Wykopaliska - Polski Serwis Naukowy

Wykopaliska archeologiczne to jedna z najważniejszych terenowych metod badawczych archeologii, polegająca na systematycznym i pieczołowicie dokumentowanym fizycznym rozbiorze stanowiska archeologicznego na poszczególne jednostki stratygraficzne, w kolejności od najmłodszej do najstarszej.

Wykopaliska na terenie wczesnośredniowiecznej osady w Birce w Szwecji

Rodzaje wykopalisk archeologicznych

Wykopaliska w Alhambrze

Wyróżnić można dwa zasadnicze rodzaje wykopalisk:

Paleobiologia – nauka zajmująca się sposobem życia i formami współistnienia organizmów w minionych erach geologicznych. Jest nurtem w paleontologii. Mianem paleobiologii określana też bywa sama paleontologia, ale wówczas gdy zajmuje się zagadnieniami biologicznymi, a nie systematyką.
Archeologia (z gr. ἀρχαῖος archaīos – dawny, stary i -λογία -logiā – mowa, nauka) – nauka, której celem jest odtwarzanie społeczno-kulturowej przeszłości człowieka na podstawie znajdujących się w ziemi, na ziemi lub w wodzie źródeł archeologicznych, czyli materialnych pozostałości działań ludzkich.

wykopaliska badawcze, podejmowane z pobudek czysto naukowych i dotyczące niezagrożonych stanowisk archeologicznych;

wykopaliska ratownicze, podejmowane w odniesieniu do stanowisk archeologicznych zagrożonych zniszczeniem.

Wśród wykopalisk ratowniczych wyróżnić można także dwa podrodzaje:

wykopaliska wyprzedzające, podejmowane ze znacznym wyprzedzeniem czasowym w stosunku do planowanego zniszczenia stanowiska (np. w wyniku inwestycji);

wykopaliska interwencyjne, podejmowane w sytuacji stwierdzenia trwającego procesu niszczenia na stanowiskach wcześniej nieznanych i odkrytych dopiero w czasie trwania inwestycji.

Układ współrzędnych kartezjańskich (prostokątny) – prostoliniowy układ współrzędnych o parach prostopadłych osi. Nazwa pojęcia pochodzi od łacińskiego nazwiska francuskiego matematyka i filozofa Kartezjusza (wł. René Descartes), który wprowadził te idee w 1637 w traktacie La Géométrie.
Proces depozycyjny - w archeologii są to wszelkie przekształcenia jakim podlega ukształtowana w procesie stratyfikacji struktura stanowiska, aż do momentu jej odkrycia, część świadectw ulega zniszczeniu lub zostaje przekształcona. Nie jest to postać pierwotna lecz zredukowana pod względem jakości i ilości informacji w wyniku występowania różnych zjawisk. Podczas procesu depozycyjnego część informacji jest bezpowrotnie tracona.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)