Wiewiórkowate - Polski Serwis Naukowy

Wiewiórkowate (Sciuridae) – rodzina ssaków z rzędu gryzoni. Występuje na wszystkich kontynentach poza Australią. Gatunki nadrzewne przypominają wiewiórkę pospolitą; naziemne mają krótsze ogony. Niektóre mają błonę lotną, umożliwiającą im długie skoki (np. taguan, polatucha). Wiewiórkowate aktywne są w dzień. W nocy śpią w wybudowanych przez siebie gniazdach (nadrzewne) lub wykopanych norach (naziemne). Niektóre żyją w koloniach (np. piesek preriowy i świstaki).

Suseł moręgowany (Spermophilus citellus syn. Citellus citellus) - niewielki gryzoń (240-340 g), przy czym samiec jest większy od samicy. Ubarwienie żółtawoszare (grzbiet i boki) z gęsto ułożonymi, nieregularnymi brązowo-szarymi prążkami. W Polsce wg Polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt (z 2001 r.) gatunek ma status zanikłego na terenie Polski.

Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkulach południowej oraz północnej i zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km². Od północy, przez Przesmyk Panamski, graniczy z Ameryką Północną. Oba te kontynenty nazywane są też przez Europejczyków Nowym Światem.

W obrębie tej rodziny występują dwie podrodziny:

Sahara – strefa pustynna położona w północnej Afryce. Jest ona największą gorącą pustynią na Ziemi (ma 9 064 300 km²), rozciągająca się na długości 5700 km od Oceanu Atlantyckiego na zachodzie po Morze Czerwone na wschodzie; od północy ograniczona jest górami Atlas i wybrzeżem Morza Śródziemnego. Znajduje się na terytoriach 11 państw: Maroka, Algierii, Tunezji, Libii, Egiptu, Sahary Zachodniej, Mauretanii, Mali, Nigru, Czadu i Sudanu.

Angola (Republika Angoli - República de Angola) – państwo w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, członek Unii Afrykańskiej. Sąsiaduje z Demokratyczną Republiką Konga, Namibią, Kongiem oraz Zambią. W przeszłości była kolonią portugalską. Posiada znaczne zasoby surowców naturalnych, w tym ropy naftowej i diamentów.

Podrodzina: polatuchy (Petauristinae)

Aeretes, 1 gatunek, północno-wschodnie Chiny Aeromys, 2 gatunki, od Tajlandii do Borneo Belomys, 1 gatunek, południowo-wschodnia Azja Eupetaurus, 1 gatunek, Kaszmir; rzadki Glaucomys (amerykańskie wiewiórki latające), 2 gatunki, Ameryka Północna szybownica północna Hylopetes, 7 gatunków, południowo-wschodnia Azja Iomys, 1 gatunek, Malezja i Indonezja Petaurillus, 3 gatunki, Borneo i Malaje Petaurista, 5 gatunków, południowo-wschodnia Azja taguan Petinomys, 9 gatunków, południowo-wschodnia Azja Pteromys, 2 gatunki, od Finlandii do Japonii Pteromyscus, 1 gatunek, południowa Tajlandia do Borneo Trogopterus, Chiny

Podrodzina: wiewiórki (Sciurinae)

Wiewiórki nadrzewne

Callosciurus, 15 gatunków, Azja wiewiórka trójbarwna Epixerus, 2 gatunki, północna Afryka wiewiórka rafiowa Exilisciurus, 6 gatunków, Borneo i Filipiny Funambulus, 5 gatunków, Indie wiewiórka palmowa Funisciurus, 12 gatunków, środkowa i południowa Afryka Glyphotes, 2 gatunki, Borneo Heliosciurus, 3 gatunki, Afryka Hyosciurus, 1 gatunek, Sulawezi (Indonezja) Microsciurus, 5 gatunków, południowa Ameryka Środkowa i północna Ameryka Południowa Myosciurus, 1 gatunek, Kamerun i Gabon Nannosciurus, 1 gatunek, Indonezja Paraxerus, 12 gatunki, Afryka Prosciurillus, 5 gatunków, Sulawezi (Indonezja) Protoxerus, 2 gatunki, od Liberii do Kenii i Angoli

Wiewiórka szara

olejówka afrykańska Ratufa, 4 gatunki, południowo-wschodnia Azja jelarang Rhinosciurus, 1 gatunek, Tajlandia, Malaje, Sumatra i Borneo Rubrisciurus, 1 gatunek, Sulawezi (Indonezja) Sciurillus, 1 gatunek, obie Gujany, północno-wschodnia Brazylia i peruwiańskie dorzecze Amazonki Sciurus, 31 gatunków, Europa, Środkowy Wschód, północna Azja, Ameryka Północna, północna Ameryka Południowa wiewiórka pospolita wiewiórka szara Sundasciurus, 13 gatunków, od Tajlandii do Indonezji i południowych Filipin Syntheosciurus, 2 gatunki, Panama i Costa Rica; rzadkie Tamiasciurus, 2 gatunki, zachodnie i północne USA i większa część Kanady i Alaski

Susła lamparciego łatwo poznać po ubarwieniu

Wiewiórki ziemne

Ammospermophilus, 5 gatunków, południowo-zachodnie Stany Zjednoczone Atlantoxerus, 1 gatunek, Maroko i Algieria nieświszczuk (piesek preriowy) (Cynomys), 5 gatunków, od Dakoty Północnej do środkowego Meksyku Dremomys, 4 gatunki, południowo-wschodnia Azja Lariscus, 4 gatunki, południowa Tajlandia, Malezja, i Indonezja Marmota, 14 gatunków świszcz świstak Menetes, 1 gatunek, od Burmy do Indochin i Tajlandii Rheithrosciurus, 1 gatunek, Borneo Spermophilopsis, 1 gatunek, Środkowy Wschód suseł lamparci Spermophilus, 36 gatunków, od zachodniej Europa do Syberii i od Alaski do północnego Meksyku suseł perełkowany suseł moręgowany Tamias, 23 gatunki, północny Meksyk, większa część USA, Kanada i Syberia pręgowiec amerykański (chipmunk), burunduk Tamias dorsalis - zamieszkujący Sierra Madre Wschodnia Tamiops, 4 gatunki, Chiny, Wietnam, Laos, Nepal, Birma, Malaje i Kambodża Xerus, 4 gatunki, Afryka z wyjątkiem Sahary wiewiórka ziemna