Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie – publiczna uczelnia wyższa powołana do życia w 1944 roku. Bezpośrednią przyczyną powstania Uniwersytetu była chęć stworzenia świeckiej uczelni wyższej, jako przeciwwagi dla Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Kolejność nazwisk patronki wymienianych w nazwie Uniwersytetu Marii Skłodowskiej-Curie jest warunkowana regułą obecną w języku francuskim. Uczelnia została powołana do życia pod obecną nazwą dnia 23 października 1944 roku. Obowiązujące w tym względzie przepisy prawne nie dają możliwości zmiany nazwy uczelni władzom uczelni. Decyzję taką mogłaby podjąć wyłącznie władza ustawodawcza. Sama patronka UMCS używała zamiennie obu form pisowni swego nazwiska, czego dowodem jest jej własnoręczny podpis w księdze gości Archikatedry Lubelskiej z roku 1930.

Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II (KUL, łac. Universitas Catholica Lublinensis Ioannis Pauli II) – niepubliczny katolicki uniwersytet mieszczący się w Lublinie, posiadający pełne prawa uczelni publicznej i finansowany z budżetu państwa na zasadach uczelni publicznych. Założony w 1918, do 1928 pod nazwą Uniwersytet Lubelski, od 16 października 2005, na podstawie uchwały Senatu zatwierdzonej przez Episkopat Polski, uczelnia zmieniła nazwę na Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II. W 1938 roku KUL uzyskał prawo do nadawania stopni naukowych.
Rektor – godność osoby zarządzającej wraz z senatem szkołą wyższą. Najczęściej jest to jeden z profesorów takiej uczelni. Wyraz pochodzi od łacińskiego rector – "władca", "zarządca"; od łac. regere – "rządzić". Za cesarstwa rzymskiego oznaczał namiestnika podwładnego prefektom czyli egzarchom. Na przełomie XIX i XX wieku tytuł ten oznaczał zwierzchników niektórych zgromadzeń zakonnych i kościołów oraz przełożonych uniwersytetów, gimnazjów i zakładów naukowych. W większości polskich uczelni państwowych istnieje wymóg statutowy, aby wyboru rektora dokonywać spośród samodzielnych pracowników naukowych, zwykle z tytułem profesora. Zasada ta często nie jest spełniana w niepaństwowych uczelniach wyższych. Wybieralność rektora przez społeczność akademicką jest jedną z podstawowych tradycji autonomii akademickiej – często nieprzestrzeganej w ustrojach totalitarnych. W Polsce powojennej zasada zaczęła być wprowadzana konsekwentnie po 1989 i była jedną ze znaczących oznak demokratyzacji ustroju.

Historia

Uniwersytet został powołany do życia 23 października 1944 roku jako uczelnia państwowa, początkowo z czterema wydziałami: Lekarskim, Przyrodniczym, Rolnym i Weterynaryjnym. W ciągu niecałych trzech miesięcy zaistniał piąty Wydział Farmaceutyczny, a uroczysta inauguracja pierwszego roku akademickiego miała miejsce 14 stycznia 1945 roku.

Uniwersytet Medyczny w Lublinie (daw. Akademia Medyczna im. Feliksa Skubiszewskiego w Lublinie) – uczelnia medyczna powołana do życia w 1950 roku jako Akademia Lekarska.
Instytut Anglistyki UMCS - jest jednostką organizacyjną Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Prowadzi działalność dydaktyczną i badawczą związaną z historią języka angielskiego, historią literatury i kultury angielskiego obszaru językowego, studiami conradoznawczymi oraz dydaktyki i metodyki nauczania języka angielskiego.

Kadrę naukową stanowiło wówczas 42 profesorów, m.in. z uczelni Lwowa i Wilna. Studia podjęło wtedy 806 słuchaczy. Organizatorem i pierwszym rektorem Uniwersytetu był zoolog prof. Henryk Raabe.

Ten profil Uniwersytetu utrzymał się do lat 50. XX w. W 1949 roku uczelnia powiększyła się o Wydział Prawa. Rok później z Uniwersytetu wydzielono fakultety: Lekarski i Farmaceutyczny, które dały podstawę Akademii Medycznej obecnie Uniwersytetowi Medycznemu. W 1951 istniejący już Wydział Matematyczno-Przyrodniczy podzielił się na dwa Wydziały: Matematyki, Fizyki i Chemii oraz Biologii i Nauk o Ziemi. Rok później otwarto Wydział Humanistyczny, a w 1953 roku Zootechniczny.

Radom – miasto z prawami powiatu w centralno-wschodniej Polsce, w województwie mazowieckim nad rzeką Mleczną. Największy ośrodek miejski w widłach Wisły i Pilicy. Czternaste co do wielkości miasto w Polsce. Siedziba kurii diecezji radomskiej i powiatu radomskiego. Centrum administracyjne i kulturalne ziemi radomskiej.
Maria Salomea Skłodowska-Curie (ur. 7 listopada 1867 r. w Warszawie, zm. 4 lipca 1934 r. w Passy) – fizyk i chemik narodowości polskiej. Większość życia spędziła we Francji, tam też rozwinęła swoją karierę naukową. Prekursor nowej gałęzi chemii — radiochemii. Do jej największych dokonań należą: opracowanie teorii promieniotwórczości, technik rozdzielania izotopów promieniotwórczych oraz odkrycie dwóch nowych pierwiastków — radu i polonu. Pod jej osobistym kierunkiem prowadzono też pierwsze w świecie badania nad leczeniem raka za pomocą promieniotwórczości. Dwukrotnie wyróżniona Nagrodą Nobla za osiągnięcia naukowe, po raz pierwszy w 1903 z fizyki wraz z mężem i Henrim Becquerelem za badania nad odkrytym przez Becquerela zjawiskiem promieniotwórczości, po raz drugi w 1911 z chemii za wydzielenie czystego radu. Do dziś pozostaje jedyną kobietą, która tę nagrodę otrzymała dwukrotnie, a także jedynym uczonym w historii uhonorowanym Nagrodą Nobla w dwóch różnych dziedzinach nauk przyrodniczych.

Znaczącą reorganizację struktury Uniwersytet przeżył w 1955 roku, gdy wyodrębniono z niego Wydziały: Rolny, Weterynaryjny i Zootechniczny, które stały się podwalinami Akademii Rolniczej obecnie Uniwersytetu Przyrodniczego. W drugą połowę lat 50. Uniwersytet wkraczał z czterema wydziałami: Biologii i Nauk o Ziemi, Matematyki, Fizyki i Chemii, Prawa oraz Humanistycznym. Pracowało wówczas na Uczelni 414 osób, w tym 55 profesorów i docentów oraz 145 pomocniczych pracowników naukowych, a studiowało 1389 słuchaczy.

Biblioteka Główna UMCS – Biblioteka Główna Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie została utworzona w 1944 wkrótce po jego powołaniu (23 października 1944). Księgozbiór biblioteki liczy obecnie 1 550 tys. woluminów (stan na koniec 2008 roku) i ma charakter interdyscyplinarny. Wraz z 20 specjalistycznymi bibliotekami wydziałowymi i Centrum Dokumentacji Europejskiej tworzy centrum informacyjno-biblioteczne uczelni. Oprócz udostępniania własnych zasobów, umożliwia czytelnikom dostęp z kilkudziesięciu komputerów do bibliotek, katalogów i serwisów informacyjnych całego świata. Od 1968 roku jej główna siedziba mieści się w gmachu przy ul. Radziszewskiego. Na początku wieku został on rozbudowany o nowe skrzydło.
Henryk Raabe (ur. 17 listopada 1882 w Warszawie, zm. 28 stycznia 1951 w Lublinie) – polski zoolog, działacz społeczny i polityk, poseł na Sejm Ustawodawczy.

Poczet Rektorów UMCS

Prof. dr hab. Henryk Raabe (1944–1948)
Prof. dr hab. Tadeusz Kielanowski (1948–1952)
Prof. dr hab. Bohdan Dobrzański (1952–1955)
Prof. dr hab. Andrzej Burda (1955–1957)
Prof. dr hab. Adam Paszewski (1957–1959)
Prof. dr hab. Grzegorz L. Seidler (1959–1969)
Prof. dr hab. Zbigniew Lorkiewicz (1969–1972)
Prof. dr hab. Wiesław Skrzydło (1972–1981)
Prof. dr hab. Tadeusz Baszyński (1981–1982)
Prof. dr hab. Józef Szymański (1982–1984)
Prof. dr hab. Stanisław Uziak (1984–1987)
Prof. dr hab. Zdzisław Cackowski (1987–1990)
Prof. dr hab. Eugeniusz Gąsior (1990–1993)
Prof. dr hab. Kazimierz Goebel (1993–1999)
Prof. dr hab. Marian Harasimiuk (1999–2005)
Prof. dr hab. Wiesław Kamiński (2005–2008)
Prof. dr hab. Andrzej Dąbrowski (od 2008)

Pomnik Marii Skłodowskiej-Curie na miasteczku uniwersyteckim UMCS, w głębi Wydział Chemii, po lewej Wydział Matematyki, Fizyki i Informatyki

Biblioteka Główna UMCS

Władze rektorskie, kadencja: 2008/2012

rektor - prof. dr hab. Andrzej Dąbrowski

prorektor ds. jakości kształcenia - prof. dr hab. Stanisław Chibowski

prorektor ds. badań i współpracy międzynarodowej - prof. dr hab. inż. Ryszard Dębicki

prorektor ds. studenckich - dr hab. Stanisław Michałowski, prof. UMCS

prorektor ds. ogólnych - prof. dr hab. Ryszard Szczygieł

Wydziały

Doktorzy honoris causa UMCS

Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej

Rzeszów (łac. Resovia, czes. Řešov, jid. רײַשע, ros. Жешув, ukr. Ряшiв, niem. Reichshof) – miasto w południowo-wschodniej Polsce, stolica województwa podkarpackiego oraz diecezji rzeszowskiej. Rzeszów stanowi powiat grodzki, a także jest siedzibą ziemskiego powiatu rzeszowskiego.
Kazimierz Artur Goebel (ur. 21 października 1940 w Warszawie) - polski matematyk, profesor zwyczajny. Od 1980 kierownik Zakładu Równań Różniczkowych w Instytucie Matematyki UMCS. Jest autorem trzech książek (dwie zostały opublikowane w USA, jedna w Anglii) oraz ponad 40 prac naukowych. Prezes PTMu w latach 1993-1999.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)