Ukulele - Polski Serwis Naukowy

Ukulele − odmiana gitary o niewielkich rozmiarach i czterech strunach. Gra się palcami lub z użyciem kostki (piórka), zwykle używana jako instrument akompaniujący.

Nazwa

Nazwa ukulele wywodzi się z hawajskiego ʻukulele, będącego połączeniem słów: ʻuku (pchła) i lele (skakać). Rdzenni mieszkańcy wysp nazwali tak ten instrument prawdopodobnie zafascynowani niskim, szybko ruszającym się Edwardem Purvisem, który spopularyzował ten instrument. Jego hawajskie przezwisko brzmiało właśnie ʻukulele.

Jazz – gatunek muzyczny, który powstał w początkach XX wieku na południu Stanów Zjednoczonych w Nowym Orleanie jako połączenie muzyki zachodnioafrykańskiej i europejsko-amerykańskiej. Stanowi połączenie muzyki ludowej, artystycznej i rozrywkowej.

Hawaje (ang. Hawaii, dawniej: Sandwich Islands, nazwane tak przez Cooka na cześć Johna Montagu, 4. hrabiego Sandwich) – archipelag pochodzenia wulkanicznego na Oceanie Spokojnym.

Historia

Instrument ten pochodzi z Wysp Hawajskich. Został tam spopularyzowany w końcu XIX w. przez grupę portugalskich żeglarzy. Wywodzi się z portugalskich instrumentów braguinha i rajão. Braguinha jest instrumentem podobnym do cavaquinho, ale wytwarzanym w mieście Braga i od tego nazwanym. Portugalskie cavaquinho jest strojone D-G-B-D, rajão D-G-C-E-A tak więc ukulele swoje strojenie (GCEA) zawdzięcza tym instrumentom.

Portugalia, Republika Portugalska (port. República Portuguesa) – państwo europejskie położone w zachodniej części Europy Południowej na południowym zachodzie Półwyspu Iberyjskiego. Jest najdalej wysuniętym na zachód państwem Europy, od północy i wschodu graniczy z Hiszpanią a od zachodu i południa Portugalię oblewają wody Oceanu Atlantyckiego. Dodatkowo w skład Portugalii wchodzi szereg wysp położonych na Oceanie Atlantyckim, jak Archipelag Azorski (Açores) i Madera (Madeira). Jest członkiem Unii Europejskiej oraz NATO.

Gitara – instrument muzyczny z grupy strunowych szarpanych z pudłem rezonansowym, gryfem i progami na podstrunnicy. Przeważnie ma 6 strun, lecz można spotkać również gitary z 4, 5, 7, 8, 10 oraz 12 strunami. Instrument ten odgrywa ważną rolę w muzyce bluesowej, country, flamenco, rockowej oraz w wielu formach popu.

Pierwotnie używana tylko w tym obszarze wysp Hawajskich. Później spopularyzowane w USA (m.in. grała na nim Marilyn Monroe w filmie Pół żartem, pół serio). Dzięki wyjątkowemu brzmieniu chętnie używana przez muzyków prezentujących różne gatunki muzyki, w tym najczęściej przez muzyków jazzowych.

Zobacz hasło ukulele w Wikisłowniku

Przypisy

Uniwersalny słownik języka polskiego, red. Stanisław Dubisz i Elżbieta Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN.
Mary Kawena Pukui, Samuel H. Elbert: Hawaiian Dictionary: Hawaiian-English and English-Hawaiian. University of Hawai`i Press, 1986. ISBN 978-0-8248-0703-0.