Alba Longa - według tradycji rzymskiej - najważniejsza osada Lacjum, obecnie Castel Gandolfo. Również wedle tradycji została podobno założona przez Askaniusza, syna Eneasza. Potęga miasta upadła pod naciskiem rzymskim w VII wieku p.n.e. Legenda głosi, że zburzenia osady miał dokonać król Rzymu Tullus Hostiliusz. W rzeczywistości kres Alby położyli Etruskowie, którzy w 650 r. p.n.e. zajęli tereny Lacjum. Główną cechą dającą prymat Alby Longi było jej położenie blisko świątyni Jowisza Latiarisa (Iuppiter Latiaris czyli Łaciński).

Ankus Marcjusz, Ancus Marcius – król Rzymu (642 p.n.e.-617 p.n.e.), wnuk Numy Pompiliusza i czwarty król Rzymu. Zdobył kilka miast w okolicach Rzymu i zwiększył liczebność obywateli rzymskich (burząc zdobyte miasta i przenosząc ludność do stolicy). Państwo rzymskie w jego czasach rozszerzyło się na zachód i dotarło do morza, gdzie założono w ujściu Tybru miasto-port Ostię. Walczył zwycięsko z Latynami, których część osiedlił na Awentynie (późniejsi plebejusze). Zagrożony przez Etrusków, umocnił wzgórze Janikulum. Ankus Marcjusz wybudował pierwszy most na Tybrze - pons sublicius i pierwszy rzymski akwedukt Aqua Marcia, pod Kapitolem zaś pierwsze więzienie. Skodyfikował rzymskie obrzędy religijne i utworzył kapłańskie kolegium fecjałów (fetiales).