Ten artykuł dotyczy księcia opolskiego z XIV w.. Zapoznaj się również z: Władysław opolski (książę opolsko-raciborski z XIII w.).

Pieczęć Władysława Opolczyka z 1379

Pieczęć konna Władysława Opolczyka z 1378

Władysław Opolczyk, rysunek Jana Matejki

Herb Władysława Opolskiego wg Herbarza Geldrii

Herb Władysława Opolczyka od 1389

Pieczęć Władysława Opolczyka jako Namiestnika Rusi "Ladislaus Dei Gracia Dux Opoliensis Wieloniensis et Terre Russie Domin et Heres" (~ 1389)

Monety Władysława Opolczyka jako Namiestnika Rusi (~ 1389)

Władysław Opolczyk (ur. pomiędzy 1326 a 1332 - zm. 18 maja 1401 w Opolu) – książę opolski w latach 1356-1401 (jako lennik czeski, do 1370 formalne współrządy z braćmi), 1367-1372 palatyn węgierski, 1368-1372 w Lublińcu, 1370-1392 w ziemi wieluńskiej i Częstochowie, od 1370 (dożywotnio) w Bolesławcu, 1372-1378 wielkorządca Rusi Halickiej, 1375-1396 w Pszczynie, w 1378 wielkorządca Polski 1385-1392 w Karniowie, 1378-1392, książę dobrzyński i kujawski (jako lennik Polski), od 1383 w Głogówku, 1382-1385 regent w Strzelcach i Niemodlinie, od 1396 w księstwie opolskim tylko formalnie.

Genealogia

Władysław był najstarszym synem księcia opolskiego Bolka II i Elżbiety świdnickiej (wnuczki Władysława Łokietka). Jeszcze za życia ojca zmarłego w 1356 r. Władysław chcąc zdobyć doświadczenie polityczne wyjechał na Węgry, gdzie ok. 1353 r. znalazł sobie żonę – była to córka wojewody siedmiogrodzkiego Andrzeja Elżbieta Lackfich, choć część historyków opowiada się za wersją, że małżonka była jednak córką wojewody wołoskiego Mikołaja Aleksandra Besaraba.

Władysław księciem opolskim

Po śmierci Bolka II w 1356 r. Władysław został władcą niewielkiego księstwa opolskiego poddanego zwierzchnictwu czeskiemu, do którego prawa mieli również bracia Bolko III i Henryk. Osobowość najstarszego syna Bolka II pozwoliła mu jednak na całkowicie zdominowanie młodszych braci i skłonienie ich do nie rozdrabniania skromnego dziedzictwa.

Około 1364 zmarła pierwsza żona Władysława Elżbieta. Nowej książę opolski poszukał sobie na Mazowszu, żeniąc się z córką Siemowita III Eufemią.

Wielka polityka Władysława Opolczyka u boku Andegawenów

Wielką karierę polityczną Opolczyk rozpoczął w połowie lat sześćdziesiątych XIV w. wiążąc swoją fortunę z dworem króla węgierskiego Ludwika. Już w 1364 r. Władysław wziął udział w orszaku węgierskim w słynnym zjeździe władców w Krakowie. O wiele ważniejszą jednak misję miał Władysław do wypełnienia dwa lata później, kiedy z polecenia Ludwika negocjował warunki ożenku bratanicy Andegawena z Wacławem IV Luksemburgiem.

Wierna służba Andegawenom zaowocowała bardzo szybko i już na początku 1367 r., w związku ze zmianą polityki Węgier z uwagi na spodziewaną sukcesję w Polsce, Ludwik zdecydował się mianować Władysława palatynem, co uczyniło księcia opolskiego najważniejszym po królu człowiekiem w państwie. Do kompetencji Władysława należały przede wszystkim szerokie uprawnienia sądownicze, od których odwołać się można było tylko u samego króla. Na pełnionym urzędzie Opolczyk wykazywał duże zaangażowanie i zdolności, zwołując w ciągu pięciu lat rządów trzydzieści cztery congregatio generalis na których załatwiano sprawy sądowe. Nie bez znaczenia oczywiście były olbrzymie dochody, jakie wpływały do kieszeni opolskiego władcy, jako palatynowi bowiem przysługiwało mu dwie trzecie wnoszonych przez petentów opłat, jak i kar zasądzanych przez sąd.