Egipski minister spraw zagranicznych Ahmed Aboul Gheit ogłosił, że lotnisko w Bengazi było niezdatne do użytku z powodu zniszczenia pasów startowych w czasie zamieszek. Cały czas trwała ewakuacja z Libii obywateli Unii Europejskiej i pracowników organizacji międzynarodowych, masowo uciekali też z Libii Tunezyjczycy. Z kolei władze Egiptu zapowiedziały udostępnienie przejścia granicznego w As-Sallum dla uciekających z kraju Libijczyków przy jednoczesnym wzmocnieniu egipskiej straży granicznej. Tego samego dnia libijscy opozycjoniści przejęli kontrolę nad całą libijską stroną pasa granicznego z Egiptem. Reuters doniósł o zamknięciu libijskich portów.

Rano po ucieczce dwóch samolotów Mirage, Kaddafi wydał rozkaz karania śmiercią pilotów, którzy odmawiają wykonywania rozkazów. Płk Kasem Nadża, który przeszedł na stronę opozycji, poinformował, że w szeregach korpusu oficerskiego dokonano licznych aresztowań w związku z dezercjami z armii. Telewizja Al-Arabija informowała o ostrzale z powietrza nie tylko demonstrantów, ale też dzielnic mieszkaniowych Trypolisu.

Po południu 22 lutego libijskie przedstawicielstwo w Aleksandrii wypowiedziało posłuszeństwo Muammarowi Kaddafiemu, a żołnierze w Tobruku wsparli opozycję oświadczając jednocześnie, że cała wschodnia część Libii jest już poza jego kontrolą. Wieczorem Al-Dżazira podała, że Libia została zawieszona w prawach członka Ligi Arabskiej, a późno wieczorem Rada Bezpieczeństwa ONZ potępiła Libię za użycie przemocy wobec obywateli. Wieczorem szef libijskiego MSW i generał armii Abd al-Fatah al-Junis Ubejdi, przeszedł na stronę rewolucji i wezwał wojsko, aby przyłączało się do protestujących.

23 lutego włoskie MSZ oceniło liczbę ofiar dotychczasowych walk na 1000 osób i potwierdziło przejęcie kontroli nad Cyrenajką przez opozycję. Przez kontrolowaną przez opozycję granicę z Egiptem dotarli do kraju pierwsi zagraniczni reporterzy. W nocy z 22 na 23 lutego do Egiptu uciekło 20 tys. Libijczyków. Tego samego dnia zaginął były szef libijskiego MSW Abd al-Fatah al-Junis Ubejdi, który przeszedł na stronę rewolucji dzień wcześniej. Tymczasem Kaddafi ukrywał się w koszarach wojskowych w Bab al-Azizija w Trypolisie pod ochroną czterech brygad sił bezpieczeństwa.

Masowo zaczęły się 23 lutego buntować miasta w górach Dżabal Nafusa na zachodzie kraju. Największe z miast, które przeszły na stronę buntowników to Gharjan, Az-Zintan, Nalut, Jafran

Wiceminister spraw zagranicznych Libii Chaled Chaim na spotkaniu z ambasadorami krajów UE w Trypolisie oskarżył Al-Kaidę o ustanowienie emiratu islamski w Dernie i dążenie do "talibanizacji kraju. Władze poinformowały, że zagraniczni dziennikarze, którzy dostali się na teren Libii bez zgody, będą traktowani za współpracowników Al-Kaidy.

Ofensywa rebeliantów

Front zachodni

 Osobny artykuł: I bitwa o Az-Zawiję.

 Osobny artykuł: Bitwa o Misratę.

Sytuacja na froncie zachodnim na przełomie lutego i marca

Rano 24 lutego libijskie władze wezwały demonstrantów do złożenia broni, w zamian za informacje o przywódcach rebelii oferując amnestię i nagrody pieniężne. Były libijski minister sprawiedliwości, Mustafa Muhammad Abd ad-Dżalil, który ustąpił 21 lutego, odrzucił zaproponowane przez Kaddafiego negocjacje i wezwał reżim do natychmiastowego ustąpienia.

Telewizja Al-Dżazira pokazała 24 lutego film z płonącego komisariatu policji w Az-Zawija, 50 km na zachód od Trypolisu, na którym widać około 20 ciał funkcjonariuszy rozstrzelanych za odmowę strzelania do protestujących. Armia ostrzelała z pocisków rakietowych i broni maszynowej minaret przy meczecie, gdzie obozowali demonstranci. Podczas 5-godzinnych walk w Zawiji rozpoczętych o godz. 8:00 (7:00 czasu polskiego), zginęło 100 osób, około 400 zostało rannych.

Tego samego dnia Reuters poinformował, że miasto Zuwara, leżące 120 kilometrów na zachód od Trypolisu, znalazło się w rękach opozycji. Uciekający z kraju obcokrajowcy potwierdzali słowa przedstawicieli opozycji, że większość kraju pozostawała w tym dniu poza kontrolą Kaddafiego, łącznie z zachodem kraju. Po południu rozpoczęły się ciężkie walki w Misracie, głównie w okolicach lotniska i centrum miasta. Wieczorem miasto było już pod kontrolą opozycji.

25 lutego do walk doszło w Trypolisie, gdzie zginęło co najmniej sześć osób. Po przemowie Kaddafiego, walki się nasiliły, w wyniku czego rewolucjoniści przejęli wieczorem kontrolę nad kilkoma dzielnicami stolicy. Bazę lotniczą Muitika, największą w Trypolisie, zdobyli opozycjoniści, natomiast USA zamknęła ambasadę w stolicy. Zdaniem libijskiego dziennikarza siły Kaddafiego kontrolowały wieczorem tylko rządową dzielnicę Bab al-Azizia.

Rebelianci celebrujący zwycięstwa na przejętym rządowym czołgu

25 lutego trzy zamieszkane przez Berberów miasta 150 km na południowy zachód od Trypolisu, Jafran, Az-Zintan i Dżadu, przeszły w ręce rebeliantów. Przeciwnicy reżimu w mieście Az-Zawija odparli atak sił bezpieczeństwa. Az-Zawija to strategiczny port z terminalem naftowym, leżący na zachód od Trypolisu. Wieczorem siły Kaddafiego wspierane przez czołgi przejęły część bazy wojskowej znajdującej się w Misracie. W walkach o bazę do północy poległy 22 osoby.

26 lutego w nocy, siły rządowe otworzyły ogień do rebeliantów w Az-Zawiji. Następnie wojsko opuściło miasto Az-Zawija. Walki wybuchły ponownie w Misracie, kontrolowanej przez rebeliantów. W pobliżu miasta Sabrata, wojsko otworzyło ogień do demonstrantów. Podobne wydarzenia miało w gminie Sabrata wa-Surman. W stolicy walki toczyły się w dzielnicy Ghut Ashaal. Zabito kilku demonstrantów. W stolicy odcięto elektryczność. 27 lutego w nocy doszło do gwałtownych walk w Az-Zawiji. Główny plac miasta był zajęty przez buntowników. Najemnicy przeprowadzili za pomocą artylerii szturm na demonstrantów, w którym zginęło ok. 50 demonstrantów, a drugie tyle odniosło rany. W ataku śmierć ponieśli starcy, kobiety oraz dzieci. Siły reżimowe uprowadziły 30 młodych mężczyzn. Agresorom nie udało się przedrzeć do centrum. Okupowali przedmieścia, natomiast demonstranci kontrolowali centrum miasta. W południe zakończyły się walki i rebelianci wywiesili swoją flagę nad budynkiem w centrum miasta.

Rankiem 28 lutego do miasta Az-Zawija, które dzień wcześniej zostało zdobyte przez rebeliantów, zbliżyło się od zachodu 200 uzbrojonych żołnierzy. W walkach zginęło 10 wojskowych, brak informacji o ofiarach po stronie buntowników. Wieczorem siły bezpieczeństwa ponowiły atak na Az-Zawiję. Walki nabrały na sile po zmroku. Rebelianci odparli atak. Uszkodzony został ich czołg. Biorący udział w walce najemnicy uciekli z pola bitwy. 28 lutego cały dzień toczyły się walki o kontrolę nad miastem Misrata i tamtejszą bazę wojskową, które kontrolowali rewolucjoniści, a siły rządowe podejmowały liczne ataki. Rano w okolicy miasta rebelianci strącili wojskowy samolot i pojmali jego lojalną reżimowi załogę.

Front wschodni

24 lutego Agencja Reutera poinformowała, że mieszkańcy Bengazi przekazali informację, iż główne libijskie terminale naftowe na wschód od stolicy są w rękach powstańców. Associated Press poinformował, że bliski doradca Kaddafiego i jego kuzyn, Ahmed Kadaf al-Dam, wyjechał do Kairu w proteście przeciwko brutalnemu tłumieniu protestów przez libijski rząd.

25 lutego w mieście Adżdabija armia i policja dołączyła do buntowników. To kolejne miasto, nad którym władza centralna straciła kontrolę. Po południu manifestanci przejęli kontrolę nad miastem Marsa al-Burajka (Brega), w którym znajduje się rafineria ropy naftowej.

28 lutego między godziną 15:00, a 16:00 libijskie samoloty zbombardowały miasto Adżdabija. Bomby spadły na skład broni, który został opanowany przez rebeliantów. W Trypolisie doszło do manifestacji w której udział wzięło 10 tys. ludzi. Siły bezpieczeństwa otworzyły ogień, zabijając kilka osób.

 Osobny artykuł: I bitwa o Marsa al-Burajka.

Rebelianci na froncie pod Marsą al-Burajką

Rankiem 2 marca wybuchły zacięte walki o Marsa al-Burajka − miasto na wschodzie Libii, które przechodziło na zmianę pod kontrolę sił lojalnych wobec Kaddafiego i sił antyrządowych. Powstańcy odzyskali tego dnia kontrolę nad znajdującym się około 200 km od Bengazi miastem Marsa al-Burajka, mimo ataku wojska rządowego. Zestrzelili rządowy myśliwiec Mirage F1. Co najmniej 14 rebeliantów zginęło w czasie walk. W batalii uczestniczyło 250-300 rebeliantów i 400 żołnierzy. Wojska Kaddafiego przeprowadziły rano szybki atak (w tym bombardowanie przez lotnictwo) na położone w pobliżu Marsa al-Burajka miasto Adżdabija, w którego okolicy znajdują się baza wojskowa i skład broni, opanowane przez powstańców.

Do południa 3 marca lotnictwo Kaddafiego ponownie zbombardowało miasto Marsa al-Burajka. Bomby spadły w pobliżu uniwersytetu, około 2 km od terminalu naftowego. Zbombardowane zostało również tamtejsze lotnisko. Do Marsa al-Burajka zostały skierowane posiłki oddziałów powstańczych Jaysh-e-Libi al-Hurra, które odparły atak sił rządowych.

 Osobny artykuł: Bitwy o Ras al-Unuf.

4 marca w nocy wybuchły walki o rafinerię w Ras al-Unuf (Ras Lanuf). Wieczorem powstańcy zdobyli miasto Ras al-Unuf. W walkach zginęło 16 rebeliantów, a 31 zostało rannych. W czasie walk do samosądów doszło wśród wojsk Kaddafiego. Przeprowadzono egzekucje 20 żołnierzy, którzy odmówili wykonania rozkazu strzelania do rebeliantów. Łącznie zginęło 25 żołnierzy. Nad ranem doszło do nalotu w mieście Adżdabija, gdzie rakiety eksplodowały też przy murze bazy wojskowej zajmowanej przez opozycję. W wyniku ataku nikt nie ucierpiał. W sąsiednim mieście Marsa al-Burajka trwały pogrzeby ofiar bitwy. Wojska Kaddafiego zbombardowały też wieczorem skład amunicji na przedmieściach Bengazi. W nalocie zginęło 17 osób.

5 marca cały poranek spokojnie było Ras al-Unuf, które dzień wcześniej po jednodniowej bitwie zostało zdobyte przez rebeliantów. Jedynym incydentem było ostrzelanie przez rebeliantów do krążącego nad miastem helikoptera. Jeden z helikopterów został strącony, w wyniku czego zginęło dwóch jego pilotów. Tego dnia po południu doszło tam do niewielkich starć. W południe do walk doszło w Syrcie, rodzinnym mieście Kaddafiego, kontrolowanym przez jego lojalistów.

Ofensywa sił rządowych

Front zachodni

 Osobny artykuł: Operacje w Dżabal Nafusa.

W efekcie buntujących się miast w górach Dżabal Nafusa na froncie trypolitańskim, siły rządowe rozpoczęły tam 1 marca ofensywę, w wyniku której jeszcze tego samego dnia odbiły największe miasto w regionie – Gharjan. W kolejnych dniach walki wygasały i opierały się na oblężeniu miast – Az-Zintanu, Jafranu oraz Nalutu.

Przez sześć godzin w nocy siły antyrządowe odpierały atak wojska libijskiego, które 1 marca szturmowało miasto Az-Zawija. Wojsko ponownie zaatakowało z ciężkiej broni Misratę. Siły rządowe rozpoczęły ofensywę w górach Dżabal Nafusa, zdobywając kontrolę nad miastami Gharjan i Zalitan. Siły Kaddafiego podeszły na 10 km od miasta Nalut, leżącego na zachodzie kraju, które także było kontrolowane przez rewolucjonistów. 2 marca rebelianci zaczęli masowo opuszczać Gharjan. Po odbiciu tego miasta, lojaliści przygotowywali się na szturm na miasto Az-Zintan. W tym samym czasie rebelianci szykowali miasto do obrony. W międzyczasie opozycjoniści 2 marca odparli trzy ataki 30 km od miasta Az-Zintan.

4 marca w nocy wybuchły kolejne walki o Az-Zawiję. W ciągu dnia intensywność walk w Az-Zawiji wzrosła. W walkach zginął m.in. dowódca wojsk rebelianckich w mieście. W wymianie ognia zginęło co najmniej 50 osób, a 300 odniosło rany. Rebelianci w liczbie około 2 tys. ludzi, zostali zepchnięci przez armię na centralny plac miasta. Ustawiono tam ostatni bastion, a wojsko libijskie rozpoczęło oblężenie miasta. W Misracie kontrolowanej przez rebeliantów doszło do marszu solidarności z mieszkańcami Trypolisu. W starciach zginęła tam jedna osoba. Po południu na ulice stolicy w dzielnicy Tadżura wyszły setki ludzi.

5 marca około godz. 6:00 rano (godz. 5:00 czasu polskiego) siły Kaddafiego rozpoczęły drugi szturm w Az-Zawiji, po nieudanym nocnym. W operacji udział wzięły setki żołnierzy oraz czołgi. Po czterech godzinach intensywnych walk rebelianci zdołali odeprzeć atak. Czołgi sił libijskich atakowały według świadków obiekty i budynki cywilne. Ostrzelano 40 samochodów cywilnych. W mieście nie było dziennikarzy, więc media powoływały się na dane świadków bitwy. Według lekarzy w natarciu zginęło ponad 30 ludzi, w większości cywile. O 16:00 (godz. 17:00 czasu polskiego) wojsko rządowe ponowiło atak. Rebeliantów ostrzeliwało 20 czołgów, za którymi operowała piechota. Jednak i tym razem żołnierze musieli uznać wyższość rebeliantów, którzy obronili pozycje w centrum miasta. W obliczu niepowodzenia siły rządowe wycofały się na obrzeża miasta i kontynuowały jego blokadę.

Z kolei atak na Az-Zintan nastąpił 6 marca. Szturm został odparty – zginęło 20 żołnierzy i 5 rebeliantów. Pojmano także 10 żołnierzy w tym dowódcę brygady. Armia przeszła wówczas oblężenie miasta. Tego samego dnia wojsko otoczyło miasto Jafran. W międzyczasie 6 marca rano wojska rządowe ponowiło szturm na Az-Zawiję, który został odparty przez powstańców. W południe siły rządowe rozpoczęły drugi tego dnia atak. Ciężki ostrzał artyleryjski był prowadzony od zachodu. Godzinę po rozpoczęciu ataku lądowego do operacji przystąpiło lotnictwo. Wieczorem wojsko zakończyło atak wycofując się z miasta. W walkach zginęło 3 rebeliantów i 26 żołnierzy. 11 wojskowych pojmano w tym trzech zagranicznych najemników. Ponadto o 6:00 czasu lokalnego w Trypolisie wybuchły potyczki. Jednak rząd twierdził, że to jedynie odgłosy fajerwerków, a miasto jest kontrolowane przez wojsko i wolne od przemocy. Myśliwce zbombardowały ok. godz. 9:00 czasu lokalnego siły opozycyjne posuwające się w kierunku Syrty, która było bastionem Kaddafiego. Ok. godz. 10 z wschodu, zachodu i południa, siły rządowe zaatakowały Misratę. Wojska zabezpieczane przez czołgi i artylerię działały na przedmieściach miasta. Rebelianci odparli atak wojska. Powstańcy pojmali 20 żołnierzy i przejęli czołg. W walkach zginęło 16 rebeliantów i 18 żołnierzy, a 71 osób zostało rannych.

7 marca o 9:00 rano czasu lokalnego siły rządowe podjęły intensywny atak na Az-Zawiję, do miasta wjechały czołgi. Ostrzał moździerzowy został przerwany o 13:30. W czasie walk lojaliści Kaddafiego po raz pierwszy zdołali przerwać linię obrony rebeliantów i dostać się do centrum miasta. Obszar kontrolowany przez powstańców skurczył się do Placu Męczenników i meczetu w centrum miasta. Wszystkie drogi wjazdowe były kontrolowane przez wojsko narodowe, które kontynuowało tym samym oblężenie. W punkcie kontrolnym 10 km od Az-Zawiji uprowadzono trzech dziennikarzy i wywieziono ich do koszar wojskowych w Trypolisie. Poddano ich tam torturom. Zatrzymano założono im opaski na oczy, skuto kajdankami, bito i poniżano. Po 21 godzinach mężczyźni zostali zwolnieni. Tego samego dnia zaatakowana została także Misrata, jednak siły bezpieczeństwa nie odniosły tam większego powodzenia. Po zakończeniu szturmu rozpoczęto oblężenie miasta.

8 marca żołnierze podjęli siódmy szturm na centrum Az-Zawiji. W ciągu dnia przeprowadzono dwa kolejne zmasowane ataki. W atakach udział wzięło 50 czołgów i 120 samochodów ciężarowych, z których wysadzono żołnierzy. Ciężkie walki artyleryjskie toczyły się o ostatnie sektory kontrolowane przez rebeliantów. Wieczorem obie strony podały sprzeczne sobie informacje, że kontrolują centrum miasta.

9 marca wojsko otoczyło centrum miasta Az-Zawija w odległości 1,5 km i wyprowadzało stamtąd ataki. Siły reżimowe kontrolowały przedmieścia oraz główną drogę do miasta. Przez toczące się walki zamknięto tamtejszą największą w Libii rafinerię. W wyniku szturmu lądowego i ciężkiego bombardowania z powietrza, rebelianci ok. 18:00 czasu lokalnego (17:00 czasu polskiego) wycofali się z centrum. W walkach zginęło co najmniej 40 osób. Po sześciu dniach oblężenia i szturmów Az-Zawija znalazła się pod kontrolą rządu. Sytuacja jednak diametralnie się zmieniła, gdyż powstańcy przeszli do natychmiastowego kontrataku. Po dwóch godzinach walk rebelianci odzyskali kontrolę nad centrum, odpychając wojsko na kilometr od miasta. W toku walk duża cześć miasta została zniszczona. 10 marca siły rządowe odbiły Az-Zawiję z rąk rebeliantów. Korespondentka gazety The Times doniosła, że na centralnym placu Az-Zawiji obecne były zielone flagi Kaddafiego, a miasto było oczyszczane ze śladów walk, choć okresowo słychać pojedyncze strzały. Dzień później władze Libii oprowadziły ok. 100 zagranicznych dziennikarzy po zdobytej dzień wcześniej przez siły Kaddafiego Az-Zawiji. Zorganizowano wówczas wiec poparcia dla dyktatora, a jego zwolennicy skandowali Kocham Kaddafiego

12 marca Brygada Chamisa, która dwa dni wcześniej zdobyła miasta Az-Zawija, podjęła szturm na Misratę. Podczas walk dezerterowało 32 żołnierzy, którzy przyłączyli się do rebeliantów. 13 marca w szeregach oddziałów przygotowujących szturm na Misratę doszło do buntu. Grupa żołnierzy wraz z generałem po walce między pododdziałami miała zdezerterować, nie chcąc uczestniczyć w atakach na cywilów. Rząd Kaddafiego nie potwierdził tych doniesień. 14 marca wojsko rządowe zdobyło w Zuwarę. Dzień później zorganizowano tam wiec poparcia dla dyktatora.

16 marca w południe lotnictwo zbombardowało Misratę. W nalocie zginęło pięć osób. Rebelianci zniszczyli 16 czołgów i pojmali 20 żołnierzy. W ciężkich walkach zginęło 80 żołnierzy, 11 rebeliantów, a 20 zostało rannych. Duża cześć miasta nie miała elektryczności, odcięto dostęp do wody. 17 marca siły reżimowe podały, że mają wyraźną przewagę w bitwie o Misratę, leżącą na froncie zachodnim i ogłosili rozpoczęcie ostatniej fazy bitwy.

18 marca lojaliści przypuścili szturm na Nalut. O 2:00 w nocy rebelianci odparli atak. W walkach zginęło 4 żołnierzy Kaddafiego i jeden rebeliant. 18 żołnierzy dostało się do niewoli. Mimo obowiązującego zakazu lotów, siły Kaddafiego rano także zbombardowały z powietrza Misratę. Strefę zakazu lotów wprowadzono rezolucją ONZ wieczorem 17 marca. Przez całą noc trwał ostrzał artyleryjski. Na ulice miasta wjechało 25 czołgów, a rebelianci zostali zepchnięci do centrum miasta. W walkach 4 osoby zginęły, a 70 zostało rannych. Wieczorem rebelianci ogłosili, że utrzymali miasto i zadali wojskom Kaddafiego ciężkie straty. Ok. godziny 14:30 czasu lokalnego (13:30 czasu polskiego) libijskie władze zadeklarowały jednostronne zawieszenie broni. Mussa Kussa, minister spraw zagranicznych, powiedział, że libijskie wojsko zaprzestaje wszelkich działań militarnych na frontach. O 15:00 rebelianci podali, że siły rządowe wstrzymały ofensywę i tym samym zostali wyparci z miasta Misrata. Jednak później rebelianci poinformowali, że rozejm nie jest przestrzegany i ostrzał Misraty był kontynuowany. Siły bezpieczeństwa ustawiły się na posterunkach 3 km od miasta. 90% miasta nie miało elektryczności, nie było wody. W walkach zginęło 18 osób.

19 marca mimo deklarowanego zawieszenia broni, nastąpiło poranne bombardowaniu kontrolowanej przez rebeliantów miejscowości Az-Zintan na zachodzie kraju. Po ostrzale siły rządowe przeszły do oblężenia, w którym udział brało 20-30 czołgów. Wojska Kaddafiego rozpoczęły w południe ostrzał Misraty za pomocą ciężkiej artylerii, snajperzy zastrzelili dwóch mieszkańców miasta. Po południu rebelianci ogłosili, że odparli szturm. Przyznali, że stracili 27 bojowników. Zniszczyli 14 pojazdów pancernych. Siły rządowe kontynuowały oblężenie. 20 marca zablokowało port w Misracie. Świadkowie podają, że w obleganym mieście pojawiły się czołgi. Miał miejsce ostrzał portu i budynków cywilnych. Od godziny 21:00 czasu libijskiego (20:00 czasu polskiego) libijska armia wprowadziła kolejne jednostronne zawieszenie broni.

21 marca w Misracie dwa autobusy z żołnierzami i 11 czołgów wjechało do centrum miasta. Budynek szpitala został zajęty przez wojsko Kaddafiego. Armia wykorzystywała cywilów jako żywe tarcze. Wzdłuż głównej ulicy ustawiono 200 snajperów. W mieście cywilom kazano demonstrować zadowolenie z rządów Kaddafiego. Jednocześnie wyruszyła demonstracja antyrządowa, do której żołnierze otworzyli ogień. Zginęło 40 osób, a 300 odniosło rany. Po południu siły Kaddafiego ostrzelały miasto Az-Zintan, leżące na froncie trypolitańskim. 22 marca rano rozpoczęło się natarcie sił rządowych na Az-Zintan. Od północnej strony miasta wjechało 50-60 czołgów. Zginęło 10 osób. Żołnierze wstrzymali atak w godzinach popołudniowych.

23 marca wojska Kaddafiego ponowiły tego dnia atak na Misratę, a rządowi snajperzy ostrzelali szpital. Siły koalicji zbombardowały zgrupowanie wojsk Kaddafiego na południe od miasta, co zatrzymało ogień ze strony reżimowych wojsk. Według powstańców zginęło tam 17 osób, zachodnie media potwierdziły dwie ofiary. Powstańcy poinformowali, że wojska pancerne wycofały się z okolic Misraty lub zostały zniszczone, ale oblężenie było kontynuowane. Armia rządowa wznowiła rano bombardowanie oblężonego Az-Zintan.

24 marca rankiem powstańcy ogłosili, że siły Kaddafiego wokół Misraty zostały zniszczone przez koalicyjne lotnictwo, a w pobliżu miasta zbombardowano zgrupowanie czołgów i samolot rządowy na podmiejskim lotnisku. Koalicyjne lotnictwo nie zaatakowało jednak wojsk rządowych w samym mieście, by nie narażać cywilów. Rano powstańcy informowali też, że w mieście obecni byli tylko snajperzy rządowi i zapowiadali ich pokonanie w najbliższym czasie. Po południu wojska rządowe otrzymały posiłki w postaci kolejnej kolumny pancernej i zdołały z marszu opanować port. Powstańcy do wieczora zabili w mieście 30 snajperów wojsk rządowych. Z portu wycofały się rządowe okręty wojenne, a sam port powrócił w ręce powstańców po walkach trwających do wieczora. Władze powstańcze w Misracie poinformowały też, że otrzymały od koalicji zapewnienie o przygotowywaniu konwojów z Malty z pomocą dla powstańców. 25 marca wojsko libijskie ostrzelało północno-zachodnie przedmieścia Misraty przy pomocy moździerzy i czołgów, zabijając 6 osób, w tym troje dzieci. Armia wciąż podejmowała próby zdobycia miasta.

Sytuacja na froncie zachodnim na przełomie marca i kwietnia

26 marca francuskie myśliwce wieczorem zniszczyły w Misracie przynajmniej pięć samolotów Galeb i dwa helikoptery Mi-35. Po nalocie ostrzał artyleryjski miasta osłabł, ale po południu został ponowiony, by wesprzeć zorganizowane wówczas natarcie pancerne. W ciągu tygodnia od 20 do 26 marca liczba ofiar pośród obrońców Misraty sięgnęła 115. 27 marca po południu siły Kaddafiego ostrzelały Misratę. Tuż przed północą powstańcy poinformowali, że kontrolowali praktycznie całą Misratę.

Rankiem 28 marca siły Kaddafiego zaatakowały miasto Az-Zintan na zachodzie kraju. Do południa wojska Kaddafiego zaatakowały Misratę, o czym poinformował rzecznik powstańców w mieście. Wojska rządowe wciąż korzystały ze snajperów rozmieszczonych na dachach budynków, 8 osób zginęło, a ponad 24 zostało rannych. 30 marca siły Kaddafiego kontynuował ostrzał Misraty. Zginęło 20 osób. Do oblężonego miasta dotarły dwa statki z pomocą humanitarną, które następnie ewakuowały rannych.

Front wschodni

 Osobny artykuł: Bitwy o Bin Dżawad.

6 marca siły Kaddafiego zaatakowały przy pomocy karabinów maszynowych i granatników RPG powstańców w Bin Dżawad, położonym na drodze z Ras al-Unuf do Syrty, którą pokonywali rebelianci. Wojsko wysadziło żołnierzy z 20 pick-upów. W czasie walk jeden pojazd został zniszczony. W starciach zginęło 60 rebeliantów i 1 żołnierz, a co najmniej 20 innych zostało rannych. Obrażenia odniósł także francuski dziennikarz. Tuż przed południem rebelianci w wyniku intensywnych walk wycofali się z miasta. W południe rewolucjoniści rozpoczęli marsz z Ras al-Unuf do Bin Dżawad. Kolumna rebeliantów została czterokrotnie zbombardowana z powietrza. W nocy 6 marca w Ras al-Unuf kontynuowano ciężkie walki. Siły rządowe przed godziną 9:00 przeprowadziły tam nalot. Jeden z helikopterów został strącony do morza.

7 marca przed godziną 10:00 czasu lokalnego (9:00 czasu polskiego) libijskie lotnictwo ponownie zbombardowało Ras al-Unuf. Rebelianci próbowali zestrzelić myśliwce przy użyciu dział przeciwlotniczych. Będący na miejscu wydarzeń dziennikarze, podali, że próby te były bezskuteczne. Libijskie porty wywozowe ropy naftowej Ras al-Unuf i Marsa al-Burajka kontrolowane przez rebeliantów, zostały zamknięte przez toczącą się ofensywę wojsk Kaddafiego.

Sytuacja na froncie wschodnim tego dnia stabilizowała się. Zajęte przez wojsko miasto Bin Dżawad było fortyfikowane na wypadek ataku rebeliantów, którzy zatrzymali się kilka kilometrów od stanowisk wroga. Ich pozycje były co jakiś czas atakowane przez samoloty rządowe. Siły rządowe zaplanowały zaatakować port naftowy w As-Sidr, leżący na drodze z Bin Dżawad do Ras al-Unuf. Zarówno port jak i to drugie miasto kontrolowane było przez powstańców. Ras al-Unaf zostało po godzinie 11:00 czas lokalnego (10:00 czasu polskiego) 8 marca czterokrotnie zbombardowane. Pociski spadły na dzielnice mieszkalne. Kolejne bombardowania wypchnęły rebeliantów z miasta ku wybrzeżu.

9 marca lotnictwo libijskie przeprowadziło atak na pozycje rebeliantów w porcie naftowym w Es Sider, uszkadzając zbiorniki paliwa. Nad terminalem zaczął się po tym unosić czarny dym. Po południu zbombardowano też Ras al-Unaf. Miasto poddano także atakowi artyleryjskiemu. Zginęły co najmniej dwie osoby, a 17 zostało rannych. Libijska telewizja państwowa powtórzyła informację o zdobyciu Bin Dżawad. Rebelianci próbowali podjąć atak na Bin Dżawad, jednak wojsko wystrzeliło 50 rakiet na drodze do tego miasta, co spowodowało wycofanie się powstańców do Ras al-Unaf. Rebelianci odpowiedzieli 40 pociskami przeciwlotniczymi Katiusza, jednak nie spowodowało to strat po stronie rządowej. Siły rządowe zaatakowały również miasto Adżdabija, leżące nieopodal Ras al-Unuf. Intensywny atak wyprowadzono z zachodniej strony. Zbombardowano także Bin Dżawad. Najemnicy walczący w służbie Kaddafiego, brali tam cywilów za zakładników.

10 marca lotnictwo Kaddafiego kontynuowało rano bombardowanie Ras al-Unuf. Wystrzelono 50 rakiet. Jeden z pocisków spadł na dom mieszkalny. Ok. godz. 17:30 czasu lokalnego (16:30 czasu polskiego), telewizja w Trypolisie podała, że rebelianci w wyniku wymiany ognia opuścili miasto. Przedstawiciele powstańców zdementowali tę informację. Ostatecznie jednak wieczorem wojska Kaddafiego zmusiły powstańców do wycofania się z miasta po całodziennym ciężkim ostrzale artyleryjskim i bombardowaniu. 11 marca do miasta Ras al-Unuf wjechały w nocy rządowe czołgi wysadzone po desancie morskim. Po tym w Ras al-Unuf stacjonowało ok. 150 żołnierzy i 3 czołgi. Miasto zostało dzień wcześniej odbite z rąk rebeliantów po intensywnym bombardowaniu. Jednak 11 marca kontynuowano naloty wokół miasta w promieniu 20 km. 12 marca libijskie siły zbrojne wyparły w nocy rebeliantów z okolic ośrodka przemysłu naftowego Ras al-Unuf na odległość 20 km do miejscowości Ak-Ukajla. Rząd oprowadził zagranicznych dziennikarzy po mieście by potwierdzić jego odbicie.

 Osobny artykuł: II bitwa o Marsa al-Burajka.

13 marca siły rządowe znajdowały się 30 km od miasta Marsa al-Burajka. Lotnictwo dokonało gwałtownych bombardowań w mieście. Po drodze do Marsa al-Burajki, wojsko narodowe zajęło miejscowości Ak-Ukajla i Bisher. W południe państwowa telewizja poinformowała o odbiciu miasta Marsa al-Burajka z rąk powstańców. Informację tę potwierdziły światowe agencje, donoszące o uciekających bojownikach z miasta do Adżdabiji. Marsa al-Burajka była kontrolowana przez rebeliantów od 2 marca. 14 marca o 8:30 rebelianci podjęli kontratak na miasto Marsa al-Burajka, nad którym utracili kontrolę dzień wcześniej. Zginęło 25 żołnierzy, a 20 zostało pojmanych. Rebelianci poinformowali, że do wieczora przejęli dzielnicę mieszkalną i przemysłową miasta.

Rankiem 14 marca lotnictwo zbombardowało miasto Adżdabija. Celem czterech nalotów był posterunek rebeliantów w mieście. Siły reżimowe zaatakowały w południe miasto Zuwara, kontrolowane od 24 lutego przez rebeliantów. Czołgi ustawiły się na pozycjach 500 m od centrum miasta. Wieczorem mieszkańcy podali, że Zuwara zostało zdobyte przez wojska rządowe. W walkach cztery osoby zginęły, a siedem odniosło rany.

15 marca Kaddafi wysłał na front do Marsy al-Burajką oddziały dowodzone przez synów Saadiego i Chamisa. Po południu sami rebelianci przyznali, że ponownie utracili kontrolę nad Marsa al-Burajką w wyniku eskalacji walk. Lotnictwo rządowe kontynuowało od rana bombardowanie Adżdabiji, w wyniku czego powstańcy porzucili posterunki na rogatkach Adżdabiji. Po południu do miasta od strony zachodniej zbliżyło się wojsko lądowe. Rebeliancki myśliwiec MiG-23 i helikopter zatopiły dwa okręty wojenne sił Kaddafiego na Morzu Śródziemnym, w pobliżu miasta Adżdabija. Ostrzelali także czołgi, które wjechały do miast Adżadabija oraz Marsa al-Burajka.

16 marca przez całą noc siły rządowe przesuwały się na wschód, zbliżając się do Bengazi, głównego bastionu powstańców. Wojsko wezwało rebeliantów, by złożyli broń nim rozpocznie się decydująca bitwa. Syn Kaddafiego, Saif al-Islam, ogłosił, że jego oddziały są blisko Bengazi i planuje w 48 godzin zdobyć miasto. Rebelianci przejęli libijski tankowiec Światło Afryki wiozący 25 000 ton ropy z Grecji do Trypolisu. Informację nad ranem podał dowódca sił rebelianckich Abdel al-Fatah Junis. Poinformował, że tankowiec należy do Hannibala Kaddafiego, syna dyktatora. 30-osobowa załoga znalazła się pod strażą rebeliantów. Statek zawinął do portu w Bengazi, który był tego dnia kontrolowany przez rebeliantów, a przejętą ropę zaplanowano zużyć do celów powstania. Po południu rebelianci zbombardowali wojska Kaddafiego zmierzające przez Adżdabiję do Bengazi. W akcji brały udział trzy samoloty rebelianckie. Zginęło 26 osób.

17 marca siły rządowe ciężko bombardowały Adżdabiję. Według rebeliantów pociski spadały na centrum oraz dzielnice mieszkalne. Adżdabija była otoczona przez siły rządowe ze wszystkich stron. Siły rebeliantów walczących w mieście zostały odcięte od odwrotu do Bengazi. Adżdabija została ostatecznie zdobyta przez siły rządowe. Lotnictwo zaatakowało siedzibę rebelianckich władz – Bengazi. Zbombardowano międzynarodowe lotnisko Benina. Rebelianci zdołali zestrzelić jedną maszynę. Po drodze do Bengazi siły lądowe zajęły terminal portowy Zueitina.

18 marca ok. godziny 14:30 czasu lokalnego (13:30 czasu polskiego) libijskie władze zadeklarowały jednostronne zawieszenie broni. Mussa Kussa, minister spraw zagranicznych, powiedział, że libijskie wojsko zaprzestaje wszelkich działań militarnych na frontach. O 21:30 doszło do zbombardowania Bengazi przez pojedynczy samolot, natomiast Al-Dżazira poinformowała, że Kaddafi złamał ogłoszone zawieszenia broni i wieczorem jego czołgi wciąż poruszały się w stronę powstańczej stolicy.

19 marca w dniu inicjacji interwencji zagranicznej w Libii od rana trwały walki o Bengazi. Siły Kaddafiego poinformowały, że jedynie broniły się przed atakiem powstańców i oskarżyły ich o łamanie zakazów lotów. Powstańcy zastrzelili należący do nich samych MiG-23. Miasto było pod ciągłym ostrzałem artyleryjskim, a w mieście trwały starcia. BBC doniosło o wdarciu się do miasta czołgów Kaddafiego. W czasie walk o Bengazi tego dnia zginęło 95 osób.

20 marca od godziny 21:00 czasu libijskiego (20:00 czasu polskiego) libijska armia wprowadziła kolejne jednostronne zawieszenie broni. Przyczyną tego była lotnicza operacja protektorów ONZ. Po godzinie 22:00 w Bengazi według Reutera przez 40 minut było słychać wybuchy i wymianę ognia. 21 marca libijskie wojsko wycofało się na 100 km od pozycji pod Bengazi i poruszało się na drodze do Adżdabiji. Alianci zbombardowali Adżdabiję, kontrolowaną przez siły Kaddafiego. Ponadto Włosi ostrzelali drogę pomiędzy Adżdabiją, a Bengazi. 22 marca po południu doszło do walk między rebeliantami i wojskiem na drodze osiem kilometrów od Adżdabiji, dokąd po pierwszych nalotach koalicji wycofało się wojsko rządowe. Ofensywa powstańców na zachód utknęła pod Adżdabiją.

Międzynarodowa interwencja wojskowa pod egidą ONZ

 Osobny artykuł: Strefa zakazu lotów nad Libią.

7 marca NATO za pomocą samolotów AWACS wprowadziło ciągłą obserwację Libii z powietrza. Barack Obama powiedział, ze wobec zaostrzającej się sytuacji w Libii, NATO rozważa przeprowadzenie militarnej operacji. Amerykanie podali, że jedną z rozważanych możliwości jest uzbrajanie sił rebeliantów. Jakiejkolwiek interwencji z zewnątrz sprzeciwili się Rosjanie, według których Libijczycy powinni sami uporać się z swoimi problemami.

9 marca Muammar Kaddafi w wywiadzie dla tureckiej telewizji powiedział, że jeśli zostanie zamknięta przestrzeń lotnicza nad Libią, to jego obywatele chwycą za broń. Za wprowadzeniem no-fly zone optowali Francja oraz Wielka Brytania. Szef amerykańskiego ośrodka badawczego Stratfor, George Friedman, powiedział, że wprowadzenie tej strefy nie zakończy wojny domowej. Według niego to trudne w praktyce i politycznie kosztowne. Do wprowadzenia zakazów lotów wezwał, przebywający od 1969 roku na emigracji następca tronu obalonej przez Kaddafiego monarchii, książę Mohammed El Senussi. Jeśli chodzi o międzynarodową interwencję to orzekł, że jedynie operacja lotnicza może być rozważana.

16 marca podczas nocnych obrad Rady Bezpieczeństwa ONZ nie osiągnięto konsensusu ws. zakazu lotów nad Libią. Stany Zjednoczone wprowadziły kolejne sankcje. Zamrożono m.in. majątek szefa libijskiej dyplomacji. Sankcje objęły także 16 przedsiębiorstw, które znajdują się pod kontrolą Kaddafiego, a na wiele libijskich firm z kluczowych branż, m.in. paliwowej i energetycznej, nałożono zakaz kontaktów handlowych. Wcześniej rząd USA zamroził majątek Kaddafiego i jego najbliższych o wartości 32 mld. dol.

17 marca o 23:30 czasu polskiego Rada Bezpieczeństwa ONZ przyjęła rezolucję nr 1973 ustanawiającą strefę zakazu lotów nad Libią. Za wprowadzeniem rezolucji głosowała Bośnia i Hercegowina, Kolumbia, Francja, Gabon, Liban, Nigeria, Portugalia, RPA, Wielka Brytania oraz USA. Brazylia, Niemcy, Chiny, Indie oraz Rosja wstrzymały się od głosu. Rezolucja wprowadza strefę zakazów lotów i umożliwia ochronę ludności cywilnej poprzez interwencję wojskową. Ponadto zostały zamrożone wszystkie aktywa władz libijskich.

18 marca po południu minister spraw zagranicznych Francji Alain Juppé, zapewnił, że już wszystko było gotowe do podjęcia militarnej operacji w Libii. Także gotowość do interwencji potwierdził Pentagon. Zakończenie planowania wojskowej operacji ochrony powstańców libijskich przed atakami lotnictwa Kaddafiego serwis prasowy NATO zapowiedział na niedzielę 20 marca. Tymczasem libijskie władze zapewniały, że rozejm jest przestrzegany i zwróciły się do Malty i Turcji o nadzorowanie zawieszenia broni. Oba kraje były przeciwne operacji militarnej. Saif al-Islam al-Kaddafi powiedział, że reakcja ONZ nie wywiera na władzach żadnego wrażenia. Udział w militarnej interwencji zadeklarowały Norwegia, Francja, Wielka Brytania, USA, Katar i Zjednoczone Emiraty Arabskie. Kanada i Dania rozważały wysłanie swoich samolotów do Libii, natomiast Niemcy i Czesi odmówili wszelkiego udziału. Włochy poinformowały, że udostępnią swoje bazy lotnicze, a rząd Malty zapowiedział, że nie zezwoli na wykorzystanie swojego terytorium. Wieczorem do sytuacji w Libii ustosunkował Barack Obama. Amerykański prezydent, powiedział: "celem akcji jest zapewnienie bezpieczeństwa ludności cywilnej". Obama oświadczył, że Kaddafi był już wystarczająco dużo razy ostrzegany. Zdaniem prezydenta, jedyną szansą Kaddafiego jest przestrzeganie rozejmu, natychmiastowe wycofanie się z zajętych miast, przywrócenie do nich dostaw prądu i wody. To nie podlega negocjacjom. Jeśli tego nie zrobi, społeczność międzynarodowa odpowie konsekwencjami – dodał Obama. Polski minister obrony narodowej Bogdan Klich poinformował, że polskie władze nie przewidziały udziału swoich żołnierzy w operacji w Libii, natomiast zadeklarował możliwość wsparcia operacji humanitarnej.

Pierwsze zniszczenia wywołane francuskim nalotem pod Bengazi – haubice Palmaria należące do armii libijskiej

Zdjęcie z pokładu niszczyciela USS Barry podczas odpalania pocisków Tomahawk

Interwencja ONZ w Libii została zaplanowana na popołudnie 19 marca, kilka godzin po nadzwyczajnym szczycie Unii Europejskiej, Unii Afrykańskiej i Ligii Arabskiej w Paryżu, o czym poinformował 18 marca wieczorem ambasador Francji przy ONZ, Gerard Araud. Do południa chęć udziału w operacji wyraziły rządy Francji, Wielkiej Brytanii, USA, Kanady, Norwegii, Danii i Belgii, a władze Włoch i Hiszpanii ogłosiły gotowość udostępnienia baz lotniczych.

 Osobny artykuł: Operacja Odyssey Dawn.

19 marca o 18:00 czasu lokalnego (17:00 czasu polskiego), francuskie samoloty znalazły się w przestrzeni powietrznej Libii i rozpoczęły patrolowanie obszaru nad Bengazi, aby jak powiedział prezydent Francji Nicolas Sarkozy przeciwdziałać jakiejkolwiek agresji ze strony sił płk Kaddafiego przeciwko ludności Bengazi. Wkrótce doszło też do pierwszych działań zbrojnych pod kryptonimem Operacja Harmattan – francuski resort obrony poinformował, że jeden z myśliwców ostrzelał i zniszczył libijski pojazd wojskowy w okolicach Bengazi. W akcji udział brało 20 myśliwców. Wedle informacji Agencji Reutera stało się to o godz. 18:45 czasu lokalnego (17:45 czasu polskiego). Francuskie samoloty zniszczyły cztery libijskie czołgi na południowym zachodzie od Bengazi. Ok. godz. 21:45 czasu lokalnego amerykański i brytyjski okręt odpalił rakiety Tomahawk. 124 pocisków manewrujących spadło na stanowiska libijskiej obrony powietrznej w okolicach Trypolisu i Misraty. Operację tą nazwano Odyssey Dawn. Także brytyjskie siły powietrzne rozpoczęły operację pod kryptonimem Ellamy nad Libią. O 23:30 siły koalicji rozpoczęły bombardowanie bazy lotniczej Mitiga w Trypolisie. O 23:45 Muammar Kaddafi wygłosił krótkie orędzie w którym wezwał Libijczyków o do obrony kraju przed atakiem krzyżowców i syjonistów. Według libijskiej telewizji państwowej nocne naloty koalicji zabiły 68 osób i raniły 150, nazywając ofiary męczennikami. Zaprzeczyły temu brytyjskie władze.

20 marca w nocy o 2:20 19 samolotów amerykańskich przeprowadziło nalot na Libię. Trzy niewykrywalne dla radarów bombowce B-2 zrzuciły 40 bomb na lotnisko w Trypolisie, a brytyjskie samoloty wojskowe zaatakowały libijskie systemy obrony powietrznej w nocnych nalotach. Dowódca USAFRICOM, James Stockman, ogłosił, że pociski trafiły w 20 z 22 celów, powodując "różny stopień zniszczenia". Od początku operacji nie stwierdzono aktywności samolotów libijskich. Wojsko Kaddafiego wstrzymało działania pod Bengazi, w którym dzień wcześniej zginęło 95 osób.

Tuż po północy 21 marca Stany Zjednoczone ogłosiły, że nie uznają zawieszenia broni ogłoszonego przez Kaddafiego wieczorem 20 marca, ponieważ wojska libijskie faktycznie nie zaprzestały aktywności. W międzyczasie Siły koalicji w nocnym bombardowaniu zburzyły całkowicie rezydencję Muammara Kaddafiego w Trypolisie. W nocy wystrzelono 10-12 pocisków. Alianci zbombardowali Adżdabiję, kontrolowaną przez siły Kaddafiego. Ponadto Włosi ostrzelali drogę pomiędzy Adżadabiją, a Bengazi. Wieczorem samoloty koalicji międzynarodowej wystrzeliły kolejnych 12 rakiet typu cruise w kierunku libijskich stanowisk dowództwa i obrony przeciwlotniczej. Wieczorem Norwegia wstrzymała swój udział w libijskiej operacji lotniczej. O 23:30 czasu lokalnego rozbił się amerykański samolot F-15. Dwóch pilotów uratowało się, odpowiednio wcześniej ewakuując się. Przyczyną katastrofy maszyny była usterka techniczna, a nie ostrzał wroga.

Nocą z 21 na 22 marca lotnictwo sił koalicyjnych prowadziło kolejne ataki na cele w Libii, łącznie wykorzystano 20 pocisków. Według Al-Dżaziry, zaatakowano punkty obrony przeciwlotniczej w okolicach Bengazi, lotniska w Syrcie i bazę marynarki wojennej w Trypolisie. Myśliwce koalicji zaatakowały także wojskowy samolot libijski, który leciał w kierunku Bengazi. Rząd libijski poinformował o śmierci licznych cywilów, czego jednak nie potwierdziły żadne źródła w innych krajach arabskich i czemu zaprzeczyły wojska koalicji. Pod Trypolisem zginął w nalocie Hussein al-Warfalli, jeden z generałów Kaddafiego. W cztery dni Amerykanie wystrzelili 162 pociski Tomahawk.

W sumie nocą z 22 na 23 marca lotnictwo koalicji odbyło 175 lotów nad Libią, atakując m.in. rządowe kolumny wojska zmechanizowanego, artylerię i ruchome wyrzutnie rakietowe. Lotnictwo libijskie i infrastruktura lotnicza zostały tego dnia określone jako całkowicie zniszczone. Amerykanie poinformowali też, że nie odnotowali do tamtej pory żadnych ofiar wśród cywilów. Wieczorem Amerykanie zbombardowali kompleks rządowy pod Trypolisem, z którego dzień wcześniej nadał swoje orędzie Kaddafi. Amerykanie przeprowadzili nalot na wrak utraconego dzień wcześniej samolotu F-15, dzięki czemu uniemożliwili ewentualne przejęcie go przez Libijczyków. Późnym wieczorem odbył się nalot na cele w miejscowości Dżafar na południowy zachód od Trypolisu.

24 marca siły koalicji przeprowadziły kolejne nocne bombardowanie celów w Libii. Rząd Kaddafiego oskarżył koalicję o zbombardowanie szpitala w Trypolisie. W czasie ataku odpalono 14 pocisków Tomahawk. W stolicy zginęło 18 osób – cywili i żołnierzy. W południe odbył się nalot na bazę wojskową Tadżura, na wschód od Trypolisu. Brytyjczycy w nocy z pokładu z pokładu HMS Triumph odpalili rakiety Tomahawk, które spadły na Libię. Francuskie lotnictwo dokonało bombardowania bazy lotniczej Seba w środkowej części Libii, gdzie zbierali się najemnicy ściągani z Afryki subsaharyjskiej. Ponadto Francuzi zestrzelili nad Misratą libijski samolot, który naruszył strefę zakazu lotów. Libijską maszynę strącono za pomocą pocisku AASM. 26 marca podano, że samolotem tym był treningowy Galeb produkcji jugosłowiańskiej, a sam samolot ostrzelano już po wylądowaniu przez jego pilota na lotnisku. Władze libijskie poinformowały, ze w wyniku bombardowań zginęło ok. 100 cywilów. Na dowód tego pokazali zagranicznym dziennikarzom 15 ciał. Koalicjanci zaprzeczyli, jakoby w nalotach miała ginąć ludność cywilna.

25 marca francuski samolot zbombardował rano pozycje libijskiej artylerii przeciwlotniczej pod Adżdabiją. Koalicja zniszczyła też szykującą się pod miastem do ataku kolumnę pancerną, w tej akcji brał udział samolot katarski. Po południu w okolicach tego miasta miały miejsce dwie eksplozje. Wieczorem rebelianci weszli po 10-dniowych walkach do Adżdabiji. Łącznie od popołudnia 24 marca do 25 marca siły koalicji wykonały 153 loty nad Libią, zużywając 16 pocisków samosterujących Tomahawk. Do akcji tego dnia weszło lotnictwo katarskie. Na dowódcę misji NATO w Libii wybrano kanadyjskiego generała Charlesa Boucharda.

26 marca w nocy na dzielnicę Trypolisu Tażura spadły trzy bomby. Lotnictwo koalicji zbombardowało także siły Kaddafiego na przedmieściach Misraty, w tym czołgi i składy amunicji. Francuskie myśliwce wieczorem zniszczyły w Misracie przynajmniej pięć samolotów Galeb i dwa helikoptery Mi-35. Po nalocie ostrzał artyleryjski miasta osłabł.

27 marca lotnictwo koalicji nocą bombardowało wojska Kaddafiego na drodze z Adżdabiji do Syrty. Amerykański sekretarz stanu Robert Gates powiedział, że wywiad amerykański odkrył, że służby libijskie na miejsce ataków lotniczych sił koalicji podkładały ciała zabitych przez siebie ludzi, by za ich śmierć winą obciążyć państwa zachodnie. NATO przejęło odpowiedzialność za operacją morską i lotniczą. Zainicjowana została tym samym operacja Unified Protector. Wieczorem lotnictwo koalicji zbombardowało Trypolis i Syrtę.

Odpalanie pocisku Tomahawk z pokładu USS Barry

28 marca wieczorem siły koalicji zaatakowały obszar Dżabal Nafusa, w zachodniej części Trypolisu. Bomby spadły też na miejscowość Surman, ok. 45 km od Trypolisu. Zostały tam trafione cele cywilne i wojskowe. W mieście Tadżura, oddalonym o 30 km od Trypolisu, doszło do dziewięciu gwałtownych eksplozji. 29 marca siły USA zaatakowały nocą trzy libijskie okręty ostrzeliwujące statek handlowy w Misracie. Jeden okręt osiadł na mieliźnie, drugi zatonął, trzeci porzuciła załoga. Siły rządowe kontynuowały ostrzał artyleryjski miasta, w wyniku którego zginęło 18 osób. Rano wojsko Kaddafiego podjęło też próbę szturmu od zachodu, a po południu od wschodu. Wieczorem siły koalicji zbombardowały obiekty wojskowe w Tażurze pod Trypolisem.

30 marca nocą siły koalicji zbombardowały cele w Trypolisie i jego okolicach, w tym dzielnicę Bab Al-Azizja, gdzie znajduje się też rezydencja Kaddafiego. W nocy bombardowanie w Libii przeprowadziło belgijskie lotnictwo, uczestniczące w natowskiej operacji Unitifed Protector. W akcji uczestniczyły cztery samoloty typu F-16. Wskutek nalotu sił koalicji na Zawija al-Arkub, wioski lezącej 15 km od Marsa al-Burajki, zginęło siedmiu cywilów, a 25 zostało rannych. Ofiary to cztery kobiety i troje dzieci.

Kontrofensywa rebeliantów i odwet sił rządowych na froncie wschodnim

23 marca wieczorem czołgi Kaddafiego obległy Adżdabiję. W nocy w Trypolisie zostali zwolnieni trzej dziennikarze uprowadzeni w Adżdabiji 19 marca. Rebelianci zmierzający do Adżdabiji zajęli port Zuteina 24 marca przez cały dzień powstańcy bezskutecznie szturmowali Adżdabiję. 25 marca po południu w okolicach tego miasta miały miejsce dwie eksplozje. Wieczorem rebelianci weszli po 10-dniowych walkach do Adżdabiji. Powstańcy poinformowali, że wzięli do niewoli wielu rządowych żołnierzy. 26 marca obecni w Adżdabiji zagraniczni korespondenci potwierdzili, że dzień wcześniej rebelianci opanowali miasto. We wschodnim sektorze miasta stało 20 spalonych czołgów. Po wkraczaniu sił powstańczych mieszkańcy miasta świętowali wyzwolenie. W zdobytym mieście pojmano gen. Bilgasim Al-Ganga, jednego z najważniejszych dowódców Kaddafiego. Powstańcy podjęli marsz w kierunku miasta Marsa al-Burajka, a o godzinie 19 czasu lokalnego (18:00 czasu polskiego) powstańcy zdobyli także i to miasto, a siły Kaddafiego wycofały się z miasta w stronę Ras-al-Unuf. Wieczorem powstańcy dotarli od miasta Al-Ukajla, ok. 100 km na zachód od Adżdabiji.

27 marca ok. 10:30 czasu polskiego poinformowano, że powstańcy oczyścili miasto Al-Ukajla, ok. 13:30 poinformowano o zdobyciu Ras al-Unuf i odrzuceniu sił Kaddafiego na zachód od miasta, a ok. 15:00 przekazano wiadomość o zdobyciu Bin Dżawad. Ok. 19:00 podano, że wojska Kaddafiego częściowo ewakuowały się z Syrty. Wieczorem rebelianci informowali, że weszli do miasta An-Nufilia.

Sytuacja na froncie wschodnim i w Misracie pod koniec marca

Nad ranem 28 marca powstańcy ogłosili zdobycie Syrty. Poinformowali, że do miasta weszli ok. 1:30. Przebywający na miejscu reporterzy z zachodnich agencji prasowych zaprzeczyli wyparciu z miasta wojsk Kaddafiego. Od 6:20 do 6:35 przeprowadzone zostały naloty koalicji na miasto. AFP podała, że natarcie powstańcze zatrzymane zostało 140 km na wschód od Syrty, gdzie doszło do ciężkiego pojedynku ogniowego. Tuż przed południem powstańcy zdobyli ostatecznie położoną na drodze An-Nufilię.

 Osobny artykuł: Bitwy o Bin Dżawad.

W nocy 29 marca odbyła się walka pod Syrtą. Siły Kaddafiego z ciężkiej artylerii ostrzelały rebeliantów, którzy zarządzili odwrót w kierunku Bin Dżawad. Po południo i to miasto zostało przez nich stracone na rzecz wojsk Kaddafiego, którzy podążyli za rebeliantami do Ras al-Unuf.

 Osobny artykuł: Bitwy o Ras al-Unuf.

Siły rządowe prowadzące drugą ofensywę pokonały 30 marca rebeliantów w Ras al-Unuf. Wojsko zaatakowało buntowników rakietami Grad o zasięgu 40 km. Rebelianci zarządzili pełny odwrót. Przed południem w okolicach wioski Ak-Ukajala, pomiędzy Ras al-Unaf i Marsą al-Burajką, spadły bomby. Siły powstańcze wycofały się do Adżabiji, informując, że siły Kaddafiego zostały wsparte przez Gwardię Republikańską Czadu.

 Osobny artykuł: III bitwa o Marsa al-Burajka.

31 marca wycofujące się w stronę Adżdabiji siły powstańcze zatrzymały się pod Marsą al-Burajką, gdzie podjęto kolejną próbę zatrzymania armii Kaddafiego poprzez walkę zbrojną.

Przez cały kolejny dzień trwały ciężkie walki o miasto Marsa al-Burajka. Siły NATO zbombardowały przedmieścia miasta, w wyniku czego poległo 10 rebeliantów. W czasie walk rebelianci poinformowali, iż są skorzy do rozejmu. Jednak postawili warunki – wszyscy Libijczycy muszą mieć pełną swobodę wyrażania swych poglądów. W nocy z 1 na 2 kwietnia siły Kaddafiego ponownie ostrzelały miasto Marsa al-Burajka, a od rana w trwały walki w pobliżu położonego na obrzeżach miasta uniwersytetu, który stał się ostatnim punktem oporu wojsk Kaddafiego w mieście. 3 kwietnia walki w Marsa al-Burajka toczyły się w pobliżu zajętego przez lojalistów uniwersytetu. Siły rządowe zaatakowały dzielnicę przemysłową, gdzie doszło do pojedynków artyleryjskich. Armia kontrolowała teren w promieniu 3 km od uniwersytetu. Wieczorem koalicja dokonała bombardowań w mieście, jednak nie przyniosły one większych zmian, gdyż, pociski nie trafiły w pozycje wojska. Siły Kaddafiego kontynuowały też ostrzał Jafranu, w tym dzielnice mieszkalne, za pomocą rakiet Grad. Zginęły dwie osoby, a cztery zostały ranne.

4 kwietnia z rana rebelianci uderzyli w Marsa al-Burajkę od strony zachodniej, walki artyleryjskie toczyły się w odległości 1 km od uniwersytetu. 5 kwietnia kontynuowano walki o Marsa al-Burajkę, żadna ze stron nie zdołała uzyskać jednak znaczącej przewagi, a intensywność walk była niewielka. 6 kwietnia wojsko Kaddafiego wyparło powstańców z miasta Marsa al-Burajka. W obawie przed zbliżającym się frontem ewakuowano szpital w Adżdabiji, rozpoczęły się także ucieczki cywilów z tego drugiego miasta.

czytaj dalej: [2], [3]