Vatroslav Lisinski - Polski Serwis Naukowy

Vatroslav Lisinski

Vatroslav Lisinski, właśc. Ignac Fuchs, (ur. 8 lipca 1819 w Zagrzebiu, zm. 31 maja 1854 w Zagrzebiu), chorwacki kompozytor.

Chorwacja (Republika Chorwacji) – państwo w Europie Południowej, nad Morzem Adriatyckim, graniczy od południa z Bośnią i Hercegowiną i Czarnogórą, od wschodu z Serbią oraz Węgrami i Słowenią od północy. Od południowego zachodu posiada dostęp do Morza Adriatyckiego. Niepodległość uzyskała w 1991 roku, odłączając się od Jugosławii.

Opera (wł. "dzieło") – sceniczne dzieło muzyczne wokalno-instrumentalne, w którym muzyka współdziała z akcją dramatyczną (libretto). Istotą tego gatunku muzycznego jest synteza sztuk, czyli połączenie słowa, muzyki, plastyki, ruchu, gestu oraz gry aktorskiej. Podobnie jak i balet, wywodzi się z włoskich, renesansowych maskarad karnawałowych, które przerodziły się w widowiska dramatyczne. Opera składa się najczęściej z 4 aktów, które podzielone są na sceny.

Był jednym z przedstawicieli iliryzmu. Zmiana imienia i nazwiska miała podłoże patriotyczne - Vatroslav (< chorw. vatra 'ogień') to niejako chorwacki odpowiednik łacińskiego Ignatius (< łac. ignis 'ogień'), natomiast nazwisko Lisinski (< chorw. lisica 'lis') nawiązywało do niem. Fuchs 'lis'. Lisinski napisał pierwsze chorwackie opery: Ljubav i zloba ("Miłość i złośliwość" 1846) i Porin (1851).

Kompozytor (w jęz. łac. compositor) – twórca utworu muzycznego. Termin kompozytor odnosi się do twórców używających notacji muzycznej, piszących muzykę poważną lub filmową. W polskich uczelniach muzycznych kształci się studentów na kierunku kompozycja, lecz kompozytor nie musi być absolwentem takich studiów, jednak to oni właśnie dysponują pełnym warsztatem kompozytorskim obejmującym harmonię, kontrapunkt, instrumentację, analizę dzieła muzycznego itp.

Łacina (łac. lingua Latina, język łaciński) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym. Łacina była językiem ojczystym Rzymian. Stała się z czasem językiem urzędowym całego Imperium Rzymskiego, wypierając inne wcześniej używane na tym obszarze języki (takie jak oskijski czy umbryjski).

Bibliografia

Lesław Czapliński "Lisinski i Zajc: podwójna tożsamość twórców chorwackiej opery narodowej" w: MUZYKA21 nr 5 i 6 z 2007 roku.