Wybory parlamentarne w Serbii w 2008 roku zostały przeprowadzone 11 maja. Były to wybory przedterminowe, rozpisane przez prezydenta Borisa Tadicia po rozwiązaniu parlamentu, ledwie rok od poprzednich wyborów. Wraz z nimi przeprowadzone zostały wybory samorządowe.

Kryzys polityczny w 2008 roku

Rozpisanie przedterminowych wyborów spowodowane było kryzysem politycznym wywołanym przez deklarację niepodległości Kosowa. Po tym wydarzeniu doszło do rozłamu między partiami tworzącymi koalicję rządową - opozycyjna Serbska Partia Radykalna zgłosiła projekt rezolucji zakładającej wstrzymanie negocjacji z Unią Europejską w związku z poparciem przez większość jej członków secesji Kosowa. Poparcie dla rezolucji wyraził urzędujący premier Vojislav Koštunica, lider Demokratycznej Partii Serbii. Krytyczne wobec wiązania rozmów z UE ze sprawą Kosowa pozostały konserwatywno-liberalna G17 Plus oraz proprezydencka Partia Demokratyczna.

Serbskie wybory na terenie Kosowa

W wywiadzie dla belgradzkiej telewizji premier Vojislav Koštunica wyraził wolę przeprowadzenia wyborów także w regionach Kosowa zamieszkiwanych przez Serbów. Wydany przez rząd dekret wspomina o 16 miejscowościach, w tym Prisztinie. Ogłoszenie tych planów spotkało się z reakcją szefa UNMIK, Joachima Rueckera, który przypomniał, że tylko ONZ ma prawo na organizowanie wyborów na terenie Kosowa. Jednocześnie wystosował do strony serbskiej zaproszenie do pomocy przy organizacji wyborów lokalnych wśród kosowskich Serbów, ale w innym terminie. Ostatecznie wybory odbyły się, gdyż, ONZ pomimo uznania ich za nielegalne, nie reagowała. Również przywódcy Albańczyków zachowali bierność, poprzestając jedynie na apelach o wstrzymanie się od głosowania. Uprawnionych do głosowania na terenie Kosowa było ok. 100 tysięcy Serbów.

Sondaże przedwyborcze

Wyniki sondażu przeprowadzonego w kwietniu przez CeSID na 2 700 ankietowanych:

Sondaże wykazały także, że spośród 4,7 mln uprawnionych do głosowania, aż 1,7 mln nie podjęło jeszcze decyzji, które ugrupowania poprze.

Wyniki i sytuacja po wyborach

Według Centrum Wolnych Wyborów i Demokracji zwycięstwo odniosła koalicja O europejską Serbię, wspierana przez prezydenta Tadicia. Miała ona uzyskać ok. 39%, wyprzedzając tym samym Serbską Partię Radykalną (ok. 28,6%) oraz Demokratyczną Partię Serbii (ok. 11%). Czwarte miejsce (ok. 8%) zajęła utworzona niegdyś przez Slobodana Miloševicia Socjalistyczna Partia Serbii. Brak zdecydowanej przewagi partii prounijnych wskazywany jest jako przesłanka do utworzenia rządu przez SRS wraz z DSS i SPS. 24 czerwca liders SPS Ivica Daczić poinformował o decyzji zawarcia koalicji ze zwycięską DS. Łącznie obie partie wraz z sojusznikami dysponują 122 spośród 205 miejsc w parlamencie.

Przypisy