Trzęsienie ziemi na Nowej Zelandii - 2009

Trzęsienie ziemi na Nowej Zelandii (2009) – trzęsienie ziemi o sile 7,6 stopni w skali Richtera, które nawiedziło Wyspę Południową (Nowa Zelandia) o godzinie 21:22 (11:22 czasu polskiego) w dniu 15 lipca 2009 roku.

Trzęsienie było skupione w regionie Fiordland; epicentrum znajdowało się 150 km na północy-wschód od Invercargill w pobliżu Dusky Sound na terenie Parku Narodowego Fiordland na głębokości 12,5 km. Jest to największe trzęsienie ziemi, które nawiedziło Nową Zelandię od roku 1931 (trzęsienie ziemi w Hawke's Bay).

Płyta indoaustralijska – kontynentalna płyta tektoniczna, która prawdopodobnie dzieli się na dwie mniejsze płyty: australijską i indyjską, będącą najmniejszą płytą kontynentalną. Indie, Sahul (czyli dawny kontynent obejmujący Australię, Nową Gwineę i Tasmanię), Nowa Zelandia i Nowa Kaledonia stanowią fragmenty prehistorycznego superkontynentu Gondwany, do którego należała również południowa Afryka, Ameryka Południowa i Antarktyda.

Wstrząs wtórny - trzęsienie następcze (ang. aftershock) następujące po trzęsieniu ziemi, zazwyczaj z mniejszą amplitudą. Wstrąs wtórny pochodzi z tego samego źródła co pierwszy wstrząs. Często następujące trzęsienia z pobliskich źródeł są błędnie nazywane wstrząsami wtórnymi.

Trzęsienie wystąpiło w wyniku subdukcji dwóch płyt: indoaustralijskiej oraz pacyficznej, ziemia wokół epicentrum podniosła się o około 1 metr.

Instytut Nauk Geologicznych i Nuklearnych początkowo ocenił siłę trzęsienia na 6,6 stopni w skali Richtera, później podano że siła wyniosła 7,8 stopni. Po kilku godzinach ostatecznie podano, że trzęsienie miało siłę 7,6 stopni.

W wyniku trzęsienia Nowa Zelandia została przesunięta o 30 cm w kierunku Australii.

Trzęsienie ziemi – gwałtowne rozładowanie naprężeń, nagromadzonych w skorupie ziemskiej w wyniku przejściowego zablokowania ruchu warstw skalnych, poruszających się wzdłuż linii uskok Uwalniająca się przy tym energia w około 20% rozchodzi się w postaci fal sejsmicznych, z których część dociera na powierzchnię Ziemi w postaci niszczących fal powierzchniowych.

Park Narodowy Fiordland - największy park narodowy spośród 14 parków narodowych Nowej Zelandii, obejmuje obszar 12500 km². Położony na Wyspie Południowej.

Trzęsienie ziemi było odczuwane na całym obszarze Wyspy Południowej, nie odnotowano żadnych ofiar śmiertelnych, jedynie wystąpiły niewielkie szkody. Przerwy w dostawie prądu wystąpiły w kilku miejscach na Wyspie Południowej. Osuwiska na terenie Parku Narodowego Fiordland spowodowały zniszczenie ogromnych połaci lasów.

Epicentrum - miejsce na powierzchni skorupy ziemskiej położone w najbliższej odległości (prostopadle) nad ogniskiem trzęsienia ziemi (hipocentrum). Obszar położony wokół epicentrum, zwany obszarem epicentralnym jest miejscem największych zniszczeń.

Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – kraj położony na półkuli południowej, obejmujący najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Australia na powierzchni nie sąsiaduje z żadnym krajem, natomiast poprzez morza krajami sąsiadującymi z Australią na północy są: Indonezja, Timor Wschodni i Papua-Nowa Gwinea; na północnym wschodzie: Wyspy Salomona, Vanuatu oraz Nowa Kaledonia; na południowym wschodzie: Nowa Zelandia. Australia jest jedynym państwem, które jest również kontynentem.

Australijskie i nowozelandzkie służby oraz Centrum Ostrzegania przed Tsunami na Hawajach wydały ostrzeżenia przed falą tsunami, ostatecznie fala osiągnęła wysokość 20 cm.

Odnotowano ponad 100 wstrząsów wtórnych, niektóre z nich osiągnęły ponad 5 stopni w skali Richtera.

Przypisy

↑ US Geological Survey: Magnitude 7.6 - OFF WEST COAST OF THE SOUTH ISLAND, N.Z. (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Geonet: New Zealand Earthquake Report - Jul 15 2009 at 9:22 pm (NZST) (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Portal geonet.org.nz: Fiordland quake biggest for 80 years (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Radio New Zealand: Ground raised one metre by quake (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
BBC: Tsunami alert after NZ earthquake (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
↑ Portal stuff.co.nz: Fiordland quake measures 7.8 (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Best Syndication: New Zealand 7.6 Magnitude Earthquake (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
↑ Gazeta.pl: Potężne trzęsienie ziemi przesunęło Nową Zelandię bliżej Australii. [dostęp 23 lipca 2009].
South Island quake prompts 'potential tsunami' warning. „The New Zealand Harald” (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Portal China View: 7.8 magnitude quake strikes off New Zealand's Southland (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
After-shocks continue in Southland. „The New Zealand Harald” (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Reuters: New Zealand quake tsunami warnings cancelled (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
Radio New Zealand: Aftershocks in Fiordland seen as normal (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].
After-shocks continue in Southland. „The New Zealand Harald” (ang.). [dostęp 23 lipca 2009].