Wisznudharmottarapurana - Polski Serwis Naukowy

Wisznudharmottarapurana (trl. Viṣṇudharmottarapurāṇa, ang. Vishnudharmottara Purana, Purana najwyższego obowiązku religijnego (dharmy) Wisznu)) – upapurana wisznuicka, podzielona na trzy księgi, której kompilacja datowana jest na lata 450-650 n.e.

Radża, radźa - tytuł lokalnego władcy w Indiach. Ma władzę sądowniczą i jest zwierzchnikiem wojsk. Niższy rangą od maharadży. Żona radży to rani.

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu (UMK) – państwowy uniwersytet z siedzibą w Toruniu (miasteczko uniwersyteckie znajduje się w Toruniu na Bielanach) oraz oddziałem Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy (dawna Akademia Medyczna w Bydgoszczy). Oprócz Torunia i Bydgoszczy UMK prowadzi także działalność w Grudziądzu (Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny UMK w Grudziądzu), gdzie prowadzone są studia na 5 kierunkach, oraz we Włocławku (Wyższe Seminarium Duchowne we Włocławku), gdzie kształci się studentów na kierunku teologicznym. UMK prowadzi także stację badawczą na Spitsbergenie. Uniwersytet kieruje też Gimnazjum i Liceum Akademickim w Toruniu.

Treść

Księga pierwsza zawiera: wisznuickie wersje opowieści o stworzeniu świata i istot, nauki astrologiczne i rytualne, hymny na cześć bogów. Mówcą jest ryszi Markandeja , a słuchaczami zgromadzenie władców z wnukiem Kryszny na czele.

Księga druga zawiera: wyjaśnienia dharmy, kierowane do radży i jego dworu, jak i członków hinduistycznego społeczeństwa, omawia terminy : puruszatrha, warna i samskara.

Księga trzecia zawiera trzy części :

objaśnienia Markandei o różnego rodzaju sztukach, (rzeźbiarstwo , muzyka , taniec, malarstwo, architektura świątyń)
rytuały konsekracyjne wizerunków pratisztha i śluby wrata
o tytule Hamsagita, objaśnia wiedzę przekazaną ryszim przez Dźanardanę

Rośliny kultowe

W tekście wzmiankowane są następujące rośliny , stanowiące atrybut w przedstawieniach postaci boga Śiwy:

Kryszna (dewanagari कृष्ण, trl. kṛṣṇa, ang. Krishna ) - Bóg w hinduizmie. W Bhagawadgicie opisany jest jako Najwyższa Istota i Najwyższy Bóg. Zgodnie z podobnymi interpretacjami, takimi jak gaudija wisznuizm (wisznuizm bengalski), a także wg najsłynniejszej purany Śrimad Bhagavatam jak również wg Brahma samhity, Kryszna jest źródłem wszystkich innych inkarnacji/zstąpień Boga. Podawana jest też informacja, że Kryszna jest ósmym awatarem Wisznu.

Śiwa ( i przedstawiany jest najczęściej jako Nataradźa – mistrz tańca, ale także jako jogin i asceta, jako dobroczyńca, głowa rodziny oraz jako niszczyciel.

mātulinga (III.44.19, 48.11) - Citrus medica

utpala (III.44.18, 48.16) - Nymphea cyanea

Przypisy

Viṣṇudharmottarapurāṇa i teksty purāṇa. W: Agnieszka Sylwia Staszczyk: Tworzenie i konsekracja boskich przedstawień w sztuce hinduistycznej. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Nariton, 2007, s. 13, seria: Artystyczny Orient Seria Pracowni Sztuki Orientu UMK i Polskiego Stowarzyszenia Sztuki Orientu. ISBN 978-83-7543-001-1.
Agnieszka Sylwia Staszczyk: Tworzenie i konsekracja boskich przedstawień w sztuce hinduistycznej. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Nariton, 2007, s. 78, seria: Artystyczny Orient Seria Pracowni Sztuki Orientu UMK i Polskiego Stowarzyszenia Sztuki Orientu. ISBN 978-83-7543-001-1.

Bibliografia

Viṣṇudharmottarapurāṇa i teksty purāṇa - kilka słów o literaturze. W: Agnieszka Sylwia Staszczyk: Tworzenie i konsekracja boskich przedstawień w sztuce hinduistycznej. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Nariton, 2007, s. 12-18, seria: Artystyczny Orient Seria Pracowni Sztuki Orientu UMK i Polskiego Stowarzyszenia Sztuki Orientu. ISBN 978-83-7543-001-1.

Literatura dodatkowa

Stella Kramrisch: The Vishnudharmottara Part III: A Treatise On Indian Painting And Image-Making. Wyd. 2. Calcutta University Press, 1928.

Linki zewnętrzne

Kramrisch, Stella: The Vishnudharmottara Part III (1928) (ang.). [dostęp 26 lipca 2008].