Wrestler - Polski Serwis Naukowy

Typowy ring podczas show.

Jeden ze skoków z narożnika, Moonsault (Shawn Michaels skaczący na Chrisa Jericho)

Wrestling (ang. professional wrestling, pro-wrestling) – rozrywka sportowa ciesząca się największą popularnością w Stanach Zjednoczonych, Japonii, Kanadzie, Meksyku, Wielkiej Brytanii; od niedawna promowany w Polsce. W gruncie rzeczy wrestling jest niebezpiecznym rozrywkowym show, "żyjącym" ze swojej widowiskowości i pozorowanej brutalności, którą gwarantują zawodnicy często przyjmujący środki przeciwbólowe i sterydy (dla uśmierzenia bólu, zwiększenia muskulatury oraz siły np. przy podnoszeniach). Rzadziej do ringu stają kobiety, nie wpływa to jednak na oglądalność; we wrestlingu liczy się głównie widowisko, dzięki któremu wrestling posiada olbrzymią oglądalność.

Wielka Brytania (), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania, Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Guernsey, Jersey i Wyspa Man, posiadają odrębny status dependencji Korony brytyjskiej i nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa.
Zawał mięśnia sercowego (łac. infarctus myocardii) – martwica mięśnia sercowego spowodowana jego niedokrwieniem. Zawał mięśnia sercowego jest postacią choroby niedokrwiennej mięśnia sercowego (obok: nagłej śmierci sercowej, dławicy sercowej, przewlekłej choroby niedokrwiennej serca i tzw. "kardiomiopatii" niedokrwiennej).

Często zdarzają się poważne urazy ciała, np. głowy (encefalopatia bokserska) i kręgosłupa (akcje typu "piledriver"). Nie obywa się bez wypadków, w tym śmiertelnych. Przyczynami zgonu zawodników przed 50. rokiem życia są najczęściej: ataki serca (Eddie Guerrero), sterydy, przedawkowania, samobójstwa (Test), infekcje (Chris Candido), morderstwa (Chris Benoit) oraz urazy (Mitsuharu Misawa). Zawodnicy często po zakończeniu kariery zmagają się z problemami finansowymi, zdrowotnymi i osobistymi, co jest wynikiem prowadzonego stylu życia. Niektórzy z nich kończą karierę na wózku inwalidzkim (Dynamite Kid) lub sparaliżowani (Darren Drozdov).

Piledriver - technika w wrestlingu, w której zawodnik wykonujący, odpowiednio chwytając i ustawiając przeciwnika głową do dołu, przy efektywnym "złożeniu się" obala go. Technika jest o tyle niebezpieczna, gdyż często zdarzają się urazy kręgów szyjnych oraz czaszki. W roku 2000 "piledriver" został zakazany w federacji World Wrestling Entertainment. Obecnie technika ta jest bezpieczniejsza, zapaśnicy M. W. Callaway (Undertaker) oraz G. Jacobs (Kane) zrenomowali ten chwyt, używając specjalnej techniki, która nie stwarza zagrożenia zdrowia lub życia. Do najbardziej znanego należy Tombstone Piledriver - The Undertakera.
Uraz (łac. trauma) - uszkodzenie tkanki, narządu lub większego obszaru ciała przez działanie czynnika mechanicznego, termicznego, chemicznego, elektrycznego, itp.

W na ringu jak i poza nim umierają zawodnicy. Wrestlerzy natomiast bywają nazywani współczesnymi gladiatorami.

Federacje

W zawodowym wrestlingu "federacja" oznacza związek, posiadający własną wewnętrzną autonomię. Do takich federacji oprócz wrestlerów, zatrudniani są także showmeni oraz konferansjerzy. Każda federacja ma własne tytuły mistrzowskie, odmienne w innych federacjach.

Obecnie największą federacją profesjonalnych zapasów jest WWE (World Wrestling Entertainment), która w 2001 wchłonęła największego rywala – World Championship Wrestling. Obecnie największym konkurentem WWE jest Total Nonstop Action Wrestling. Federacja ta cały czas się rozrasta i na początku 2006 roku podpisała kontrakt z dużą gwiazdą amerykańskiego wrestlingu – Stingiem, a 17 marca tego samego roku odbyła się pierwsza gala typu House Show (zawody nieemitowane w telewizji). TNA posiada dwugodzinny program pt. "iMPACT!" emitowany głownie na antenie stacji Spike TV oraz Xplosion i ReAction, a co miesiąc organizuje galę PPV (Pay-per-view). Obecnie widzowie mogą tam oglądać również dużą część byłych wrestlerów Extreme Championship Wrestling.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang.: United States, United States of America, US, USA) – państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu, Oceanem Atlantyckim od wschodu.
Sen – stan czynnościowy ośrodkowego układu nerwowego, cyklicznie pojawiający się i przemijający w rytmie okołodobowym, podczas którego następuje zniesienie świadomości (z wyjątkiem świadomego snu) i bezruch. Sen charakteryzuje się ustępowaniem pod wpływem czynników zewnętrznych (zob. śpiączka)

W latach 1995-2000 najpoważniejszym konkurentem dla WWE była federacja WCW (World Championship Wrestling) – zatrudniająca m.in. takie gwiazdy jak Hulk Hogan, Randy Savage, Sting, Goldberg oraz Ric Flair.

Mniejszą popularnością cieszą się federacje indys, (niezależne). Widz zobaczy tam długie, ciekawe z dobrym scenariuszem walki, ale za to ograniczy się czas speechów oraz jakości wizualnej (brak titatronów, słabszy efekt wizualny itp.) Ich gale rzadko są emitowane w TV oraz czas oczekiwania na gale jest dłuższy. Federacje te za to często tworzą DVD ze swych gal.

Poddanie (poddanie się) – termin używany w niektórych sportach walki określający akt rezygnacji jednego z zawodników z prowadzenia dalszej walki, który skutkuje jego natychmiastową porażką. Przyczynami poddania się mogą być m.in.: założenie dźwigni, duszenie, znalezienie się w pozycji uniemożliwiającej kontynuowanie walki, wyczerpanie sił, kontuzja.
Eddie Fatu – (ur. 28 marca 1973 na Wyspach Samoa, zm. 4 grudnia 2009 w Houston), samoański profesjonalny wrestler, należał do federacji WWE. Był bratem dwóch innych wrestlerów : Solofy Fatu (Rikishi) i Sama Fatu (The Tonga Kid).

Zawodnicy

Największą gwiazdą tej zawodowej formy zapasów był Hulk Hogan, który w latach 80. i na początku 90. XX wieku spopularyzował wrestling nie tylko w Stanach Zjednoczonych, ale i na całym świecie.

W Meksyku tego rodzaju widowiska noszą nazwę lucha libre (z hiszpańskiego wolna walka). Najbardziej znanym zawodnikiem lucha libre był zmarły w 1984 roku Rudolfo "El Santo" Guzman Huerta, który oprócz sławy scenicznej na ringu zdobył sławę wśród widowni kinowej, występując w meksykańskich filmach przygodowych pod przydomkiem Święty. Został zapamiętany jako bohater pozytywny, choć nigdy nie pokazał twarzy. Swoją postacią kreował postawę "dobra zwyciężającego zło", toteż potem zarówno w filmach jak i na ringu pomimo spektakularnych i z założenia przegranych walk – niemal zawsze wygrywał.

Terrence Gene Bollea (ur. 11 sierpnia 1953 w Augusta, Georgia), bardziej znany jako Hulk Hogan (oraz Hollywood Hulk Hogan) – amerykański zawodowy zapaśnik oraz aktor. Jako wrestler występował w takich federacjach jak: World Wrestling Entertainment (dawniej World Wrestling Federation), World Championship Wrestling, New Japan Pro Wrestling oraz American Wrestling Association, obecnie Total Nonstop Action Wrestling gdzie prowadzi feud z Rickiem Flairem
World Wrestling Entertainment (WWE) – organizacja zapasów zawodowych, inaczej nazywanych wrestlingiem, wcześniej znana jako World Wrestling Federation (WWF). W 2002 roku po przegranej sprawie sądowej z WWF (World Wildlife Fund) zmieniła nazwę na World Wrestling Entertainment. Obecnie jest największą federacją wrestlingu na świecie.

Wrestling jest alternatywną szansą dla byłych sportowców, z możliwością powrotu do sportu po kontuzji.

Walkę w wrestlingu można wygrać na 5 różnych sposobów. Jeśli stawką walki jest pas mistrzowski, zawodnik rzucający wyzwanie przejmie czempionat tylko wtedy, gdy wygra przez przypięcie (pin) lub poddanie.

Siedziba World Wrestling Entertainment

Sposoby zwycięstwa

Przypięcie

Przypięcie - (z ang. pinfall, pin lub fall) jest działaniem poprzedzonym najczęściej "finisherem", po którym sędzia odklepuje do trzech, leżącego na obydwu łopatkach zawodnika. "Przypięcie" jest jednym z wariantów odniesienia zwycięstwa w profesjonalnych zapasach (innymi są: poddanie, dyskwalifikacja, nokaut oraz wyliczenie pozaringowe - tzw. "count out")

Randall Mario Poffo (ur. 15 listopada 1952 w Sarasota, Florida), jest bardziej znany jako "Macho Man" Randy Savage (albo Randy "Macho Man" Savage), jest znanym amerykańskim wrestlerem, który w dużej mierze przyczynił się do rozwoju World Wrestling Federation, a później World Championship Wrestling. Był również często nazywany "Macho King", albo "Macho Man."
Meksyk (Meksykańskie Stany Zjednoczone, hiszp. – México, Estados Unidos Mexicanos, Méjico, nah. Mēxihco) – kraj w Ameryce Północnej. Sąsiaduje ze: Stanami Zjednoczonymi (na północy); Oceanem Spokojnym (na zachodzie i południu); Zatoką Meksykańską i Morzem Karaibskim (na wschodzie); Gwatemalą i Belize (na południu i południowym wschodzie).

Poddanie

Zobacz więcej w osobnym artykule: poddanie.

Założenie chwytu, po którym przeciwnik się poddaje. Poddanie następuje przez trzykrotne uderzenie ręką w matę lub ramię przeciwnika, a w chwytach blokujących ręce – przez słowne poinformowanie sędziego o poddaniu. Podobnie jak przypięcie, chwyt można przerwać przez rope break. Wygrana przez poddanie jest też nazywana wygraną przez tap-out, a w Polsce – zwycięstwem przez tzw. odklepanie.

Do or Die Wrestling (DDW) – organizacja profesjonalnych zapasów, inaczej nazywanych wrestlingiem. Do or Die Wrestling jest pierwszą organizacją pro wrestlingu w Polsce. Federacja ta, zorganizowała do roku 2009 trzy gale wrestlingu z wrestlerami z całego świata. Ostatnia gala odbyła się 8 maja 2010 roku.
Bill Goldberg, właściwie William Scott Goldberg (ur. 27 grudnia 1966 w Tulsa, Oklahoma w USA) – wrestler w latach 1997-2004, były zawodnik futbolu amerykańskiego, aktor.

KO

Zobacz więcej w osobnym artykule: nokaut.

Sędzia zwykle rozpoczyna liczenie do nokautu, gdy dwaj zawodnicy leżą na ziemi. Liczenie odbywa się tak samo, jak w innych sportach walki, jednak znacznie wolniej.

Wyliczenie

Następuje wtedy, gdy co najmniej jeden zawodnik opuści ring. Sędzia rozpoczyna wtedy liczenie do 10 lub 20 (w zależności od federacji). Jeśli zawodnik nie wróci na ring przed końcem liczenia – przegrywa. W Polsce ten sposób zwycięstwa nazywa się również wyliczeniem pozaringowym, a w języku angielskim count-out.

Ring of Honor (ROH) - amerykańska federacja promująca wrestling. Założona została w 2002 roku przez Roba Feinsteina, w roku 2009 przejęta w przez Cary’ego Silkina. Ring of Honor zazwyczaj wydaje kilka [[gala sportowa|gal] na miesiąc w północno-środkowym regionie Stanów Zjednoczonych oraz na wschodnim wybrzeżu Ameryki Północnej. Zdarzają się również gale na wybrzeżu zachodnim, w Wielkiej Brytanii, Japonii i Kanadzie. Coroczne gale Ring of Honor to: Anniversary Show, Supercard of Honor, Death before Dishonor, Glory by Honor i Final Battle.
"Wolnoamerykanka" (ang. catch-as-catch-can - dosł. "chwytaj, jak możesz chwycić" lub catch wrestling) - popularne określenie walk zapaśniczych, w których wszystkie chwyty są dozwolone (z wyjątkiem uderzeń i chwytów zagrażających życiu). Zmagania tego typu wywodzą się z Anglii, na przełomie XIX i XX wieku zdobyły znaczną popularność na terenie Stanów Zjednoczonych. Wywarły wpływ na powstanie wrestlingu oraz pośrednio na ukształtowanie się japońskiego nurtu mieszanych sztuk walki.

Dyskwalifikacja

Dyskwalifikacja następuje w przypadku rażącego naruszenia zasad. Najczęstszymi jej powodami są:

użycie przedmiotu o charakterze broni.

gryzienie przeciwnika.

ciągnięcie rywala za włosy.

ignorowanie rope breaku.

atak na sędziego.

ciągłe ataki na przeciwnika opierającego się na słupku w narożniku ringu.

cios poniżej pasa.

wtrącenie się do walki osoby trzeciej (lub dodatkowej gdy w ringu walczy więcej niż dwie osoby).

Język hiszpański – język należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich. Współczesne standardy literackie (z Hiszpanii i Ameryki hiszpańskojęzycznej) wywodzą się ze średniowiecznego języka kastylijskiego. Jeszcze dziś język hiszpański bywa nazywany kastylijskim, dla odróżnienia go od innych języków używanych w Hiszpanii (zob. niżej).
Bret Sergeant Hart (ur. 2 lipca 1957 r., Calgary, Alberta) – kanadyjski wrestler pochodzący z legendarnej rodziny Hartów, siedmiokrotny mistrz świata dwóch największych organizacji wrestlingu WWF oraz World Championship Wrestling. Jego pseudonim Hitman był przyjęty od boksera Thomasa Hearnsa.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)