Wilhelm V Wielki - Polski Serwis Naukowy

Wilhelm V Wielki, fr. Guillaume le Grande (ur. 969, zm. 31 stycznia 1030 w Maillezais), książę Akwitanii i hrabia Poitiers, najstarszy syn księcia Wilhelma IV Żelazne Ramię i Emmy, córki Tybalda I, hrabiego Blois.

Biografia

Władzę nad Akwitanią i Poiters objął po śmierci ojca w 995 r. Chociaż był już wtedy pełnoletni do 1004 r. regencję sprawowała jego ambitna matka. Wilhelm był przyjacielem biskupa Fulberta z Chartres i został później jego mecenasem. Dzięki poparciu księcia Fulbert założył szkołę katedralną w Poitiers. Sam Wilhelm był dobrze wykształcony, miał bogaty księgozbiór i uczynił z akwitańskiego dworu czołowy ośrodek kultury w południowej Francji.

Agnieszka z Poitou (cesarzowa Agnieszka) (ur. 1025, zm. 14 grudnia 1077 w Rzymie) – córka księcia Akwitanii Wilhelma V Wielkiego i jego żony Agnieszki, córki księcia Burgundii Odona Wilhelma.

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Ze zdolnościami umysłowymi księcia nie szły w parze talenty militarne. Razem z królem Robertem Pobożnym walczył bez powodzenia ze zbuntowanym wasalem, Bosonem z La Marche, który nawet przejściowo zajął Akwitanię. Wilhelm walczył również z wikingami i w 1006 r. poniósł z ich rąk kolejną klęskę. Szczęście nie towarzyszyło mu również w zmaganiach z hrabią Andegawenii Fulkiem III na rzecz którego utracił Loudunais i Mirebalais. Ponosił klęski również w walkach z Wilhelmem II d'Angoulême, ale dzięki staraniom Fulberta nie musiał płacić za klęski utratą kolejnych ziem.
Fulko III Czarny (Nerra) (ur. 972, zm. 21 czerwca 1040 w Metz), hrabia Andegawenii, syn hrabiego Godfryda I Szarej Opończy i Adeli, córki hrabiego Roberta de Meaux. Właściwy twórca potęgi rodu andegaweńskiego.

Henryk III (niem. Heinrich III., ur. 28 października 1017, zm. 5 października 1056) - książę Bawarii w latach 1026–1041 (jako Henryk VI), książę Szwabii w latach 1038-1045, król Niemiec, Burgundii i Włoch od 1039 (w Niemczech i Burgundii koronowany wcześniej, za życia ojca), cesarz rzymsko-niemiecki od 1046. Władca z dynastii salickiej, syn i następca cesarza Konrada II i Gizeli.

Dwór Wilhelma był wówczas największym ośrodkiem kultury i sztuki w Europie, a sam Wilhelm był wielkim mecenasem. Pozbawiony talentów militarnych starał się unikać wojen i popierał kościelne idee "pokoju bożego" i "rozejmu bożego". Utrzymywał dobre stosunki z Kościołem. Ufundował opactwa w Maillezais (1010) i Bourgueil. Odbudował również katedrę i wiele innych budynków kościelnych w Poitiers po pożarze jaki spustoszył miasto. Często podróżował po Europie, corocznie pielgrzymował do Rzymu lub Hiszpanii. Wszędzie był witany z królewskim ceremoniałem. Jego dwór był też znaczącym ośrodkiem dyplomacji, często przebywali na nim posłowie cesarza Henryka II, króla Leónu Alfonsa V, króla Anglii Kanuta Wielkiego oraz króla Francji Roberta Pobożnego.

Wilhelm VIII (ur. 1025, zm. 25 września 1086) – książę Akwitanii i Gaskonii, hrabia Poitiers, najmłodszy syn księcia Akwitanii Wilhelma V Wielkiego i Agnieszki, córki księcia Burgundii Odona Wilhelma.

Biskup (łac. episcopus z gr. ἐπίσκοπος episkopos: nadzorca, opiekun) - w Kościołach chrześcijańskich duchowny o najwyższych święceniach, urząd kościelny.

W 1024 r. przybyło do Francji poselstwo z Włoch w celu znalezienia kandydata na króla. Na miejscu dotarła do posłów informacja o śmierci cesarza Henryka. Posłowie zaproponowali żelazną koronę synowi króla Roberta, Hugonowi, ale Robert oferty nie przyjął. Posłowi zaproponowali wówczas tron Wilhelmowi Akwitańskiemu. Ten wyraził zgodę na objęcie tronu, ale niestabilna sytuacja polityczna w Italii skłoniła ostatecznie księcia do rezygnacji z korony włoskiej w imieniu swoim i swoich potomków.
Robert II Pobożny (ur. 27 marca 972, Orlean – zm. 20 lipca 1031, Melun), król Francji w latach od 996 (koronowany w 987), książę Burgundii od 1001. Syn Hugona Kapeta. Pochodził z dynastii Kapetyngów.

Odo (ur. 1010, zm. 10 marca 1039 w Mauzé), książę Akwitanii i Gaskonii, hrabia Poitiers, syn księcia akwitańskiego Wilhelma V Wielkiego i jego drugiej żony Prisci, córki Wilhelma II Sáncheza, księcia Gaskonii.

Ostatnie lata jego rządów upłynęły w spokoju. Zmarł 31 stycznia 1030 r. w Maillezais i tam został pochowany. Jego następcą został jego najstarszy syn, Wilhelm VI Gruby.
Głównym źródłem do dziejów panowania Wilhelma V jest panegiryk Ademara de Chabannes.
Rodzina

Wilhelm był trzykrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Agnieszka z Gévaudan, córka Geralda, wicehrabiego Owernii, wdowa po Adalbercie I de La Marche. Wilhelm i Agnieszka mieli razem jednego syna:
Wilhelm VI Gruby, fr. Guillaume le Gros (ur. 1004, zm. 15 grudnia 1038), książę Akwitanii i hrabia Poitiers, najstarszy syn księcia Wilhelma V Wielkiego i Agnieszki z Gévaudun, córki Geralda I, wicehrabiego Owernii.

Wilhelm IV Żelazne Ramię, fr. Guillaume Fièrebrace (ur. 937, zm. 3 lutego 995), książę Akwitanii i hrabia Poitiers (jako Wilhelm II), syn księcia Wilhelma III Jasnowłosego i Adeli, córki Rolfa, księcia Normandii.

Wilhelm VI Gruby (1004 - 15 grudnia 1038), książę Akwitanii

Drugą żoną Wilhelma była Prisca (zm. 1018), córka Wilhelma II Sáncheza, księcia Gaskonii, i Urraki, córki Garcii I, króla Nawarry. Wilhelm i Prisca mieli razem dwóch synów i córkę:
Odon (1010 - 10 marca 1039), książę Akwitanii

Adelajda, żona Geralda I, hrabiego d'Armagnac

Tybald, zmarł młodo

Trzecią żoną Wilhelma została w 1019 r. Agnieszka (995 - 10 listopada 1068), córka Odona Wilhelma, księcia Burgundii, i Ermentrudy, córki hrabiego Renalda z Reims. Wilhelm i Agnieszka mieli razem dwóch synów i córkę:
Poniższa lista przedstawia władców, którzy rządzili w Akwitanii. Region ten do 1339 roku był stosunkowo niezależnym księstwem, kiedy to stał się częścią Francji wcielony do tego królestwa przez Filipa VI, który odebrał prawa lenne do niej Edwardowi III.

Wilhelm VII Śmiały, fr. Guillaume le Hardi (ur. 1023, zm. jesień 1058 pod Saumur), zwany również Orłem (Aigret), książę Akwitanii i hrabia Poitiers, syn księcia Wilhelma V Wielkiego i jego trzeciej żony Agnieszki, córki Odona Wilhelma, księcia Burgundii.

Wilhelm VII Śmiały (1023 - jesień 1058), książę Akwitanii

Wilhelm VIII (1025 - 25 września 1086), książę Akwitanii

Agnieszka z Poitou (ok. 1025 - 14 grudnia 1077), żona cesarza Henryka III