Wojna domowa w Saksonii - Polski Serwis Naukowy

Wojna domowa w Saksonii (niem. Sächsischer Bruderkrieg) to konflikt mający miejsce w latach 1446-1451 pomiędzy braćmi - landgrafem Turyngii Wilhelmem II a elektorem saskim Fryderykiem II Łagodnym o panowanie na terenach Wettynów.

Dnia 16 lipca 1445 r. w miejscowości Altenburg podpisano tzw. podział altenburski pomiędzy Wilhelmem III a Fryderykiem II. Po tym jak dnia 26 września Fryderyk II zażądał terenów zachodnich rezygnując z hrabstwa Miśni, Wilhelm III Śmiały odrzucił warunki podziału kraju. Dnia 11 grudnia 1445 r. w klasztorze Neuwerk w Halle Wilhelm pozyskał dla swoich racji arcybiskupa Magdeburga, margrabiego brandenburskiego oraz landgrafa heskiego. Przy ich udziale dokonano podziału Saksonii na dwie części. Elektor Fryderyk II Łagodny otrzymał wschodnią a książę Wilhelm III zachodnią część kraju wraz ze starym hrabstwem Turyngii.

Halle (Saale) – położone nad rzeką Soławą (niem. Saale) miasto na prawach powiatu w środkowych Niemczech, siedziba okręgu. Z populacją niemal 232 500 mieszkańców jest najliczniej zaludnionym miastem w kraju związkowym Saksonia-Anhalt. Z Lipskiem (Saksonia) tworzy aglomerację miejską o liczbie 1,397 mln mieszkańców (2004). Zniszczone w czasie II wojny światowej w bardzo niewielkim stopniu.

Magdeburg (dolnoniem. Meideborg; pol. hist. Dziewin) – miasto na prawach powiatu w Niemczech, stolica kraju związkowego Saksonia-Anhalt. Siedziba zarówno biskupstwa ewangelickiego, jak i katolickiego. Działają tu dwie uczelnie wyższe: Uniwersytet Ottona von Guerickego (Otto-von-Guericke-Universität Magdeburg) i Wyższa Szkoła Magdeburg-Stendal (Hochschule Magdeburg-Stendal). W roku 2005 Magdeburg obchodził 1 200 lat swego istnienia.

Nowy podział nie zadowolił Wilhelma. Zamiast spodziewanego pokoju, w najbliższych latach dochodziło do częstych walk pomiędzy braćmi. Zanim jednak doszło do wybuchu konfliktu, Wilhelm nakazał w dniu 9 stycznia 1446 r. zwołanie ogólnego sejmu w Turyngii w okolicy Weissensee. Na sejmie Wilhelm uznał się nowym władcą Turyngii, zyskując poparcie władców i hrabiów w całym regionie. Z obawy przed najazdem wojsk Fryderyka, w całej Turyngii zarządzono przygotowania wojskowe.

Fryderyk II Łagodny (ur. 22 sierpnia 1412 r. w Lipsku, zm. 7 września 1464 r. tamże) – książę saski i elektor Rzeszy Niemieckiej od od 1428 r. z dynastii Wettinów.

Język niemiecki – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich. W rzeczywistości stanowi on grupę kilku języków zachodniogermańskich, które często są określane jako języki niemieckie; standardowy język niemiecki (Standard Hochdeutsch) oparty jest na Biblii Marcina Lutra, która z kolei opiera się na języku mówionym w Górnej Saksonii i Turyngii.

Wczesną jesienią 1446 r. stosunki pomiędzy oboma braćmi znacznie się pogorszyły. Pomimo wysiłków hrabiego Botho w celu pokojowego rozwiązania konfliktu konflikt się poważnie zaostrzył. Spustoszone zostały olbrzymie połacie Turyngii w rejonie Weimaru, Wiehe, Merseburga i Saale.

Wilhelm II (ur. 30 kwietnia 1425 r., zm. 17 września 1482 r. w Weimarze) – landgraf Turyngii od 1445 r., pretendent do tronu książęcego w Luksemburgu, z dynastii Wettinów.

Dopiero dnia 27 stycznia 1451 r. zwaśnione strony zawarły pokój w Naumburg (Saale), uznając podział kraju z roku 1445. Wkrótce obie strony mogły poświęcić się odbudowie zniszczonych ziem rodu Wettynów. Zanim do tego doszło, osłabiony walkami kraj stał się jeszcze areną porwania książąt w lipcu 1455 r.

Literatura

Otto Pose: Die Hausgesetze der Wettiner bis zum Jahre 1486, Leipzig 1889

Karlheinz Blaschke: Der Fuerstenzug zu Dresden, Berlin 1991 ISBN 3-332-00377-1

Rainer Gross: Geschichte Sachsens, Leipzig 2001 ISBN 3-361-00505-1