Wiktor Jerofiejew - Polski Serwis Naukowy

Wiktor Jerofiejew

Wiktor Władimirowicz Jerofiejew (ros. Виктор Владимирович Ерофеев, ur. 19 września 1947 w Moskwie), rosyjski pisarz i publicysta.

Biografia

Urodził się w rodzinie radzieckiego dyplomaty (a przedtem tłumacza Stalina), jako dziecko przez kilka lat mieszkał w Paryżu. Ukończył studia na Uniwersytecie Moskiewskim (1970), w 1975 został doktorem nauk filologicznych.

W 1979 był jednym z inicjatorów wydania Metropolu, drugoobiegowego wydawnictwa, w którym poza cenzurą ukazały się teksty radzieckich pisarzy różnych pokoleń (w tym Jerofiejewa). Publikacja spotkała się z ostrą reakcją władzy - Jerofiejewa wyrzucono ze Związku Literatów i objęto zakazem druku (oficjalnie debiutował dopiero w okresie pieriestrojki), a jego ojca odwołano z placówki dyplomatycznej.

Józef Stalin ( (ur. ) – formalnie pełnił obieralne, kadencyjne funkcje sekretarza generalnego KPZR i jej poprzedniczek oraz premiera ZSRR, a faktycznie był dożywotnim dyktatorem Związku Radzieckiego, posiadającym nieograniczoną władzę.

Pieriestrojka (ros. перестройка – przebudowa) – potoczna nazwa procesu przekształceń systemu komunistycznego w ZSRR w latach 1985-1991. Początkowo pierestrojka wraz z hasłami głasnosti (ros. jawności) i uskorienia (ros. przyspieszenia) stanowiły symbol nowego kursu politycznego Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (KPZR). Został on zapoczątkowany w 1985 przez Michaiła Gorbaczowa po objęciu przezeń stanowiska sekretarza generalnego Komitetu Centralnego KPZR i jego doradcy Aleksandra N. Jakowlewa. Podstawowe zasady pierestrojki określił Gorbaczow w książce pt.: Przebudowa i nowe myślenie dla naszego kraju i dla całego świata, opublikowanej w 1988.

Wiktor Jerofiejew (niespokrewniony z Wieniediktem) w prozie rosyjskiej uchodzi za skandalistę i prowokatora. Jego utwory są mocno nasycone erotyzmem, z sarkazmem rozlicza w nich rosyjską historię i mity. Bohaterką jego pierwszej powieści, Rosyjskiej piękności (przetłumaczonej na kilkadziesiąt języków), jest moskiewska prostytutka, w autobiograficznym Dobrym Stalinie kreśli ironiczny obraz radzieckiej wierchuszki zafascynowanej generalissimusem.

Rosja, Federacja Rosyjska (. Rosja jest największym państwem na świecie według powierzchni, jej terytorium jest większe od kontynentu: Europy, Australii i Antarktydy. Pod względem liczby ludności zajmuje 9. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii, Pakistanie, Bangladeszu i Nigerii).

Alfred Sznitke (ur. 24 listopada 1934 w mieście Engels w ZSRR, zm. 3 sierpnia 1998 w Hamburgu) – kompozytor, pianista, teoretyk muzyki i pedagog pochodzenia rosyjsko-niemiecko-żydowskiego. Jego muzyka wywodzi się z tradycji rosyjskich (Dymitr Szostakowicz i Igor Strawiński), niemieckich (Gustav Mahler i Alban Berg) oraz amerykańskich (Charles Ives). Skomponował m.in. dziewięć symfonii (ostatnia niedokończona), sześć concerti grossi, cztery koncerty skrzypcowe, trzy fortepianowe, dwa wiolonczelowe, koncert potrójny (na skrzypce, altówkę i wiolonczelę) oraz cztery kwartety smyczkowe i trzy opery.

Jerofiejew jest autorem libretta (napisanego w oparciu o opowiadanie o tym samym tytule) do opery Życie z idiotą Alfreda Sznitkego.

Polskie przekłady

Dobry Stalin

Encyklopedia duszy rosyjskiej

Mężczyźni (zbiór opowiadań i szkiców)

Rosyjska piękność

Życie z idiotą (zbiór opowiadań)

Sąd Ostateczny

Rosyjska apokalipsa

Świat diabła

Bóg X (zbiór opowiadań)

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
z Wiktora Jerofiejewa