Tubus - Polski Serwis Naukowy

Tubus - obudowa urządzeń optycznych lub ich części składowych, wykonana w kształcie tulei, służąca do współosiowego osadzania elementów optycznych - soczewek lub układów optycznych.

W mikroskopie optycznym tubus zajmuje przestrzeń pomiędzy obiektywem a okularem lub nasadką okularową (które służą do obserwacji obrazu). Jest elementem ruchomym, przesuwanym wzdłużnie w celu regulacji odległości pomiędzy obserwowanym obiektem, a obiektywem. Do regulacji tej odległości mogą służyć dwie śruby. Wstępna regulacja odbywa się za pomocą śruby makrometrycznej (o dużym skoku), a do ustalenia ostrości służy śruba mikrometryczna (o małym skoku). W innych konstrukcjach śruba makrometryczna reguluje odległość ruchomego stolika przedmiotowego, a tubus jest przesuwany tylko śrubą mikrometryczną. Niezależnie od powyższych rozwiązań śruba mikrometryczna może być zaopatrzona w podziałkę mikrometyczną, służącą do pomiaru grubości (wysokości) obiektu.

Soczewka - proste urządzenie optyczne składające się z jednego lub kilku sklejonych razem bloków przezroczystego materiału (zwykle szkła, ale też różnych tworzyw sztucznych, żeli, minerałów, a nawet parafiny ).

Mikrometr (zwany także mikromierzem, dla odróżnienia od mikrometra, jako jednostki miary) - przyrząd pomiarowy służący do mierzenia przedmiotów z dokładnością rzędu 0,01 mm.

W konstrukcjach starszych mikroskopów długość tubusu (tzw. optyczna tubusu) jest ustandaryzowana na 160 mm (Zeiss i wielu innych) lub 170 mm (Leica i nieliczni) i pod jedną z tych długości projektowano obiektywy (ta długość jest wygrawerowana na obiektywach). W nowszych konstrukcjach (od końca XX w.) stosuje się przeważnie tzw. optykę nieskończoną i odpowiednie do tego obiektywy (z wygrawerowanym symbolem nieskończoności).

Okular - jedna z podstawowych części budowy wielu urządzeń optycznych. Jest to element optyczny najbliższy oka obserwatora, a służy do obserwacji obrazu tworzonego przez obiektyw danego urządzenia. Okular występuje w postaci pojedynczej soczewki lub układu optycznego. Każdy okular służy dla jednego oka.

Mikroskop optyczny to urządzenie do silnego powiększania obrazu, wykorzystujące do generowania tego obrazu światło przechodzące przez specjalny układ optyczny składający się zazwyczaj z zestawu od kilku do kilkunastu soczewek optycznych.