USS Long Beach - CGN-9 - Polski Serwis Naukowy

USS Long Beach (CGN-9) - pierwszy amerykański krążownik rakietowy z napędem atomowym. Był także pierwszym po II wojnie światowej krążownikiem zaprojektowanym od podstaw a nie będącym zmodernizowaną wersją istniejącej konstrukcji. Znany był także pod oznaczeniem (CLGN-160) i (CGN-160).

Krążownik rakietowy - klasa współczesnych dużych okrętów, o silnym uniwersalnym uzbrojeniu, w skład którego wchodzą pociski rakietowe. Krążowniki rakietowe pojawiły się pod koniec lat 50. XX wieku.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Historia

W latach 50. w Stanach Zjednoczonych opracowano reaktory atomowe które mogły zostać użyte do napędu jednostek pływających. Oprócz okrętów podwodnych nowy napęd postanowiono zastosować także na lotniskowcach. Napęd atomowy zastosowano na nowym lotniskowcu USS Enterprise (CVN-65). Zgodnie z założeniami grupa uderzeniowa w skład której miał wchodzić "Enterprise" miała składać się m.in. z jednostek eskortujących z napędem atomowym.

Okręt podwodny – klasa okrętów przystosowanych do pływania pod wodą (potoczne, błędnie używane, określenie łódź podwodna jest rusycyzmem od Подводная лодка podwodnaja łodka).

Wojna wietnamska (zwana też drugą wojną indochińską, a w Wietnamie wojną amerykańską) – działania militarne na Półwyspie Indochińskim w latach 1957-1975. W konflikt zaangażowane były z jednej strony komunistyczna Demokratyczna Republika Wietnamu (wspierana przez inne kraje komunistyczne, gł. Związek Radziecki oraz Chiny) i kontrolowane przez to państwo organizacje komunistyczne w Wietnamie Południowym, Laosie i Kambodży oraz z drugiej strony Republika Wietnamu i wspierająca ją międzynarodowa koalicja obejmująca Stany Zjednoczone i ich sojuszników – Koreę Południową, Tajlandię, Australię, Nową Zelandię i Filipiny. De facto stronami konfliktu były również Kambodża i Laos.

Pierwszy raz wymagania techniczne dla okrętu mającemu towarzyszyć nowym lotniskowcom sformułowano w grudniu 1955. Okręt wstępnie klasyfikowany jako niszczyciel zaczęto następnie klasyfikować jako fregatę rakietową z napędem atomowym, lekki krążownik rakietowy a na początku 1957 ostatecznie jako krążownik rakietowy. Wymagania stawiane przed nowym okrętem to prędkość 30 węzłów, możliwość zwalczania równocześnie 4 celów powietrznych, a także możliwość zwalczania okrętów podwodnych.

I wojna w Zatoce Perskiej – konflikt wojenny rozpoczęty zbrojnym najazdem Iraku na Kuwejt 2 sierpnia 1990 roku i zakończony pokonaniem Iraku przez międzynarodową koalicję wiosną 1991 roku. Często wojna ta jest określana terminem "Pustynna Burza" (Desert Storm), choć był to kryptonim tylko jednej z kilku operacji przeprowadzonych podczas tej wojny.

Reaktor jądrowy – urządzenie, w którym przeprowadza się z kontrolowaną szybkością reakcje jądrowe; na obecnym etapie rozwoju nauki i techniki (rok 2011) są to przede wszystkim reakcje rozszczepienia jąder atomowych. Reakcje te mają charakter łańcuchowy - produkty reakcji (w tym głównie neutrony) mogą zainicjować kilka następnych. Aby uniknąć lawinowego wzrostu szybkości reakcji, reaktor dzieli się na strefy wypełnione na przemian paliwem, chłodziwem oraz moderatorem, czyli substancją spowalniającą neutrony. Szybkość reakcji kontrolowana jest m.in. przez zmianę wzajemnego położenia lub proporcji tych składników, a także przez wprowadzanie dodatkowych substancji pochłaniających lub spowalniających neutrony, zawartych w tzw. prętach regulacyjnych (służących do normalnej regulacji parametrów reakcji) oraz prętach bezpieczeństwa (stosowanych do awaryjnego wyłączania reaktora). Substancjami używanymi do pochłaniania neutronów termicznych są m.in. bor i kadm, natomiast jako moderatorów używa się m.in. berylu, grafitu, a także wody, pełniącej równocześnie rolę chłodziwa.

Stępkę pod USS "Long Beach" położono 2 grudnia 1957 w należącej do koncernu Bethlehem Steel Co. stoczni Fore River Shipyard w Quincy (Massachusetts). Wodowanie miało miejsce 14 lipca 1959 a wejście do służby nastąpiło 9 września 1961.

W maju 1964 "Long Beach" dołączył do lotniskowca "Enterprise" i fregaty rakietowej USS "Bainbridge" tworząc z tymi jednostkami grupę uderzeniową składającą się wyłącznie z jednostek z napędem atomowym. W październiku 1966 w związku z wojną w Wietnamie nadzorował przestrzeń powietrzną w rejonie Zatoki Tonkijskiej. W ramach tej misji namierzył północnowietnamski samolot An-2 który został następnie zestrzelony przez myśliwiec F-4 Phantom II. W 1968 działając w tym samym rejonie "Long Beach" za pomocą pocisków przeciwlotniczych zestrzelił dwa północnowietnamskie myśliwce.

Fregata rakietowa – klasa średniej wielkości współczesnych okrętów, o uzbrojeniu w skład którego wchodzą wyrzutnie rakietowe. Fregaty rakietowe, nazywane też po prostu fregatami, stanowią obecnie jedną z najliczniejszych i podstawowych klas okrętów.

Quincy (wymowa: /ˈkwɪnzi/) – miasto w USA, w stanie Massachusetts w hrabstwie Norfolk, w zespole miejskim Bostonu, nad zatoką Massachusetts (Ocean Atlantycki).

W październiku 1980 rozpoczęto trwającą 30 miesięcy modernizację w wyniku której znacznie poprawiono uzbrojenie okrętu m.in. przez przystosowanie do odpalania pocisków przeciwlotniczych Standard i zamontowanie systemu obrony bezpośrednie Vulcan-Phalanx. W 1984 na okręcie zainstalowano pociski manewrujące BGM-109 Tomahawk.

McDonnell Douglas F-4 Phantom II — dwumiejscowy, naddźwiękowy samolot myśliwsko-bombowy dalekiego zasięgu zdolny do działania w każdych warunkach pogodowych. Został opracowany na zamówienie Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych przez wytwórnię McDonnell Aircraft Corporation. Phantomy były wykorzystywane przez amerykańskie siły zbrojne od 1960 do 1996 roku służąc jako podstawowy myśliwiec przewagi powietrznej i główny samolot myśliwsko-bombowy dla USAF, US Navy i korpusu Marines podczas wojny wietnamskiej. W 2001 roku nadal pozostawało w służbie 11 państw ponad 1000 maszyn tego typu.

International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.

Okręt wziął udział w wojnie w zatoce w 1991. 1 maja 1995 został wycofany ze służby i obecnie oczekuje na złomowanie.

Dowódcy okrętu

9 września 1961 – 11 września 1962: komandor Eugene P. Wilkinson

11 września 1962 – 23 sierpnia 1966: komandor F. H. Price

23 sierpnia 1966 – 15 czerwca 1968: komandor K. C. Wallace

15 czerwca 1968 – 25 września 1972: komandor William A. Spencer

25 września 1972 – 24 października 1975: komandor F. R. Fahland

24 października 1975 – 18 lipca 1978: komandor Harry C. Schrader

18 lipca 1978 – luty 1982: komandor E. B. Bossard

luty 1982 – 1985: komandor F. Triggs

wrzesień 1985 – wrzesień 1987: komandor M. J. Weniger

wrzesień 1987 – listopad 1990: komandor J. C. Pollock, III

listopad 1990 – kwiecień 1993: komandor W. R. Burns, Jr.

kwiecień 1993 – lipiec 1994: komandor K. P. Bersticker

Bibliografia

Jacek Krzewiński, Amerykański krążownik atomowy Long Beach (CGN 9), MSiO nr 4/1997, ISSN 1426-529X

Linki zewnętrzne

www.navysite.de (ang.)

www.navsource.org (ang.)

USS Long Beach w Google Maps

BGM-109 Tomahawk amerykański taktyczny pocisk manewrujący, w zależności od wersji - wystrzeliwany z okrętów nawodnych i podwodnych, a w przeszłości także wyrzutni lądowych.

Lotniskowce – klasa okrętów, której głównym zadaniem jest prowadzenie operacji bojowych za pomocą bazujących na nich samolotów i przystosowana do tego celu konstrukcyjnie, przede wszystkim przez posiadanie pokładu startowego. Pierwsze okręty tej klasy powstały pod koniec I wojny światowej, następnie odegrały dużą rolę w walkach II wojny światowej, szczególnie na Pacyfiku. W chwili obecnej tylko USA posiadają większą flotę lotniskowców, ponadto Francja, Rosja i Brazylia mają nieliczne lotniskowce uderzeniowe, a Wielka Brytania, Indie, Hiszpania, Włochy oraz Tajlandia lekkie lotniskowce dla samolotów V/STOL. Lotniskowiec porusza się wraz z tzw. grupą uderzeniową, składającą się z fregat, niszczycieli, okrętów podwodnych. Grupa taka jest w stanie samodzielnie prowadzić działania wojenne na wielkim obszarze.