Trzcina - Polski Serwis Naukowy

Trzcina (Phragmites L.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Należy do niego 4–5 gatunków. W Polsce w środowisku naturalnym rośnie jeden tylko gatunek – trzcina pospolita (Phragmites australis), jest to zarazem gatunek typowy rodzaju.

Systematyka

Pozycja systematyczna wg APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Rodzaj należący do rodziny wiechlinowatych (Poaceae), rzędu wiechlinowców (Poales). W obrębie rodziny należy do podrodziny Arundinoideae, plemienia Arundineae.

Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski – całościowa, krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Opracowana została przez Instytut Botaniki im. prof. W. Szafera PAN w Krakowie. Składa się z dwóch wydań.

Strefa międzyzwrotnikowa (strefa gorąca, tropikalna, tropiki) – jedna ze stref oświetlenia kuli ziemskiej, obejmująca obszar położony między zwrotnikami Raka (23°27′N) i Koziorożca (23°27′S). W ciągu roku w każdym miejscu tej strefy Słońce dwa razy znajduje się w zenicie – z wyjątkiem zwrotników, gdzie zenitalne górowanie Słońca zachodzi tylko raz. Poza tą strefą Słońce nigdy nie góruje w zenicie.

Pozycja w systemie Reveala (1994–1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa komelinowe (Commelinidae Takht.), nadrząd Juncanae Takht., rząd wiechlinowce (Poales Small), rodzina wiechlinowate (Poaceae (R. Br.) Barnh.) plemię Phragmiteae Horan., rodzaj trzcina (Phragmites L.).

Gatunek typowy – gatunek wyznaczony przez systematyków jako typ nomenklatoryczny, czyli wzorzec taksonomiczny umożliwiający stosowanie nazw rodzajowych czy rodzinowych. Typ nie musi być typowym przedstawicielem reprezentowanego taksonu, nie musi też świadczyć o jego zmienności. Typ umożliwia identyfikację taksonów. Okazy będące typami przechowywane są w specjalnych kolekcjach, a miejsce przechowywania wzorca jest dokładnie znane. W razie wątpliwości można odwołać się do gatunku typowego i wyróżnionych dla niego cech diagnostycznych.

Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.

Gatunek we florze Polski

trzcina pospolita (Phragmites australis (Cav.) Trin. ex Steud., syn. Ph. communis Trin.)

Inne gatunki

Phragmites karka (Retz.) Trin. ex Steud. – występuje w strefie międzyzwrotnikowej Afryki, Azji i Australii:

Phragmites japonicus Steudel

Phragmites vallatoria (Pluk. ex L.) Veldkamp

Trzcina cukrowa (Saccharum officinarum) należy do innego rodzaju roślin (Saccharum), również z rodziny wiechlinowatych.

Komelinowe (Commelinidae Takht.) – grupa roślin jednoliściennych stanowiąca w nowszych ujęciach systematycznych (system APG II z 2003, APG III z 2009) grupę monofiletyczną, siostrzaną dla szparagowców (Asparagales). Należą tu arekowce (Arecales), wiechlinowce (Poales), komelinowce (Commelinales), imbirowce (Zingiberales) i rodzina o nieokreślonej pozycji systematycznej – Dasypogonaceae. Do cech charakterystycznych tej grupy należy: obecność kwasu ferulowego i kumarowego w nie ulegających drewnieniu ścianach komórkowych, naczynia obecne są w łodydze i liściach, w komórkach liści często odkładana jest krzemionka, kwiatostany wsparte są podsadkami, zarodek jest krótki i szeroki.

System APG III – nowoczesny system klasyfikacyjny roślin . W październiku 2009 członkowie Linnean Society zaproponowali klasyfikację fenologiczną wszystkich .

Przypisy

↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-12-21].
↑ Phragmites (ang.). W: Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2010-12-21].
Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-22].
Poaceae (grass family) (ang.). W: Taxonomy Browser [on-line]. The National Center for Biotechnology Information. [dostęp 2010-12-21].
Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Phragmites (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-22].
Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
Phragmites (ang.). W: Taiwan Plant Names [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2010-12-21].
Germplasm Resources Information Network (GRIN): Phragmites Adans.

Zobacz hasło trzcina w Wikisłowniku