Wyższe Seminarium Duchowne w Kielcach

Wyższe Seminarium Duchowne w Kielcach – katolicka uczelnia wyższa z siedzibą w Kielcach.

Seminarium zostało erygowane dekretem biskupa krakowskiego Felicjana Konstantego Szaniawskiego z dnia 3 czerwca 1726 roku.

Seminarium od 2009 roku afiliowane jest z Katolickim Uniwersytetem Lubelskim Jana Pawła II mieszczącym się w Lublinie umożliwiając kieleckim klerykom uzyskanie tytułu magistra. Do 2009 roku Wyższe Seminarium Duchowne w Kielcach było związane z Uniwersytetem Papieskim Jana Pawła II w Krakowie.

Seminarium duchowne (z łac. szkółka roślin, od semen – nasienie, seminis – narybek, latorośl) – w Kościołach chrześcijańskich specjalny dom, w którym kandydaci do stanu duchownego odbywają intensywną formację teologiczną, moralną i naukową.

Wincenty Saryusz Karol Skórkowski herbu Jelita (ur. 1768, zm. 25 stycznia 1851 w Opawie) – dziekan kapituły krakowskiej, współpracownik biskupa Jana Pawła Woronicza, po jego przeniesieniu na stanowisko prymasa Królestwa Polskiego do Warszawy administrator diecezji krakowskiej. Wybrany został przez kapitułę biskupem krakowskim 1 lipca 1828, wybór ten zatwierdził car Mikołaj I i papież Pius VIII (obaj w lipcu 1829). Konsekracja biskupia Karola Skórkowskiego odbyła się w Warszawie 24 stycznia 1830.

Z historii seminarium

1724 – 24 kwietnia położono kamień węgielny pod budowę Seminarium Duchownego oraz szkoły, ufundowanych przez biskupa krakowskiego Konstantego Felicjana Szaniawskiego; obie placówki powierzono członkom Instytutu Księży Świeckich Wspólnie Żyjących.

1726 – 3 czerwca biskup Felicjan Konstanty Szaniawski wydał akt erekcyjny seminarium kieleckiego, zatwierdzony przez papieża Benedykta XIII bullą z 2 czerwca 1728 roku.

1727 – Biskup Szaniawski podpisał Ordo alumnorum Seminarii Kielcensis, regulujące porządek dnia oraz zawierające prawa i obowiązki alumnów; 1 września rozpoczęto naukę w szkole, a 9 września zainaugurowano pierwszy rok nauki w Seminarium.

1729 – 18 marca biskup Szaniawski wydał akt uzupełniający erekcję seminarium, m.in. zwiększając uposażenie tej placówki; ustanowiono w kolegiacie nowej prelatury, tzw. archidiakonii, którą powierzano rektorowi Seminarium.

1809 – 28 grudnia pożar zniszczył budynek szkoły i mieszkanie wiceregensa, a także bibliotekę i zgromadzone w niej archiwum seminarium i część archiwum kapituły kieleckiej.

1828 – 19 września administrator diecezji krakowskiej biskup Karol Skórkowski wydał nowe konstytucje regulujące formację duchową i sprawy materialne seminarium kieleckiego.

1849 – Odejście księdza Macieja Majerczaka z funkcji regensa seminarium po objęciu 21 maja urzędu biskupa administratora diecezji kielecko-krakowskiej kończy okres rządów i wychowywania alumnów przez księży komunistów.

1884 – 17 lipca biskup Tomasz Teofil Kuliński wydał Ustawę Seminarium Duchownego w Kielcach, rozszerzającą, a zarazem dostosowującą dawne konstytucje biskupa Felicjana Konstantego Szaniawskiego do nowych czasów.

1893 – 22 marca władze carskie aresztowały profesorów seminarium, osadzając ich w X Pawilonie Cytadeli Warszawskiej; 23 marca wykonano ukaz carski zamykający seminarium kieleckie na okres 4 lat z powodu wychowywania alumnów w duchu krańcowo nieprzychylnym w stosunku do rządu.

1894 – W grudniu profesorowie: Piotr Sawicki, Paweł Frelek, Jan Prawda, Franciszek Gruszczyński, Stanisław Senka, Kazimierz Bochnia i Michał Sławeta zostali zesłani na Syberię.

1897 – 3 maja, dzięki staraniom biskupa Tomasza Kulińskiego, ponownie otwarto Seminarium Duchowne w Kielcach.

1912 – 16 marca rozpoczęto prace przy rozbudowie gmachu seminarium wg projektów architekta Juliana Włodzimierskiego; do roku 1914 ukończono nadbudowę starego budynku i nowy alumnat, a od strony ul. Wesołej mury podciągnięto do wysokości okien kaplicy.

1915-1916 i 1919-1920 – W nowym skrzydle seminarium mieścił się austriacki szpital wojskowy (1914-1915), a w czasie wojny polsko-sowieckiej szpital Czerwonego Krzyża – filia Okręgowego Szpitala Wojskowego.

1919-1925 – Kontynuacja prac przy rozbudowie seminarium – w części budynku od ul. Wesołej usytuowano m.in. kaplicę św. Stanisława Kostki według projektu architekta Wacława Nowakowskiego z Kielc; jej wnętrze ozdobiła polichromia Zdzisława Giedliczki (1937 r.) oraz wykonane przez Zakład Żeleńskiego w Krakowie.

1927 – 5–7 lipca w gmachu seminarium obradował I Kielecki Synod Diecezjalny.

Z historii seminarium

Rektorzy seminarium