Ur - miasto - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy starożytnego miasta w Mezopotamii. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tego słowa.

Na mapach: 30°57′45″N 46°06′11″E / 30.9625, 46.10306

Ur (sum. uri2/urim2(ŠEŠ.UNUG) lub uri5/urim5(ŠEŠ.AB)) – starożytne miasto w południowej Mezopotamii, w XXI w. p.n.e. stolica imperium III dynastii z Ur; obecnie stanowisko archeologiczne Tall al-Mukajjar w Iraku, położone ok. 15 mil (24 km) na południowy zachód od miasta Nasirijja; przez niektórych badaczy identyfikowane z Ur chaldejskim – biblijnym miastem Abrahama.

Zatoka Perska (per. خليج فارس – Chalidż-e Fars, arab. الخليج الفارسي – Al-Chalidż al-farsi) – zatoka Morza Arabskiego, wcinająca się między Półwysep Arabski a wybrzeże Iranu. Tradycyjnie nazywana jest zatoką, ale ze względu na jej powierzchnię (233 000 km²) można by ją uznać także za morze śródlądowe. Z Morzem Arabskim połączona jest poprzez Cieśninę Ormuz i Zatokę Omańską.
Groby Królewskie w Ur – grobowce nieznanych osób odkryte podczas prac wykopaliskowych z lat 1922-1934 na stanowisku Tell al-Mukajjar (starożytne Ur) w południowej Mezopotamii w pobliżu dorzecza Eufratu. Odsłonięto wówczas cmentarzysko użytkowane od okresu ubajdzkiego, ok. 5000 lat p.n.e., po okres akadyjski (2334-2112 p.n.e.).

Położenie

Ruiny miasta Ur leżą obecnie mniej więcej w połowie drogi pomiędzy Bagdadem a Zatoką Perską, w pustynnym regionie Iraku, ok. 10 mil (16 km) na zachód od obecnego koryta Eufratu. W starożytności Ur było jednak ważnym portem morskim, położonym w pobliżu ówczesnego ujścia Eufratu do Zatoki Perskiej

Odkrycie i prace wykopaliskowe

Ruiny starożytnego Ur odkrył i jako pierwszy przebadał w latach 50-tych XIX wieku J.E. Taylor, brytyjski konsul w Basrze. Swe prace wykopaliskowe skoncentrował on wokół największego na stanowisku wzgórza, które - jak się okazało - kryło pozostałości ziguratu. W ich trakcie odkrył on szereg glinianych cylindrów z inskrypcjami w piśmie klinowym. Odczytanie tychże inskrypcji umożliwiło identyfikację stanowiska ze starożytnym miastem Ur.
Poważniejsze prace archeologiczne na stanowisku rozpoczęły się dopiero po I wojnie światowej, kiedy to w 1922 roku wykopaliska zaczęła tu połączona ekspedycja Muzeum Uniwersytetu Pensylwanii i Muzeum Brytyjskiego pod kierunkiem Leonarda Woolleya. Prace te – w sumie 12 sezonów wykopaliskowych – trwały do 1934 roku. W ich trakcie odsłonięto słynne groby królewskie z Ur, w których znaleziono między innymi biżuterię, instrumenty muzyczne, broń i złote naczynia. Późniwjsze prace na stanowisku, prowadzone przez archeologów irackich, ograniczały się już do prac rekonstrukcyjnych, związanych głównie z ziguratem.

Irak, Republika Iraku (arab. العراق, Al-Irak; جمهورية العراق, Dżumhurijjat al-Irak) – państwo arabskie na Bliskim Wschodzie, leżące nad Zatoką Perską.
Sumer (Szumer, Sumeria; - por. Gen 10:10) – starożytna kraina leżąca w południowej części Mezopotamii (dzisiaj południowy Irak). Zamieszkiwali ją Sumerowie. Sumerowie stworzyli wysoko rozwiniętą cywilizację, uznawaną za kolebkę kultur Bliskiego Wschodu i Europy. Wybudowali na terenie Mezopotamii szereg miast, z których największe to: Eridu, Ur, Lagasz, Umma, Uruk, Kisz, Sippar.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Kurigalzu I - król Babilonii z dynastii kasyckiej, syn Kadaszman-Harbe I, panujący na przełomie XV/XIV w. p.n.e. Utrzymywał przyjazne kontakty dyplomatyczne z faraonem Amenhotepem III, o czym świadczy korespondencja amarneńska jednego z jego następców, króla Burna-Buriasza II. Jego wojna z sąsiednim Elamem zakończyła się sukcesem, uśmierzył bunty w Kraju Nadmorskim. Za jego panowania Babilonia stała się jedną z liczących się potęg ówczesnego świata. Kurigalzu I znany jest również jako wielki budowniczy, który rozpoczął szereg projektów budowlanych w zespołach świątynnych w Uruk, Ur i Eridu. Jego największym osiągnięciem było jednak wybudowanie nowego miasta zwanego Dur-Kurigalzu (obecne Akarkuf w pobliżu Bagdadu), które strzec miało szlaku handlowego z Babilonii do Wyżyny Irańskiej. Miasto to stało się główną królewską rezydencją kolejnych władców kasyckich.

Uniwersytet Pensylwanii (ang. University of Pennsylvania, potocznie Penn lub UPenn) – prywatny uniwersytet w Stanach Zjednoczonych, działający w Filadelfii, w stanie Pensylwania, należący do tzw. Ligi Bluszczowej (Ivy League).

Nanna, Nannar – sumeryjski bóg Księżyca. Nazywany też był Suen, Zuen (akad. Sin). Inne imiona: Aszimbabar, Namrasit, Inbu. Jego imię zapisywano również liczbą trzydzieści (tyle jest dni w miesiącu księżycowym).

Ziggurat (zigurat, zikkurat, zikurat - w języku akadyjskim: ziqquratu poch. od czasownika zaqāru - budować wysoko) – monumentalna budowla sakralna w starożytnym Sumerze, Babilonii, Asyrii i Elamie w formie tarasowo uformowanej wieży. Jest to budowla schodkowa charakterystyczna tylko dla Mezopotamii. Spełniała rolę religijną - kapłani składali tam ofiary, obserwatorium astronomicznego, rolę społeczną - magazyn ze zbożem oraz obronną. Rdzeń zigguratu wykonywano z cegły suszonej. Ściany tarasów wzmacniane były murami z cegły wypalanej, które licowano różnobarwną okładziną glazurowaną. Tarasy, najczęściej o podstawie kwadratowej, zmniejszały się ku górze, przez co na każdym boku powstawał układ schodkowy. Z tarasu na taras prowadziły pochylnie (rampy) lub schody. Budowlę zwieńczała świątynia lub kaplica. Świątynia, przy której odprawiano różne obrzędy religijne, znajdowała się również u stóp zigguratu i z reguły była bardziej okazała od szczytowej z uwagi na brak ograniczeń budowlanych.

Elamici - lud z południowo-zachodniego Iranu, o nieustalonym pochodzeniu. Język elamicki, podobnie jak sumeryjski trudno powiązać z jakąkolwiek grupą językową (czasami wskazuje się pokrewieństwo z językami drawidyjskimi [1]). Pod koniec IV tys. p.n.e. wytworzyły się, jak w sąsiedniej Mezopotamii, miasta-państwa które z czasem zostały zjednoczone w jednolite państwo - Elam ze stolicą w Suzie. W wyniku braku ciągłości kronik, napisanych pismem klinowym przejętym od Sumerów trudno odtworzyć dzieje Elamu, przez co pozostaje wiele niejasności i białych plam. Utrzymywali ożywione kontakty handlowe i kulturalne z ludami Mezopotamii. Często też w chwilach słabości państw Dwurzecza dokonywali wypraw wojennych. Szczególnie dwie były przełomowe, ponieważ przyczyniły się do upadku sumeryjskiej III dynastii z Ur (ok. 2005 r. p.n.e.) oraz państwa średniobabilońskiego dynastii kasyckiej (ok. 1157 r. p.n.e.). Sumerowie, Babilończycy i Asyryjczycy nie pozostawali im dłużni. Byli stałym czynnikiem niepokojów rolniczej południowej Mezopotamii. Niezależności Elamu położyli kres po wielu latach wojny Asyryjczycy, którzy pod wodzą króla Asurbanipala w roku 648 p.n.e. zniszczyli Suzę. Od tej pory stracili na znaczeniu i ok. roku 600 p.n.e. dostali się pod panowanie swoich wcześniejszych wasali - Persów.

Ziggurat w Ur (zwany przez Sumerów Etemennigur) – wybudowany około 2100 p.n.e. przez Ur-Nammu i Szulgiego ziggurat w mieście Ur. Miał budowę schodkowaną trójstopniowo, zwężającą się ku górze. Była to wieża sakralna poświęcona bogu księżyca Nannie. Pierwotna budowla wzniesiona na fundamencie o wymiarach 65x43 m., była wysoka na ok. 21 m, dziś sięga ok. 13 m. Rdzeń składał się z cegły suszonej i był obłożony wypalaną cegłą. Przypuszcza się, że na najwyższym tarasie stała

Jan Paweł II (łac. Ioannes Paulus II), właśc. Karol Józef Wojtyła (ur. 18 maja 1920 w Wadowicach, zm. 2 kwietnia 2005 w Watykanie) – polski duchowny rzymskokatolicki, arcybiskup krakowski, kardynał, papież (16 października 1978 – 2 kwietnia 2005), sługa Boży Kościoła katolickiego, kawaler Orderu Orła Białego.