Ulryk darłowski - Polski Serwis Naukowy

Ulryk, zwany Rycerskim (ur. 12 sierpnia 1589 w Bardo, zm. 31 października 1622 w Przybiernowie, bądź w Pobierowie) – od 1618 książę na Szczecinku, od 1621 książę na Darłowie i Bukowie. Biskup kamieński od 1618, syn Bogusława XIII z dynastii Gryfitów.

Życiorys

Był dziesiątym dzieckiem, a zarazem szóstym, najmłodszym synem ówczesnego księcia na Bardzie i Nowopolu (Neuencamp), Bogusława XIII i jego pierwszej żony Klary, księżniczki brunszwickiej. Po jednym ze swoich braci – Franciszku został 26 czerwca 1618 biskupem kamieńskim i księciem szczecineckim. Trzy lata później, w 1621, otrzymał jeszcze od jedynego już wówczas żyjącego brata – Bogusława XIV Darłowo i Bukowo. Żoną jego była księżniczka brunszwicka Jadwiga, poślubiona 7 lutego 1619 w Wolfenbüttel.

Darłowo (niem. Rügenwalde) – nadmorskie miasto w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, największe miasto powiatu sławieńskiego. Położone nad Morzem Bałtyckim, w dolinie rzek Wieprzy i Grabowej, na Pobrzeżu Koszalińskim, na Pomorzu Zachodnim. Według danych z 30 czerwca 2009 roku, Darłowo miało 14 037 mieszkańców.

Gryfici – dynastia książąt pomorskich panująca na Pomorzu Zachodnim od XII do XVII wieku. Nazwa rodu ukształtowała się w XV wieku i została zaczerpnięta od Gryfa, którego członkowie rodziny używali jako swojego herbu od 1214 roku.

Ulryk był wykształconym księciem. Studiował w Roztoku oraz Tübingen, znał dobrze język francuski. W młodości wiele podróżował. Odwiedził m.in. Włochy, Francję, Anglię oraz Niderlandy.

Z zachowanej dokumentacji wynika, że książę Ulryk asystował przy czynnościach urzędowych panujących braci, nie stronił też od rozrywek (w roku 1612, 1617 i 1617, w strzelaniu do kura zdobył główne nagrody w Szczecinie). Często polował.

Jesienią 1622 zachorował ciężko podczas pobytu w Szczecinie, ale mimo złego stanu zdrowia zdecydował się na powrót do Darłowa. Po drodze jego stan nagle się pogorszył i podróż przerwana została w Przybiernowie (według innych źródeł – w Pobierowie), gdzie książę zmarł. Jego prochy spoczęły 8 stycznia 1623 w krypcie kościoła pod wezwaniem św. Ottona w Szczecinie. Jego władztwo, jak i tytuł biskupa kamieńskiego odziedziczył Bogusław XIV.

Franciszek (I) (ur. 24 marca 1577 w Bardzie, zm. 27 listopada 1620 w Szczecinie) – od 1592 koadiutor biskupstwa kamieńskiego, a w latach 1602-1618 biskup kamieński, od 1606 starosta bytowski. Książę szczeciński od 1618, syn Bogusława XIII z dynastii Gryfitów.

Filip Juliusz (ur. 27 grudnia 1584 w Wołogoszczy, zm. 6 lutego 1625, tamże) – od 1592 książę wołogoski (do 1603 pod opieką stryja Bogusława XIII), od 1605 książę na Bardzie i Franzburgu, od 1623 koadiutor biskupstwa kamieńskiego, syn Ernesta Ludwika z dynastii Gryfitów.

Nagła choroba i śmierć Ulryka przesądziła o wygaśnięciu dynastii Gryfitów, gdyż tylko z jego małżeństwa można jeszcze było mieć nadzieję na potomstwo: dwaj pozostali przy życiu książęta, Bogusław XIV szczeciński i Filip Juliusz wołogoski od wielu lat pozostawali w bezpotomnych związkach małżeńskich.

Edward Rymar (ur. 28 grudnia 1936 w Haczowie) – polski historyk, mediewista, specjalista w dziedzinie historii Nowej Marchii, Pomorza i genealogii dynastycznej.

Niderlandy - historyczna nazwa nizinnych terenów u ujścia Renu, Mozy i Skaldy do Morza Północnego, z czasem rozciągnięta również na Ardeny i sąsiednie wyżyny (dzisiejsza Belgia, Holandia i Luksemburg).

Genealogia

Przypisy

↑ E. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, s. 473.
↑ J. W. Szymański, Książęcy ród Gryfitów, s. 376.
K. Kozłowski, J. Podralski, Gryfici. Książęta Pomorza Zachodniego, s. 129.
J. W. Szymański, Książęcy ród Gryfitów, s. 377.
J. W. Szymański, Książęcy ród Gryfitów, ss. 376-377.
K. Kozłowski, J. Podralski, Gryfici. Książęta Pomorza Zachodniego, ss. 127, 133.
E. Rymar, Rodowód książąt pomorskich, ss. 470-472, 478-479.

Bibliografia

Opracowania

Kozłowski K., Podralski J., Gryfici. Książęta Pomorza Zachodniego, Szczecin 1985, ISBN 83-03-00530-8.

Rymar E., Rodowód książąt pomorskich, Szczecin 2005, ISBN 83-87879-50-9.

Szymański J. W., Książęcy ród Gryfitów, Goleniów-Kielce 2006, ISBN 83-7273-224-8.

Literatura dodatkowa (online)

Madsen U., Ulrich "Der Schütz". Herzog von Pommern-Stettin (niem.), [dostęp 2012-05-07].