, które w czasie tarła mają żółtą obwódkę. Płetwa tłuszczowa czerwono obrzeżona. W okresie tarła u samców pojawiają się czerwone plamki na bokach i przybierają one charakterystyczną miedzianobrązową barwę ciała. Młode osobniki mają ciemne, poprzeczne prążkowanie i czerwone plamki na ciele. Troć wędrowna może żyć do 20 lat.

Salmo trutta – gatunek ryby z rodziny łososiowatych, obejmujący kilka form różniących się cechami biologicznymi. Formy te – blisko spokrewnione z łososiem szlachetnym (Salmo salar) – wyewoluowały w wyniku izolacji geograficznej w plejstocenie. Są to ryby o dużym znaczeniu gospodarczym, cenione w wędkarstwie. W języku polskim określane są ogólną nazwą pstrąg, a ich dwuśrodowiskowa forma morska potocznie nazywana jest trocią. Od łososia szlachetnego różni się szerszą nasadą ogona, ubarwieniem oraz szczegółami w budowie szkieletu. Podgatunkiem nominatywnym jest troć atlantycka (Salmo trutta trutta).

Smolt – stadium rozwojowe łososia szlachetnego (Salmo salar), który po przejściu stadium parr rozpoczyna wędrówkę do morza. Smolty zmieniają ubarwienie ciała na srebrzyste, zanikają charakterystyczne dla stadium parr ciemne plamy i zmieniają się preferencje pokarmowe – smolty żywią się rybami. Organizm ryby przystosowuje się do życia w wodzie słonej.

Rozród

Wędrówki tarłowe odbywają się zazwyczaj od lipca do jesieni. Troć nie podejmuje tak dalekich wędrówek jak łosoś. Tarło odbywa się od listopada do marca w podobny sposób jak u łososia. Smolty spływają do morza przy długości 10–20 cm.

Ochrona w Polsce

Na terenie Polski obowiązuje wymiar ochronny dla troci wędrownej. Wynosi on 35 cm.

Wymiar ochronny – określona przepisami długość złowionej ryby, poniżej której musi być z powrotem wypuszczona do wody. Długość ryby liczona jest od początku pyska do końca płetwy ogonowej. Obowiązujący w Polsce wymiar ochronny określa Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 listopada 2001 r. w sprawie połowu ryb oraz warunków chowu, hodowli i połowu innych organizmów żyjących w wodzie. (Dz.U. 2001 nr 138 poz. 1559 z późniejszymi zmianami). Na wodach użytkowanych przez Polski Związek Wędkarski wymiar ochronny określony jest przez Regulamin Amatorskiego Połowu Ryb – wymiar ten nie może być mniejszy niż określony w przepisach prawa.

Tarło – akt płciowy u ryb prowadzący do połączenia jaja z plemnikiem. Nazwa pochodzi od specyficznego zachowania się ryb w tym okresie. Ryby stają się niespokojne, ocierają się bokiem o dno, samce ocierają się bokiem o samice polewając mleczem składaną ikrę. Ryby w tym okresie nazywa się tarlakami, a miejsce, gdzie tarło się odbywa – tarliskiem.

Przypisy

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 listopada 2001 r. w sprawie połowu ryb oraz warunków chowu, hodowli i połowu innych organizmów żyjących w wodzie. Dz. U. z 2001 r. Nr 138, poz. 1559

Bibliografia

Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
Fritz Terofal, Claus Militz: Ryby słodkowodne. Leksykon przyrodniczy. Henryk Garbarczyk, Eligiusz Nowakowski i Jacek Wagner. Warszawa: Świat Książki, 1997. ISBN 83-7129-441-7.
Salmo trutta trutta. (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org [dostęp 20 września 2009]