Wybory parlamentarne w Norwegii w 2009 roku

Wybory parlamentarne w Norwegii w 2009 roku - wybory do parlamentu norweskiego Stortingu, przeprowadzone 14 września 2009 na terenie Norwegii. Zwycięstwo odniosła rządząca centrolewicowa koalicja trzech partii na czele z Norweską Partią Pracy.

Organizacja wyborów i kampania wyborcza

Wieczór wyborczy w sztabie Norweskiej Partii Pracy.

Norweskie partie polityczne rywalizowały o 169 mandatów w parlamencie. Kandydaci byli wybierani z list partyjnych w każdym z 19 okręgów. Partie polityczne nominowały kandydatów na swoje listy wyborcze jesienią 2008 i zimą 2009. Czas przeznaczony na zarejestrowanie list mijał 21 marca 2009. Sondaże przedwyborcze wskazywały na zaciętą rywalizację między rządzącą koalicją a czterema partiami opozycji. Jednym z głównych tematów w kampanii wyborczej był stan gospodarki w kraju. Premier Jens Stoltenberg, stojący od 2005 na czele centrolewicowego rządu, wskazywał na sukces swojego gabinetu w tej dziedzinie. Norwegia, w obliczu światowego kryzysu gospodarczego, utrzymała najniższe w Europie bezrobocie na poziomie 3%, a na specjalnym funduszu, zasilanym z zysków ze sprzedaży gazu ziemnego, zgromadziła 277 mld euro. W skład rządzącej "czerwono-zielonej" koalicji wchodziły: Norweska Partia Pracy, Norweska Partia Centrum oraz Norweska Socjalistyczna Partia Lewicy.

Migracja, emigracja, imigracja - wędrówka ludności mająca na celu zmianę miejsca pobytu. Przemieszczanie się ludności jest całkowicie naturalnym zjawiskiem i występowało we wszystkich czasach. Nasilenie się migracji może nastąpić m.in. z przyczyn złej sytuacji gospodarczej w miejscu zamieszkania (migracje ekonomiczne) lub sytuacji politycznej nie odpowiadającej migrującym (migracje polityczne).

Storting (norw. Stortinget) - jednoizbowy parlament Królestwa Norwegii. Najwyższy organ władzy politycznej w Norwegii, posiada władzę ustawodawczą oraz sprawuje kontrolę nad rządem. Wybierany co 4 lata, liczy 169 posłów (do 2005 r. - 165). W ciągu trwania kadencji Storting nie może zostać rozwiązany. Storting jest jednoizbowy, jednak na pierwszym posiedzeniu posłowie dzielą się na dwie grupy, pracujące nad projektami ustaw osobno. Są to Lagting (1/4 posłów) oraz Odelsting (3/4 posłów). Mandaty przydzielane są według systemu proporcjonalnego.

Stojąca na czele Partii Postępu - głównej siły opozycyjnej, Siv Jensen, podkreślała, że obywatele nie czerpią wystarczających zysków ze sprzedaży zasobów naturalnych. Opowiadała się za obniżeniem podatków oraz przyspieszeniem prywatyzacji, w tym w sektorach służby zdrowia i edukacji. Partia Postępu zapowiadała również zaostrzenie przepisów imigracyjnych.

Prawica (Høyre lub H, Norweska Partia Konserwatywna), norweska partia prawicowa. Założona w 1884, jest drugą najstarszą norweską partią polityczną. Obecnie partii przewodniczy Erna Solberg (sprawuje to stanowisko od 2004 roku).

Gaz ziemny zwany również błękitnym paliwem – paliwo kopalne pochodzenia organicznego, gaz zbierający się w skorupie ziemskiej w pokładach wypełniających przestrzenie, niekiedy pod wysokim ciśnieniem. Pokłady gazu ziemnego występują samodzielnie lub towarzyszą złożom ropy naftowej lub węgla kamiennego.

Wyniki wyborów

Zwycięstwo w wyborach parlamentarnych uzyskała rządząca koalicja trzech partii, zdobywając w sumie 86 spośród 169 mandatów. Partia Pracy premiera Stoltenberga zdobyła 64 miejsca w parlamencie. Premier zapowiedział kontynuację swoich rządów przez kolejne cztery lata. Dzięki uzyskaniu większości parlamentarnej, rząd Stoltenberga został pierwszym norweskim gabinetem od 1969, który zdołał wywalczyć w wyborach reelekcję.

Siv Jensen (ur. 1 czerwca 1969, w Oslo), norweska polityk, od 2006 przewodnicząca Partii Postępu (FrP, Fremskrittspartiet), największej partii opozycyjnej w Norwegii.

Norwegia, Królestwo Norwegii (bokmål Norge, Kongeriket Norge, nynorsk Noreg, Kongeriket Noreg) – państwo położone w Europie Północnej na Półwyspie Skandynawskim. Administracyjnie podlegają Norwegii też Jan Mayen, archipelag Svalbard, Wyspa Bouveta, Wyspa Piotra I i Ziemia Królowej Maud na Antarktydzie (dwie ostatnie zgodnie z Traktatem Antarktycznym). Nazwa kraju pochodzi od Nordvegen co znaczy droga na północ.

Cztery partie opozycyjne (Partia Postępu, Partia Konserwatywna, Partia Chrześcijańsko-Demokratyczna i Partia Liberalna) uzyskały w sumie 83 mandaty, a Partia Postępu z 41 deputowanymi została drugim największym ugrupowaniem w Stortingu.

Podział mandatów:

Norweska Socjalistyczna Partia Lewicy (11)

Norweska Partia Pracy (64)

Sosialistisk Venstreparti (SV) – lewicowa partia norweska założona w 1975. Przez wyborami parlamentarnymi w 1973 funkcjonowała jako Sosialistisk Valgforbund (Sojusz Socjalistyczny). Na czele partii stoi Kristin Halvorsen.

Chrześcijańsko-Demokratyczna Partia Norwegii, (Kristelig Folkeparti, KrF lub Chrześcijańska Partia Ludowa), norweska centrowa protestancka partia chrześcijańska założona w 1933 roku. W swoim programie ma między innymi ochronę życia poczętego i pomoc potrzebującym, z jednoczesnym naciskiem na gospodarczą inicjatywę jednostek. Jako źródło swoich poglądów podaje wartości chrześcijańskie.

Norweska Partia Centrum (11)

Norweska Partia Liberalna (2)

Chrześcijańsko-Demokratyczna Partia Norwegii (10)

Norweska Partia Konserwatywna (30)

Partia Postępu (41)

Partia Postępu (bokmål: Fremskrittspartiet, nynorsk: Framstegspartiet) - norweska liberalna partia polityczna założona w 1973. W wyborach w 2009 roku zdobyła 41 mandatów, co uczyniło ją drugą pod względem ilości posłów partią w parlamencie.

Szczegółowe wyniki wyborów parlamentarnych:

Przypisy

↑ Close race expected in general election (ang.). France24, 14 września 2009. [dostęp 2009-09-15].
↑ Norway's government is re-elected (ang.). BBC News, 15 września 2009. [dostęp 2009-09-15].
↑ Ruling Labour Party govt claims victory with slim margin (ang.). France24, 15 września 2009. [dostęp 2009-09-15].
Norway’s red-green government to continue (ang.). Office of the Prime Minister, 15 września 2009. [dostęp 2009-09-15].
Landsoversikt - Stortingsvalget (norw.). Kommunal -OG Regionaldepartementet, 15 września 2009. [dostęp 2009-09-15].

Linki zewnętrzne

The Parliamentary Election and the Sami Assembly Election 2009 (ang.)