Wide-field Infrared Survey Explorer - Polski Serwis Naukowy

Wide-field Infrared Survey Explorer (WISE) – pracujący w zakresie podczerwieni teleskop kosmiczny należący do NASA, który został wyniesiony w kosmos 14 grudnia 2009 roku i działał do 1 lutego 2011.

WISE to 40-centymetrowy teleskop schłodzony do -257 °C. Satelita, na pokładzie którego znajdował się WISE, został umieszczony 525 km nad powierzchnią Ziemi na kołowej orbicie okołobiegunowej.

Teleskop WISE wykonał ponad 2,7 milionów zdjęć, każde z nich pokrywające pole widzenia 47 minut kątowych. Zdjęcia zostały wykonane w podczerwieni - na pokładzie znajdują się cztery detektory podczerwieni pracujące na długościach fali 3,3, 4,7, 12 i 23 mikrometrów.

National Aeronautics and Space Administration (NASA) (pl. Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej) – agencja rządu Stanów Zjednoczonych odpowiedzialna za narodowy program lotów kosmicznych, ustanowiona 29 lipca 1958 r. na mocy National Aeronautics and Space Act.

Trojańczycy – dwie grupy planetoid krążących wokół Słońca po orbicie bardzo podobnej do orbity Jowisza. Są one skupione wokół punktów libracji (wierzchołków dwóch trójkątów równobocznych o podstawie będącej odcinkiem Słońce–Jowisz).

W październiku 2010, po wypełnieniu głównego celu misji, uległ wyczerpaniu czynnik chłodzący instrumenty teleskopu. Dwa z czterech detektorów mogły jednak działać dalej i wykorzystano je do kontynuacji misji pod nazwą NEOWISE - poszukiwania kolejnych planetoid i komet oraz do ukończenia kompletnego skanu głównego pasa planetoid. Teleskop zakończył działalność 1 lutego 2011 i znajduje się w stanie uśpienia.

Wikinews to wolnodostępny serwis informacyjny oparty na technologii Wiki. Oznacza to, że każdy jego użytkownik (zarówno zarejestrowany, jak i niezarejestrowany) może redagować jego zawartość, dodawać nowe artykuły i tworzyć materiały dziennikarskie. Celem tego obywatelskiego dziennikarstwa jest dbałość zarówno o przestrzeganie praw autorskich, pozwalanie na łatwiejsze udostępnianie treści, lecz także dbałość o wiarygodność.

Orbita polarna to orbita satelity przebiegająca nad biegunami lub w ich pobliżu. Orbita taka, w zależności od jej promienia (zatem i okresu obiegu), przecina płaszczyznę równika przy każdym obrocie w innym miejscu (Ziemia, przy każdym obrocie satelity, obraca się o stały kąt). Umożliwia to obserwację całej powierzchni planety, dlatego na orbicie polarnej umieszcza się m.in. satelity meteorologiczne, szpiegowskie.

Astronomowie mają nadzieję (analiza danych wciąż trwa), że dzięki programowi WISE uda się odkryć niewidzialne w inny sposób brązowe karły o bardzo niskich temperaturach powierzchni, WISE jest w stanie wykryć obiekty o temperaturze do -73 °C. Według teorii powstawania brązowych karłów, dwie trzecie gwiazd znajdujących się w naszym najbliższym sąsiedztwie to właśnie obiekty tego typu, które nie zostały jeszcze odkryte. Naukowcy mają nadzieję na odkrycie brązowego karła, znajdującego się bliżej Ziemi niż dotychczas znana najbliższa gwiazda Proxima Centauri.

Brązowy karzeł – obiekt gwiazdopodobny o masie zbyt małej (poniżej 8% masy Słońca - 80 mas Jowisza), by mogły zachodzić w nim reakcje przemiany wodoru w hel, które są głównym źródłem energii gwiazd ciągu głównego. Od gazowych planet odróżnia je to, że są zdolne do syntezy deuteru przynajmniej na początku istnienia[1] i często występują samotnie w przestrzeni. Pierwszego brązowego karła zaobserwowano w 1995 roku. Określa się je czasem (potocznie) mianem niewypałów, nieudanych gwiazd bądź superplanet.

2010 TK7 – planetoida będąca pierwszą zaobserwowaną planetoidą trojańską Ziemi. Została odkryta w 2010 roku przy pomocy teleskopu kosmicznego WISE. Nazwa planetoidy jest oznaczeniem tymczasowym.

Dzięki zdjęciom wykonanym w ramach programu WISE (i jego drugiej części NEOWISE) dotychczas (luty 2011) odkryto 20 komet i ponad 33 tys. planetoid.

27 lipca 2011 poinformowano o odkryciu (na podstawie danych uzyskanych z WISE) pierwszego planetoidy trojańskiej na orbicie Ziemi o średnicy 300 m, oznaczonej 2010 TK7.

23 sierpnia 2011 poinformowano o odkryciu nowego typu gwiazd - brązowych karłów typu widmowego Y, będących najchłodniejszymi obiektami typu gwiazdowego. Z około stu odkrytych do tej pory przez WISE brązowych karłów, 6 jest typu Y, a najchłodniejszy z nich, nazwany WISE 1828+2650 ma temperaturę poniżej 25 °C.

Podczerwień (promieniowanie podczerwone) (ang. infrared, IR) – promieniowanie elektromagnetyczne o długości fal pomiędzy światłem widzialnym a falami radiowymi. Oznacza to zakres od 780 nm do 1 mm.

Mikrometr (symbol: μm) – podwielokrotność metra, podstawowej jednostki długości w układzie SI. Jest to jedna milionowa metra, czy inaczej, jedna tysięczna milimetra. Jeden mikrometr równa się zatem 10−6 m. W notacji naukowej można go zapisać jako 1 E-6 m oznaczający 0,000001 × 1 m.

Zobacz też

WISEPC J045853.90+643451.9 - pierwszy brązowy karzeł odkryty w ramach programu WISE

Przypisy

↑ NASA: NASA's NEOWISE Completes Scan for Asteroids and Comets (ang.). [dostęp 2011-02-11].
NASA to Launch WISE on Friday. [dostęp 2010-11-05].
NASA's WISE Finds Earth's First Trojan Asteroid
NASA's Wise Mission Discovers Coolest Class of Stars

Linki zewnętrzne

Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat Delta wyniosła teleskop

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Wide-field Infrared Survey Explorer

Oficjalna strona projektu (ang.)

Lista znaczących odkryć WISE (ang.)

New satellite studies unusual brown dwarfs (ang.)

Przegląd misji WISE na portalu kosmonauta.net