Wanda Wiłkomirska - Polski Serwis Naukowy

Wanda Wiłkomirska

Wanda Wiłkomirska, właśc. Jolanta Rakowska (ur. 11 stycznia 1929 w Warszawie) – polska skrzypaczka i pedagog, córka Alfreda Wiłkomirskiego, siostra Marii, Kazimierza i Józefa, pierwsza żona premiera Mieczysława Rakowskiego, z którym ma dwóch synów.

Życiorys

Pochodzi ze znanej warszawskiej rodziny muzycznej. Naukę gry na skrzypcach rozpoczęła w wieku 5 lat u swojego ojca Alfreda. Po dwóch latach nauki wystąpiła po raz pierwszy publicznie. W 1947 ukończyła studia w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Łodzi w klasie Ireny Dubiskiej, od 1949 była uczennicą Ede'a Zathureczky'ego w Akademii Muzycznej im. Ferenca Liszta w Budapeszcie, jej pedagogami byli także Eugenia Umińska i Tadeusz Wroński w Warszawie oraz Henryk Szeryng w Paryżu. Jest laureatką czterech międzynarodowych konkursów: w Genewie (1946), w Budapeszcie (1949), Międzynarodowego Konkursu Bachowskiego w Lipsku (1950) i Konkursu im. Wieniawskiego w Poznaniu (1952). Od czasu triumfalnego debiutu w Ameryce (1961) z orkiestrą Filharmonii Narodowej rozpoczęła się jej kariera międzynarodowa.

Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham. Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. Tradycyjna maoryska nazwa państwa, Aotearoa, jest najczęściej tłumaczona jako Kraj długiej białej chmury. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonych Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.

Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkulach południowej oraz północnej i zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km². Od północy, przez Przesmyk Panamski, graniczy z Ameryką Północną. Oba te kontynenty nazywane są też przez Europejczyków Nowym Światem.

W 1983 została profesorem w Hochschule für Musik Mannheim w Heidelbergu. Po 13 grudnia 1981 roku, w stanie wojennym, wyjechała z kraju. Wróciła w 1990 roku. Przez 22 lata była solistką Filharmonii Narodowej w Warszawie, towarzysząc orkiestrze w jej podróżach, bywała też zapraszana na tournée przez inne orkiestry polskie i zagraniczne. Jako solistka brała udział w inauguracji odbudowanej po wojennych zniszczeniach Filharmonii Narodowej w Warszawie, w otwarciu Barbican Hall w Londynie, zainaugurowała oraz wystąpiła na pierwszym powojennym koncercie orkiestry Sydney Symphony w Operze w Sydney. Obecnie prowadzi klasę w Sydney Conservatory of Music, łącząc pracę pedagogiczną z koncertami.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Tokio ?/i (jap. 東京都, Tōkyō-to?) – stolica Japonii położona nad Oceanem Spokojnym (Zatoka Tokijska) na Honsiu – największej z Wysp Japońskich. Główny ośrodek największego zespołu miejskiego świata (metropolis Greater Tokyo Area), który, wraz z Jokohamą, Kawasaki, Saitamą i innymi miastami nad zatoką, skupia 32-43 mln mieszkańców.

Koncertowała na pięciu kontynentach, dając recitale i grając z czołowymi orkiestrami pod dyrekcją m.in. Otto Klemperera, Leonarda Bernsteina, Carlo Marii Giuliniego, Johna Barbirollego, Kurta Masura, Wolfganaga Sawallischa, Zubina Mehty, Witolda Rowickiego, Ericha Leinsdorfa, Pierre'a Bouleza, Eugena Jochuma, Franza Konwitschnego. Uczestniczyła w projektach kameralnych, grając z rodzeństwem ("Trio Wiłkomirskich"), a także z Marthą Argerich, Danielem Barenboimem, Gidonem Kremerem, Mischą Maiskim. Coroczne koncerty w USA, liczne koncerty w prawie wszystkich państwach europejskich, w Japonii, Nowej Zelandii i Ameryce Południowej oraz wspaniałe recenzje powodują, że Wanda Wiłkomirska uważana jest za jedną z czołowych skrzypaczek XX wieku.

Akademia Muzyczna w Łodzi - powstała na początku XX wieku jako Konserwatorium Muzyczne Heleny Kijeńskiej-Dobkiewiczowej skupiające grono pedagogów i muzyków.

Łódź – miasto wojewódzkie w środkowej Polsce, położone na Wzniesieniach Łódzkich, na dziale wodnym I rzędu Wisły i Odry. Przejściowa siedziba władz państwowych w 1945 roku. Siedziba władz województwa łódzkiego oraz powiatu łódzkiego wschodniego.

Oprócz działalności koncertowej prowadzi kursy muzyczne w wielu krajach, wielokrotnie uczestniczyła w pracach jury międzynarodowych konkursów skrzypcowych: Karla Flescha w Londynie, Jacques'a Thibaud w Paryżu, Piotra Czajkowskiego w Moskwie, ARD w Monachium, Henryka Wieniawskiego w Poznaniu, Hanowerze, oraz Tokio. Wanda Wiłkomirska była pierwszą wykonawczynią utworów kompozytorów polskich, niemieckich i australijskich, niektóre z nich były jej dedykowane. Nagrywała dla EMI, Deutsche Grammophon, Polskich Nagrań, Philipsa, Hungarotonu i innych wytwórni.

Alfred Wiłkomirski (ur. 1873 w Azowie, zm. 1950 w Łodzi), polski skrzypek, dyrygent, pedagog, profesor Konserwatorium Muzycznego Heleny Kijeńskiej-Dobkiewiczowej w Łodzi, założyciel Tria Wiłkomirskich; ojciec Marii, Wandy, Józefa, Kazimierza i Michała.

Polacy – zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, poza granicami Polski tworzący zbiorowości polonijne.

Gra na skrzypcach Petrus Guarnerius, Wenecja 1734.

Odznaczenia, nagrody i wyróżnienia

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2001)

Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1981)

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1953)

Odznaczenie za działalność dla Polonii Australijskiej (2005)

Nagroda Państwowa II stopnia (1952)

Nagroda Państwowa II stopnia (1953)

Nagroda Państwowa I stopnia (1964)

Nagroda Fundacji im. Karola Szymanowskiego (1997)

Doktor honoris causa Akademii Muzycznej w Łodzi (2006)

Honorowy Obywatel Miasta Kalisza (2006)

Przypisy

Małgorzata Annusewicz: Wanda Wiłkomirska: Uczyć geniusza to nie sztuka. gs24.pl, 2008-01-04. [dostęp 2010-05-18].
↑ Małgorzata Kosińska: Wanda Wiłkomirska. culture.pl. [dostęp 2010-05-09].
M.P. z 1953 r. Nr 14, poz. 190
Dziennik Polski, rok IX, nr 173 (2948), s. 7.