Wybory parlamentarne w Iraku w 2010 roku

Wybory parlamentarne w Iraku odbyły się 7 marca 2010. Ordynację wyborczą parlament iracki uchwalił 6 grudnia 2009 roku.

W wyniku wyborów wybrani zostali członkowie Rady Reprezentantów, którzy następnie wybrać mieli Premiera oraz Prezydenta Iraku. O 325 mandatów ubiegało się 6200 kandydatów z ok. 600 różnych ugrupowań, w tym kandydaci sunniccy. Uprawionych do głosowania było 19 milionów osób.

Data wyborów

Data wyborów parlamentarnych w Iraku była kilkakrotnie zmieniana. W pierwotnej wersji wybory odbyć się miały w grudniu 2009. Następnie datę przesunięto na 16 stycznia, później – 21 stycznia, aby w końcu przesunąć kolejny raz termin na 30 stycznia 2010 roku. Jednak już pod koniec listopada 2009 Faraj al-Haidari (przewodniczący Niezależnej Komisji Wyborczej) w swojej wypowiedzi wyrażał wątpliwość co do możliwości przeprowadzenia wyborów do końca stycznia 2010, co zakładała konstytucja Iraku. Głównym problemem stało się uchwalenie obowiązującej podczas wyborów ordynacji wyborczej o treści akceptowalnej dla wszystkich zainteresowanych stron. Kiedy udało się uchwalić prawo wyborcze, które zaakceptował wiceprezydent Iraku, Tarik al-Haszimi na datę wyborów postanowiono wyznaczyć dzień 6 marca 2010. Jednak tę z kolei datę zakwestionowali przywódcy kurdyjscy. Data 6 marca jest rocznicą podpisania porozumienia iracko-irańskiego z 1975 roku, zawartego między Saddamem Husajnem a Mohammadem Rezą Pahlawim, które znacząco wpłynęło na pogorszenie się sytuacji Kurdów irackich. Datę wyborów przesunięto po raz kolejny – tym razem na dzień 7 marca 2010 roku.

Nuri al-Maliki (arab. نوري كامل المالكي) (ur. 1950 w Al-Hilla) – polityk iracki, działacz opozycyjny w okresie rządów Saddama Husajna, od maja 2006 premier Iraku.
Iran (pers. ايران – Īrān), (w języku polskim dawniej używano także formy Persja) pełna nazwa: Islamska Republika Iranu (pers. جمهوری اسلامی ايران – Dżomhuri-je Eslâmi-je Iran) – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące nad Morzem Kaspijskim, Zatoką Perską i Zatoką Omańską.

Ordynacja wyborcza

Pierwotną wersję ordynacji wyborczej, mającej obowiązywać podczas wyborów, parlament iracki uchwalił 6 grudnia 2009 roku. Prawo wyborcze zostało przyjęte wówczas stosunkiem głosów 141 do 55 (wcześniej głosowanie to przekładano dziesięciokrotnie – głównymi osiami sporu były kwestie ustalenia list wyborczych w Kirkuku oraz wybór systemu głosowania).

Mohammad Reza Pahlawi (pers. محمدرضا پهلوی, ur. 26 października 1919 w Teheranie, zm. 27 lipca 1980 w Kairze) – ostatni szachinszach Iranu, z dynastii Pahlawi, nastawiony prozachodnio, inicjator głębokich reform społecznych i gospodarczych w Iranie. W 1979 został odsunięty od władzy w wyniku irańskiej rewolucji islamskiej.
Obecna konstytucja Iraku została uchwalona przez parlament 15 września 2005 i zatwierdzona przez referendum 15 października 2005 roku. Uchwalenie konstytucji było problematyczne w związku z problemami wewnętrznymi i żądaniami różnych grup.

Poszczególne przepisy ordynacji wyborczej, uchwalonej 8 listopada, zostały zawetowane 18 listopada przez wiceprezydenta Iraku, Tarika al-Haszimiego. Spowodowało to odesłanie projektu ustawy ponownie do organu ustawodawczego, który debatować będzie nad wprowadzeniem kolejnych poprawek. Wiceprezydent zażądał zwiększenia z 5 do 15% reprezentacji w parlamencie Irakijczyków mieszkających za granicami kraju (szacując ich liczbę na 4 mln). 23 listopada iracki parlament przyjął znowelizowaną ordynację wyborczą, pomijając jednocześnie prezydenckie weto. Ustawa trafiła do Rady Prezydenckiej, gdzie możliwe było jej ponowne zawetowanie (do odrzucenia tego weta potrzebna będzie większość parlamentarna 3/5 głosów).

Kurdowie – lud pochodzenia indoeuropejskiego, zamieszkujący przede wszystkim krainę zwaną Kurdystanem podzieloną pomiędzy Turcję, Irak, Iran i Syrię. Odosobnione enklawy Kurdów żyją także w tureckiej Anatolii, wschodnim Iranie (tzw. enklawa chorezmijska), w korytarzu oddzielającym Armenię od okręgu Górnego Karabachu (tzw. Czerwony Kurdystan) oraz Afganistanie. Spora diaspora kurdyjska rozsiana jest po świecie, większe skupiska znajdują się w Niemczech, Francji, Szwecji i Izraelu. Błędnie uważani są za największy naród bez własnej państwowości. Są inne większe narody bez własnych państw, jak choćby Tamilowie w Indiach i na Sri Lance. Kurdowie są jednak największym tak aktywnie działającym na rzecz separacji narodem.
Wikinews to wolnodostępny serwis informacyjny oparty na technologii Wiki. Oznacza to, że każdy jego użytkownik (zarówno zarejestrowany, jak i niezarejestrowany) może redagować jego zawartość, dodawać nowe artykuły i tworzyć materiały dziennikarskie. Celem tego obywatelskiego dziennikarstwa jest dbałość zarówno o przestrzeganie praw autorskich, pozwalanie na łatwiejsze udostępnianie treści, lecz także dbałość o wiarygodność.

Przed upłynięciem ostatecznego terminu, po którym wiceprezydent al-Haszimi zawetowałby ustawę, parlamentarzyści iraccy osiągnęli porozumienie w kwestii treści ordynacji wyborczej, uwzględniając postulaty al-Haszimiego. Wiceprezydent wprowadzone zmiany zaakceptował. Prawo wyborcze przyjęto przed północą, z 6 na 7 grudnia 2009.

Ordynacja wyborcza (lub system wyborczy) – zbiór przepisów wchodzących w skład tzw. prawa wyborczego regulujących sposób przeprowadzenia wyborów, a w szczególności zasady wyłaniania ich zwycięzców i podziału mandatów.
Departament Obrony Stanów Zjednoczonych (ang. United States Department of Defense, w skrócie: DOD), to urząd federalny, na którym spoczywa obowiązek koordynowania i nadzorowania wszystkich agencji i funkcji rządu wiążących się bezpośrednio z bezpieczeństwem narodowym i wojskiem. Sekretarz obrony jest członkiem rządu (cabinet).

Trudności związane z uchwaleniem irackiego prawa wyborczego stanowią zagrożenie dla planowego przeprowadzenia wyborów w styczniu 2010 roku oraz dla amerykańskich planów wycofania swoich wojsk z Iraku do końca 2011 roku. Jednak zgodnie z oświadczeniem wydanym przez Pentagon przesunięcie terminów wyborów nie wpłynie w żaden sposób na kalendarz wycofywania amerykańskich sił z Iraku.

Saddam Hussajn, właściwie Saddam Hussajn Abd al-Madżid al-Tikriti (صدام حسين عبد المجيد التكريتي) (ur. 28 kwietnia 1937 roku w Al-Audży, zm. 30 grudnia 2006 roku w Bagdadzie) – iracki polityk, generał, prezydent i faktyczny dyktator Iraku w latach 1979-2003. Stracony przez powieszenie.
Lotnisko, port lotniczy - obszar, na którym lądują, startują i kołują statki powietrzne (samoloty, śmigłowce, sterowce). Ich wyposażenie zróżnicowane jest w zależności od liczby odprawianych pasażerów i przeładowywanych towarów.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)