Tyłozgryz - Polski Serwis Naukowy

Tyłozgryz – wada zgryzu polegająca na dotylnym przesunięciu dolnego łuku zębowego względem górnego. Może występować z protruzją lub retruzją siekaczy szczęki. Do kategorii tyłozgryzów zaliczamy także retrogenię, czyli tyłożuchwie morfologiczne.

W klasyfikacji Angle'a określa się ją mianem klasy II. Charakterystycznymi cechami tyłozgryzu są:

Siekacz (łac. dens incisivus, l. mn. dentes incisivi) – jeden z zębów charakterystycznych dla uzębienia heterodontycznego. Jest zębem jednokorzeniowym o koronie jedno-, dwu- lub trójguzkowej. Siekacze znajdują się w przednim odcinku szczęki lub na kości siekaczowej bądź żuchwy. Służą do chwytania i odcinania kawałków pożywienia. Mają kształt stożkowaty lub dłutowaty. U niektórych zwierząt (gryzonie, słoniowate i świniowate) rosną przez całe życie (tzw. zęby hypselodontyczne). U przeżuwaczy siekacze górne nie występują. Ciosy słoni są zmodyfikowanymi siekaczami.

Retrogenia, czyli tyłożuchwie morfologiczne – wada z grupy dotylnych wad zgryzu, związana z zahamowaniem doprzedniego wzrostu żuchwy oraz ze zmianami w budowie tej kości. W wadzie tej skrócony trzon żuchwy jest przegięty w kierunku tylnym. Palpacyjnie wyczuć można zagłębienie na dolnym brzegu trzonu kości, a kąt żuchwy jest zauważalnie powiększony. Guzowatość bródkowa nie jest wykształcona. W większości przypadków zmianom tym towarzyszy skrócenie gałęzi żuchwy.

cofnięta linia żuchwy,

brak kontaktu zębów siecznych,

zęby 6 ułożone w odwrotnej triadzie (dolne 6ki cofnięte względem górnych o połowę ich długości dystalno-mezjalnej - w normalnych warunkach dolne 6ki są wysunięte o połowę ich długości d-m),

brak triad.

Podział

Tyłozgryz dzielimy na 3 podstawowe typy:

tyłozgryz częściowy

tyłozgryz całkowity

tyłozgryz rzekomy

Patogeneza

Tyłozgryz może być spowodowany podobnie jak inne wady zgryzu przez wiele czynników. Głównymi przyczynami występowania tyłozgryzu są:

dziedziczność,

krzywica,

nieprawidłowe leczenie ortodontyczne w dzieciństwie (np. nieprawidłowe ekstrakcje).

Diagnoza

Diagnozowaniem tyłozgryzu zajmuje się ortodonta wykorzystując do tego celu analizę cefalometryczną, którą sporządza na podstawie zdjęcia cefalometrycznego twarzy pacjenta.

Leczenie

Tyłozgryz jest dzielony wg wielu źródeł na dwa przypadki: tyłozgryz rzeczywisty i urojony. Tyłozgryz urojony polega na nieprawidłowym ułożeniu kości żuchwy względem kości szczęki bez zaburzenia długości tych kości. Tego typu wadę często leczy się różnego rodzaju aparatami czynnościowymi oraz wyciągami.

Tyłozgryz rzeczywisty polega na zaburzeniu długości kości żuchwy - głównie w wyniku wykształcenia zbyt krótkiej kości trzonu żuchwy. Tego typu tyłozgryz jest wadą skomplikowaną wymagającą często leczenia chirurgicznego. Leczenie ortodontyczne tyłozgryzu najczęściej oznacza zastosowanie tzw. kamuflażu ortodontycznego, który polega na usunięciu przedtrzonowców (pierwszych lub drugich) w obu łukach, lecz nie jest to regułą (każdy przypadek powinien być rozważany indywidualnie). Leczenie chirurgiczne polega na wydłużeniu najczęściej trzonu żuchwy (w różnych przypadkach może być wymagana zmiana długości także gałęzi żuchwy).

Leczenie chirurgiczne prowadzone jest przy współpracy ortodonty i chirurga szczękowo-twarzowego - ortodonta planuje operację i decyduje o zmianie długości kości, natomiast chirurg przeprowadza zabieg wg. wytycznych. Leczeniem chirurgicznym wad gnatycznych zajmuje się chirurgia ortognatyczna.

Przypisy

Dentysta.eu - diagnostyka wad zgryzu

Zobacz też

Retrogenia