|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Wilhelm Conrad Roentgen, odkrywca promieni X, urodził się w 1845 r. w Lennep w Niemczech. W 1869 r. uzyskał doktorat na uniwersytecie w Zurychu. Przez następne dziewiętnaście lat pracował na paru uniwersytetach, zyskując so... Porozumienie o wolontariacie pracowniczym podpisali 12 października w siedzibie Uniwersytetu Medycznego w Łodzi rektor uczelni prof. Paweł Górski i ks. Jacek Ambroszczyk z łódzkiej Caritas. Zdaniem Górskiego, umowa jest dla uczelni "dobrą okaz... Czas zdaje się płynąć szybciej, kiedy dobrze się bawimy, zaś dłuży się gdy na coś czekamy lub się nudzimy. Najczęściej przyspieszenie subiektywnego postrzegania czasu wiąże się z nastrojem pozytywnym, zaś jego spowolnienie z nega... Dnia 19.08.2008 oficjalnie ukazała się nowa wersja przeglądarki Opera, oznaczona numerem 9.52.
W nowej Operze poprawiono między innymi błąd z importowaniem kont POP z wersji 9.2x i tworzeniem nowych w domeni... CLAIRE, akwitański punkt informacyjny dotyczący badań europejskich, organizuje dzień prezentacji dotyczący europejskiego programu COST ( współpraca europejska w dziedzinie badań naukowych i technicznych), który odbędzie się 14 kwietni...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 TrubadurTo hasło encyklopedii posiada podstrony: 1 [2],[3] Czy wiesz że...? Jaufré Rudel de Blaia (ok. 1100 – ok. 1150), prowansalski trubadur, poeta i pieśniarz. Jego idealna miłość do hrabiny Tripoli stanie się w przyszłości natchnieniem dla wielu poetów: Uhlanda, Browninga, Heinego, Rostanda, na podstawie trzech z sześciu zachowanych pieśni Rudela zrodziła się bowiem legenda o rycerzu zakochanym w nigdy nie widzianej wschodniej księżniczce, do której podążył wraz z krzyżowcami. Sirventes lub serventes, także sirventois – rodzaj pieśni popularnej w poezji prowansalskiej pisanej przez trubadurów i truwerów w stylu canso. Tematyka sirventes związana była z moralnością, polityką i literaturą; zazwyczaj miała też charakter satyryczny i pisana była z perspektywy żołdaka (sirven – servant, "sługa"). Częstym zjawiskiem było wykorzystywanie już istniejących melodii (rodzaj kontrafaktury. 
 Trubadurzy – poeci i zarazem muzycy francuscy działający w XII i XIII wieku. Przyjęło się uważać za trubadurów tych poetów, którzy działali na południu Francji, pisząc w języku oksytańskim, langue d'oc, natomiast za truwerów – poetów z północy Francji piszących po francusku, langue d'oil. Terminem trobairitz określa się kobietę-trubadura. Poezja prowansalska – dworska poezja, która narodziła się w średniowiecznej Prowansji i związana była z działalnością trubadurów. Okres największego rozwoju przeżywała właśnie w Prowansji w latach 1090-1290. Były to przede wszystkim poezja miłosna.
Vida (l.mn. vidas) – krótka biografia trubadura pisana prozą w języku prowansalskim (oksytańskim). Słowo vida w staroprowansalskim oznacza "życie" . W średniowiecznych chansonnierach, zbiorach manuskryptów zawierających poezję trubadurów, do dzieł konkretnych autorów dodane są często krótkie – często obfitujące w zdarzenia fantastyczne – biografie. Pojawiają się także tzw. razos – noty wyjaśniające genezę utworu. Działalność trubadurów była najwcześniejszym i najistotniejszym przejawem regionalnej sztuki muzycznej i poetyckiej w średniowiecznej kulturze Zachodu, a jej wpływ można dostrzec – nie tylko w epoce średniowiecza – również na terenie innych krajów europejskich. Z imienia wymienić można około 460 trubadurów, z twórczości których zachowało się około 2600 utworów – z czego jedynie około 10 posiada oryginalną melodię. Arnaut Daniel de Riberac (ur. ok. 1150 prawdopodobnie w Ribérac w obecnym departamencie Dordogne – zm. ok. 1200/1210) – oksytański trubadur. Poeta uchodzi za twórcę sestyny. Słynie ze starannych pieśni, określanych jako trobar clus (poezja zamknięta). Ceniony m.in. przez Petrarkę i Dantego, który określił go jako il miglior fabbro (bieglejszego kowacza).
Castelloza – trobairitz (kobieta-trubadur) działająca we wczesnym XIII wieku. Pochodziła z Auvergne i była żoną Turc de Mairony. Zachowały się trzy (autorstwo czwartego jest niepewne) jej utwory, w formie canso, jednak tylko z tekstem – bez muzyki. Twórczość literacka trubadurów to tzw. poezja prowansalska. Z tradycji trubadurów wywodzą się truwerzy i niemieccy minnesingerzy. Poezję trubadurów i truwerów rozpowszechniali oni sami lub też wędrowni śpiewacy zwani minstrelami. Lista częściej wymienianych trubadurów
(W nawiasach podany został przybliżony czas ich działalności). Wszyscy znani z imienia trubadurzy zostali wymienieni w Bibliographie Pilleta i Carstensa z 1933 roku wraz z podaniem zachowanych utworów i źródeł. Comtessa de Dia, Beatritz de Dia, Beatrycze z Dia – działająca w późnym XII i wczesnym XIII wieku trubadurka (trobairitz). O jej życiu nie wiadomo nic pewnego; można jednak wnioskować, że była córką hrabiego Isoarda II z Diá i miała na imię Beatriz. Według jej vida była żoną Guilhema de Poitiers, lecz zakochała się w Raimbaucie z Orange (1146-1173).
Minnesingerzy lub Minnesängerzy – średniowieczni, niemieccy, arystokratyczni poeci liryczni i muzycy XII-XIV w. Piewcy miłości i piękna, którzy wykonywali sami swe ballady i pieśni, tworzone pod wpływem francuskich trubadurów. Prowadzili wędrowny tryb życia. czytaj dalej: [2], [3]
Czy wiesz że...? beta Planctus, plankt (z łac. planctus – narzekanie, płacz) – charakterystyczny dla literatury średniowiecznej utwór, w którym wyraża się żal po zmarłej osobie i wzywa do współuczestnictwa w cierpieniu. Nawoływania te (nazywane apostropha de luctu) stanowiły główny motyw treściowy i kompozycyjny planktów, powtarzały się w nich wielokrotnie i budowały patos utworów. Wołania te często kierowane są do Boga, aniołów, natury i ludzi (np. Lament świętokrzyski). Poza tym elementem plankty miały dość swobodną kompozycję i mogły znacząco się różnić między sobą.
Tenso (tensó, tenson lub tençó) – gatunek literatury prowansalskiej uprawiany przez trubadurów. Ma formę dyskursu, w którym każdy z głosów zajmuje stanowisko w temacie związanym z etyką lub miłością. Blisko spokrewnione gatunki to partimen oraz cobla exchange. We włoskiej literaturze tenso zostało przyjęte jako tenzon(e).
Poniżej znajduje się lista trubadurów i trubadurek (trobairitz) ułożona według regionu. Zawiera postacie średniowieczne, o których wiadomo, że pisały w języku oksytańskim (prowansalskim).
Giraut de Bornelh (znany także jako Guiraut Borneil(l), Borneyll) (ur. ok. 1138, zm. 1215) – francuski trubadur urodzony prawdopodobnie w Bourney w Limousin. Swoim kunsztem zyskał przydomek "mistrza trubadurów".
Caritas – w chrześcijańskiej teologii miłość do bliźniego a także do samego Boga, określony rodzaj miłości. Przykładem caritas jest miłość bratnia, podnosząca, wspierająca, akceptująca i udzielająca pomocy (patrz agape). Miłość ta nie wymaga od obdarowywanego poświęceń, ani tego aby obdarowany nią człowiek musiał się odwdzięczać.
Minstrele (ang. minstrel, fr. ménestrel) - popularyzatorzy i wykonawcy (śpiewacy, recytatorzy) poezji, działający w XIII - XIV w. w krajach zachodniej Europy. Przebywali na dworach lub wędrowali z miasta do miasta. Wywodzili się z uprawiających sztukę poetycką trubadurów albo spośród zawodowych "zabawiaczy" dworskich: grajków, śpiewaków, żonglerów, akrobatów. Obok popularyzacji pieśni miłosnych trubadurów i truwerów prezentowali też własną zróżnicowaną twórczość literacką, podejmującą tradycyjne motywy legend i ballad ludowych. W Niemczech minnesingerzy, w Polsce rybałci.
Poezja (z gr. ποίησις, poíesis – tworzenie, wytwórczość, sztuka poetycka) – wieloznaczny termin, współcześnie stanowiący przede wszystkim określenie dzieł literackich nienapisanych prozą lub synonim liryki. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
Osobny artykuł: