Vercelli - Polski Serwis Naukowy

Bazylika św. Andrzeja

Vercelli – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Piemont, w prowincji Vercelli.

Vercelli położone jest na Nizinie Padańskiej, nad rzeką Sesia (dopływ Padu). Według danych na rok 2004 gminę zamieszkuje 44 950 osób, 569 os./km². Ośrodek handlowy regionu rolniczego (głównie uprawa ryżu). Przemysł maszynowy, chemiczny, włókienniczy, cementowy, drzewny, spożywczy oraz zakłady produkujące instrumenty muzyczne. Węzeł kolejowy i drogowy.

Liguria to region administracyjny w zachodnich Włoszech, o powierzchni 5416 km², 1,7 miliona mieszkańców i ze stolicą w Genui (727000 mieszkańców). Gęstość zaludnienia 325 osób na km².

Municipium (łac.) - gmina italska, mająca z Rzymem traktat o przymierzu i zobowiązana do wypełniania zadań wskazanych przez Rzym. Jej mieszkańcy nie posiadali pełni praw obywatelstwa rzymskiego, mieli bowiem ograniczone prawo obywatelstwa rzymskiego. Nie wolno im było głosować ani kandydować na urzędy. Z czasem jednak uzyskali pełnię praw obywatelskich rzymskich. Dziś mianem municypium określa się - ograniczone prawa obywatelskie w okresie średniowiecza i epoki wczesnonowożytnej, szczególnie w miastach na prawie niemieckim.

W starożytności osiedle liguryjskie, później rzymskie municypium Vercellae. 101 p.n.e. w bitwie na Polach Raudyjskich (Campi Raudi), w pobliżu Vercelli, rzymski wódz Mariusz pokonał Cymbrów. Od IV w. siedziba biskupstwa. Po upadku Rzymu stolica longobardzkiego księstwa, później frankońskiego hrabstwa. W drugiej połowie XI w. jedna z najpotężniejszych komun miejskich północnej Italii. Od 1335 pod panowaniem Viscontich z Mediolanu, od 1427 książąt Sabaudii. Następnie dzieliło losy Piemontu.

Gajusz Mariusz (ur. 156 p.n.e. w południowolatyńskim Arpinum, zm. 13 stycznia 86 p.n.e.). Żonaty z Julią, ciotką Juliusza Cezara ze strony ojca, Gajusza Juliusza Cezara Starszego. Znany przede wszystkim jako reformator armii rzymskiej oraz mąż stanu w starożytnym Rzymie, przez długie lata, jako „homo novus” (czyli prowincjusz), związany ze stronnictwem popularów. W 105 p.n.e. pokonał króla numidyjskiego, Jugurtę (zobacz: wojna Rzymu z Numidyjczykami), w 104 p.n.e. Cymbrów a w (102-101 p.n.e.) Teutonów. W „Żywotach” Plutarcha określony mianem „trzeciego założyciela Rzymu” (po Romulusie i dyktatorze Kamilusie). Pod koniec kariery politycznej przeciwnik Sulli, zwolennika optymatów.

Sesia – rzeka w północno-zachodnich Włoszech, lewy dopływ Padu. Źródła rzeki biorą się z lodowców masywu górskiego Monte Rosa, niedaleko granicy ze Szwajcarią. Przepływa przez alpejską dolinę Valsesia następnie przepływa przez miasta Varallo Sesia, Quarona, Borgosesia oraz Vercelli. Sesia uchodzi do rzeki Pad nieopodal miejscowości Casale Monferrato.

Zabytki: zamek (XIII w.), katedra (XVI, XVIII w., kampanila z XII w.), kościoły: San Giuliano (XII w.), San Bernardo (XII w.), San Francesco (XIII w.), San Paolo (XII, XVII w.), San Cristoforo (XVI w.), bazylika Sant'Andrea (1224). Szpital (XIII w.). Liczne domy i pałace, m.in.: Casa Paolo (XII, XVII w.), Casa Ceritori (1496), Palazzo Borgogna (1836).

Frankowie(łac. gens Francorumlub Franci) - to nazwa zbiorcza określająca zachodniogermańską federację plemion, u swoich, uchwytnych źródłowo, początków, tj. w III w. n.e., zamieszkującą tereny na północ i wschód od dolnego Renu. Między trzecim, a piątym wiekiem część Franków najeżdżała terytorium Rzymu, gdy inna część weszła w skład rzymskich wojsk w Galii. Tylko Frankowie saliccy utworzyli królestwo na terenach rzymskich. Pod wodzą rodzimej dynastii Merowingów podbili niemal cała Galię. Pod władzą Karolingów państwo to stałą się wiodącą siłą chrześcijańskiego Zachodu. Jego rozpad dał początek dwóm wiodącym siłom średniowiecza: królestwu Francji i państwu niemieckiemu.

Cymbrowie – (Cimbri) lud pochodzenia prawdopodobnie germańskiego, wywodzący się z krainy Himmerland na północy Półwyspu Jutlandzkiego. Pochodzenie Cymbrów nie jest jednoznacznie ustalone, ponieważ imiona ich wodzów noszą celtyckie brzmienie: Boiorix, Lugins, Claodicus, Ceasorix.

Linki zewnętrzne

Źródło danych: Istituto Nazionale di Statistica